birinchi sinfda algebraik material bilan tanishtirishda ko'rgazmali metodlarning ahamiyati

DOCX 42 pages 1.9 MB Free download

42 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.9 MB

File type DOCX

Pages 42

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 42

o‘zbekiston respublikasi. oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi buxoro davlat pedagogika instituti maktabgacha va boshlang‘ich ta’lim fakulteti boshlang‘ich ta’lim kafedrasi ________guruh talabasi ______________________________ning ___________________________________________________ ona tili o‘qitish metodikasi fanidan mavzu: birinchi sinfda algebraik material bilan tanishtirishda ko'rgazmali metodlarning ahamiyati kurs ishi ilmiy rahbar: ____________________________ mundarija ki̇ri̇sh..................................................................................................................... i bob algebrai̇k materi̇allarni̇ o’rgati̇sh metodi̇kasi̇. 1.1.son va ifoda tushunchasi. sonli va harfiy ifoda………………………………… 1.2. sonli ifodalar ustida ishlash metodikasi………………………………………… 1.3. o’zgaruvchi qatnashgan ifoda. tenglik, tengsizlik…………………………….. 1.4. sonli tenglik, tengsizlik va uni yechishga o’rgatish metodikasi………………. ii bob savod o’rgati̇shni̇ng tayyorlov davri̇ yozuv darslari̇da zamonavi̇y usullardan foydalani̇sh 2.1. sodda tenglamalarni o’rgatish metodikasi……………………………………. 2.2. tenglama tuzilishi, turlari…………………………………………………….. 2.3. tenglamalar yechish metodikasi……………………………………………… xulosa................................................................................................................... adabi̇yotlar ro’yxati̇................................................................................ i-bob. algebraik materiallarni o’rgatish metodikasi. 1.1. son va ifoda tushunchasi. sonli va harfiy ifoda algebra materiallarini o’rganish algebraik ta’riflarga asoslanmaydi. ma’lumki, boshlang’ich sinf dasturining asosiy mazmuni natural sonlarni og’izaki va yozma raqamlash va ular ustida 4 arifmetik amallarni bajarish malakasini berishdir. shuning …

2 / 42

. sonli ifodalar deganda sonni biror amallar bilan birlashtirilgan yoki alohida yozilgan bir xonali, yoki ikki xonali yoki ko’p xonali sonlarni o’qish va yozishni tushunamiz. sonli ifodalar faqatgina arifmetik ifodalarda 4 amalni bajarish emas, geometrik masalalar, arifmetik va algebraik masalalarni yechishda bevosita qo’llaniladi. masalan, uchburchakning perimetri, parallelopiped hajmi, miqdorlar to’g’risida sonli ifodalar qo’llaniladi. uchburchakning tomonlari 3 sm, 4 sm, 5 sm bo’lsa, uning perimetri qancha? 3 sm + 4 sm + 5 sm = 12 sm yig’indi so’zi bilan tanishtirishda uning ikki xil ma’noda ishlatilishini tushuntirish kerak. 1) ikki son orasiga «+» ishora qo’yib yig’indini topish. 2) bitta son olib uni ikkita son yig’indisi shaklida turli ko’rinishda yozish: masalan, 1) 3 + 5 2) 9 = + harfiy ifodalar. matematika dasturiga binoan harfiy ifodalar 1-sinfdan boshlab kiritiladi. bu yerda o’quvchilar a + x = b x + c = a ko’rinishdagi tenglamalarni yechishda va masalalarni tenglamalar yordamida yechishda, no’ma’lum sonni …

3 / 42

fmetik amallarning harflar yordamida yozilgan xossalarini, bog’lanishlarini, munosabatlarini va hokazolarni o’qish. masalan, «(a+35)–a» ifodani o’qing va uning nimaga teng ekanligini toping. o’quvchilar quyidagicha mulohaza yuritadilar. «a va 35 sonlarning yig’indisidan birinchi qo’shiluvchi a ni ayirish kerak, ikkinchi qo’shiluvchi 35 hosil bo’ladi» yozamiz: (a+35)-a=35 3. arifmetik amallarning xossalarini bilish asosida ifodalarni ayniy almashtirish masalan, (5 +b) *3 = (5+b) + (5+b) +(5+b) yozuvni tugallang, deganda topshiriqni bajarayotganda o’quvchilar quyidagicha mulohaza yuritadilar: «tenglikning chap tomonidagi 5 va b sonlarining yig’indisini 3 ga ko’paytiramiz: o’ng tomondan qancha hosil bo’lsa, chap tomonda ham shuncha hosil bo’lishi uchun 5 ni 3 ga ko’paytirib va ikkinchi qo’shiluvchi b ni 3 ga ko’paytirib, natijalarni qo’shish kerak. 4. berilgan tenglik yoki tengsizliklarni sonli qiymatlarini o’rniga qo’yish yordamida hosil qilish mumkin. 5 *(2a+b) =10a+5b tenglikni a=3, b=5 da tekshiring: 5*(2*3+5) = =5*(6+5)=5... =55, 10*3 + 5*5 = 30 + 25 = 55 harfiy simvollarni kiritishning 2-bosqichida sonli ifodani parmetrlik …

