interfaol metodlar vositasida o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga o‘rgatish

DOCX 37 pages 69.6 KB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 69.6 KB

File type DOCX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent amaliy fanlar universiteti boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi pedagogika o‘qitish metodikasi fanidan kurs ishi mavzu: interfaol metodlar vositasida o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga o‘rgatish. ilmiy rahbar:__________________________ toshkent – 2025 mundarija: kirish…………………………………………………………………………….2 1-bob. boshlang‘ich ta’lim o‘quvchilari tafakkuri rivojlanishining o‘ziga xosligi 1.1. boshlang‘ich sinflarda o‘quvchilar tafakkurining o‘ziga xosligi...................6 1.2. o‘quv-biluv faoliyatida mantiqiy fikrlashining rivojlantirilishi....................9 1.3. o‘quv-biluv faoliyatida o‘quvchilar mantiqiy fikrlashini rivojlantirilishi...10 2-bob. boshlang‘ich sinf o‘quvchilari rivojlanishida o‘yinlarning ahamiyati 2.2. boshlang‘ich sinf o‘quvchilari o‘yinlarining mohiyati va ularning ko‘rinishlari……………………………………………………………….………19 2.3. boshlang‘ich sinf o‘quvchilari rivojlanishida didaktik o‘yinlarning ahamiyati………………………………………………………………………….23 2.4. mashg‘ulotlargacha mantiqiy tafakkur rivojlanish darajasini tashhislash…...25 2.5. mantiqiy tafakkurni rivojlanishiga yo‘naltirilgan mashqlar tizimi………......30 xulosalar……………………..……………………………………………..35 foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati …………………………36 kirish ta’lim jarayonidagi asosiy qiyinchiliklar o‘quv faoliyatining shakllanmaganligi bo‘lib, u yashirin psixologik qiyinchiliklarga tegishlidir. o‘quvchi bu holatni sezadi, lekin u nima uchun shunday bo‘layotganligini tushunmaydi va ifodalab bera olmaydi, shu sababli kattalarga yordam so‘rab murojaat qila olmaydi. bunday qiyinchiliklar mavhum …

2 / 37

yon bo‘ladi. o‘quv faoliyatining shakllanmaganligi ayniqsa to‘rtinchi-beshinchi sinflarda, ya’ni ta’lim murakkabroq darajaga ko‘tarila boshlaganda va o‘zlashtiriladigan materialning o‘sishi bilan ko‘zga tashlana boshlaydi. o‘quvchi, bu holatda qandaydir noma’lum to‘siqqa duch kelganday bo‘ladi. shu sababli boshlang‘ich ta’limda o‘quvchi yangi bilimlarni o‘zlashtirishga ko‘mak beruvchi o‘ziga xos o‘quv usullariga erishishi uchun, eng zarur shart-sharoitni yaratish, ya’ni o‘quvchiga o‘qishni o‘rgatish lozim. bu vaqtga kelib, darsliklarda o‘quvchidan zarur umumlashtirishlarni amalga oshirishi, ya’ni ma’nosiga ko‘ra guruhlarga ajrata olish shakllangan bo‘lishi kerak. to‘rtinchi sinfga kelib, ulardan erkin foydalana bilishi lozim. barcha yangi-yangi talablar, yangi qoidalar, predmetlar harakatlarining yangi normalari obektlarning shu paytgacha noma’lum bo‘lgan qonuniyatlarini ochib beradi. dunyo o‘quvchi o‘zlashtirishi kerak bo‘lgan ilmiy bilimlar va tushunchalar tizimi bilan tartiblashtirilgan. o‘quvchining tafakkuri ana shu yuqorida qayd etilganlarga hamda insonlar va buyumlar bilan o‘zaro harakat tajribasiga yo‘naltiriladi. masalan, oy osmonda bola harakat qilgani uchun harakatlanadi degan mulohoza bolaning hayotiy tajribasi asosida, tafakkurning vositasi sifatida so‘zlardagi ifodasidir. predmetlardagi o‘xshashliklar va farqlar …