4 / 42

ilgan amallar bajarilsa, bu son sonli ifodaning qiymati bo’ladi. eng sodda sonli ifodalarning yig’indisi va ayirmasi bilan o’quvchilar 1-sinfda tanishadilar. 3+2 = 5 ko’rinishdagi ifoda 3 va 2 qo’shiluvchi, 5 yig’indi yoki sonli ifodaning qiymati deb tushuntiriladi. 2-sinfda asosan amallar tartibi qoidalari o’rganiladi. u murakkab ifodalar deb yuritiladi. a) oldin qavslarsiz ifodalarda amallarning bajaralish tartibi qaraladi, bu holda sonlar ustida faqat i yoki ii bosqich amallari bajariladi. masalan, 42–18+9, 63:9*4 ifodalardagi amallar yozilish tartibida bajarilishini biladilar, qiymatini hisoblab, uni o’qiy olishni tushunadilar. b) shundan keyin 1-, 2- bosqich amallarini o’z ichiga olgan va qavslarsiz amallarni bajarishga o’tiladi. masalan, 3–4+12, 40–15:3 misollardagi amallarning bajaralish tartibini o’rganadilar va hisoblaydilar. bu yerda misol orqali amallarni bajarish to’g’risida muammoli vaziyat hosil qilinadi. d) shundan keyin 25+(40–15), (85–30):5 kabi qavslar qatnashgan ifodalarni hisoblashga o’tadilar. hisoblash qoidasini keltirib chiqaradilar. o’tilgan materialni mustahkamlash maqsadida quyidagi topshiriqlar beriladi: 1. amallarni bajarish tartibini tushuntiring va ifodalarning qiymatini toping; 65+21: …

5 / 42

kkita teng son yoki ikkita ifodaning qiymatlari teng bo’lsa, ular orasiga teng belgi qo’yiladi. shuningdek, ikki son teng bo’lmasa, yoki ikki ifoda va ularning qiymatlari teng bo’lmasa, bo’lar orasiga tengsizlik belgisi qo’yiladi. shuning uchun eng avvalo o’quvchilarga ishonchli tenglik va tengsizliklar haqida tushuncha berish kerak. тenglik va tengsizlik bilan tanishtirish sonlarni raqamlash va arifmetik amallar bilan bog’langan. sonlarni taqqoslash eng avvalo to’plamlarni taqqoslash bilan, ya’ni to’plamlarnig bir qiymatli mosligiga bog’lab tushuntiradi. 10, 100, 1000 ichida sonlarni raqamlash va taqqoslash orqali quyi sinflarda tenglik va tengsizlik tushunchalari keltirib chiqariladi. misol. 75 > 48 deganda 7 ta o’nlik 4 ta o’nlikdan katta degan mazmunda tushutiriladi. miqdorlarni o’lchashdagi sonlarni taqqoslashda bir xil miqdorlarga sonlarni keltirib, keyin taqqoslash mumkinligi 1–4 sinflarda beriladi. misol. 1) teng sonlar bilan almashtiring: 7 km 500 m = ... m, 3080 kg ... t, 2) yozuv to’g’ri bo’lishi uchun sonlarni tanlang: ...soat s. =... kg. 3) shunday ismli sonlarni …

Want to read more?

Download all 42 pages for free via Telegram.

Download full file

About "birinchi sinfda algebraik material bilan tanishtirishda ko'rgazmali metodlarning ahamiyati"

o‘zbekiston respublikasi. oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi buxoro davlat pedagogika instituti maktabgacha va boshlang‘ich ta’lim fakulteti boshlang‘ich ta’lim kafedrasi ________guruh talabasi ______________________________ning ___________________________________________________ ona tili o‘qitish metodikasi fanidan mavzu: birinchi sinfda algebraik material bilan tanishtirishda ko'rgazmali metodlarning ahamiyati kurs ishi ilmiy rahbar: ____________________________ mundarija ki̇ri̇sh..................................................................................................................... i bob algebrai̇k materi̇allarni̇ o’rgati̇sh metodi̇kasi̇. 1.1.son va ifoda tushunchasi. sonli va harfiy ifoda………………………………… 1.2. sonli ifodalar ustida ishlash metodikasi………………………………………… ...

This file contains 42 pages in DOCX format (1.9 MB). To download "birinchi sinfda algebraik material bilan tanishtirishda ko'rgazmali metodlarning ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: birinchi sinfda algebraik mater… DOCX 42 pages Free download Telegram