3 / 37

katsiyasi o‘quvchilarda tafakkur faoliyatining turli tomonlarini rivojlantirish uchun vositalarni izlash vazifasini qo‘yadi. bu vazifani yechishning samarali vositasi – o‘quv o‘yinlari hisoblanadi. kurs ishining maqsadi-kichik maktab yoshidagi o‘quvchilarning mantiqiy tafakkurini rivojlanishida didaktik o‘yinlarning ahamiyatini o‘rganish. ushbu maqsad tadqiqot ishimizning quyidagi vazifalarini ifodalash imkonini berdi: kurs ishing predmeti - kichik maktab yoshidagi o‘quvchilarni mantiqiy tafakkurini rivojlantirishda didaktik o‘yinlardan foydalanish hisoblanadi. tadqiqot metodlari: nazariy (metodik adabiyotlar tahlili, modellashtirish); taqqoslash; sintez; umumlashtirish; tashhislash; tadqiqotning empirik metodlari: kuzatish, suhbat, o‘qituvchilar ishini o‘rganish va umumlashtirish; natijalarni matematik qayta ishlash hamda mantiqiy tafakkurni rivojlantirishda maxsus testlardan foydalanish hisoblanadi. 1-bob. boshlang‘ich ta’lim o‘quvchilari tafakkuri rivojlanishining o‘ziga xosligi 1.1.tafakkur bilish jarayoni sifatida ma’lumki, murakkab muammolarni yechishda, odatda, faraz sifatida anglanadigan yechish yo‘li belgilab olinadi. farazni anglanishi tekshirib ko‘rishni keltirib chiqaradi. tanqidiy yondashuv – yetuk aql alomatidir. notanqidiy yondashuv – har qanday mos tushishni tushuntirish sifatida va birinchi to‘g‘ri kelgan yechimni uzil-kesil deb qabul qiladi. teshirish yakunlangandan so‘ng, tafakkur jarayoni …

4 / 37

lish, qanday ma’lumotlar yetishmaydi yoki ortiqcha va boshqalar). 3. yechimni izlash: 3.1. birgina ma’lum algoritm asosida yechimni izlash (reproduktiv tafakkur). 3.2. ko‘pchilik ma’lum algoritmlardan optimal variantni tanlash asosida yechimni izlash. 3.3. turli algoritmlar alohida qismlarining kombinatsiyalari asosida yechish. 3.4. prinsipial jihatdan yangi yechimni izlash (ijodiy tafakkur). 3.4.1. teran mantiqiy mulohozalar asosida (analiz, taqqoslash, sintez, tasniflash, umumlashtirishlar va boshqalar). 3.4.2. analogiyalardan foydalanish asosida. 3.4.3. evristik usullardan foydalanish asosida. 3.4.4. xato va tekshirib ko‘rish kabi empirik metodlardan foydalanish asosida. muvaffaqiyatsizlikka uchragan holatda: 3.5. boshqa faoliyatga diqqatni qaratish: “inkubatsion dam olish davri” – “g‘oyani pishib yetilishi”, fikrni tug‘ilishi, ijod, insayt, qandaydir muammoni yechimini birdaniga anglanishi (intuitiv tafakkur). fikrni tug‘ilishiga turtki beruvchi faktorlar: • muammo bilan yuqori darajada qiziqish; • muammoni yecha olish imkoniyati va muvaffaqiyatga erishishga bo‘lgan ishonch; • ongning yuqori assotsiativlik faoliyati (uyquda, temperatura yuqori bo‘lganda, emotsional ijobiy stimulda). 4. yechim topilish g‘oyasini mantiqiy asoslash, yechimni to‘g‘riligini mantiqiy isbotlash. 5. yechimni amalga …

5 / 37

xossalari ta’sirida to‘planadi, lekin u maqsad nuqtai nazaridan unchalik muhim bo‘lmaydi. tafakkur qo‘yilgan masala yechimiga taqqoslash, analiz, sintez, abstraksiya va umumlashtirish kabi turli amallar yordamida keladi: -taqqoslash – predmet va hodisalar yoki alohida belgilar o‘rtasidagi o‘xshashlik va farqlarni aniqlashdir. taqqoslash bir tomonlama (to‘liq bo‘lmagan, bitta belgiga ko‘ra) va ko‘ptomonlama (to‘liq, barcha belgilariga ko‘ra), sirtqi va chuqur, bevosita va bilvosita bo‘ladi. - analiz – yaxlitni fikran qismlarga yoyish yoki bir butunni fikran tomonlarga, harakatlarga, munosobatlarga ajratishdir. elementar shaklda analiz predmetni tashkil qiluvchi qismlarga amaliy jihatdan yoyishda ifodalanadi. analiz amaliy (fiklash jarayoni bevosita gapirish jarayoniga qo‘shilgan paytda) va aqliy (nazariy) bo‘ladi. -sintez – fikran qismlar, xossalar, harakatlarni birlashtirib, bir butun yaxlitlikka keltirish. sintez amali analizga qarama-qarshidir. sintez jarayonida alohida predmetlar o‘rtasidagi munosobatlar yoki hodisalar murakkab yaxlit predmet yoki hodisaning elementi sifatida aniqlanadi . analiz va sintez har doim birgalikda boradi. analiz va sintez tafakkurda o‘zaro bir-biri bilan bog‘lanadi. sitezsiz analiz butunni qismlar …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "interfaol metodlar vositasida o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga o‘rgatish"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent amaliy fanlar universiteti boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi pedagogika o‘qitish metodikasi fanidan kurs ishi mavzu: interfaol metodlar vositasida o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga o‘rgatish. ilmiy rahbar:__________________________ toshkent – 2025 mundarija: kirish…………………………………………………………………………….2 1-bob. boshlang‘ich ta’lim o‘quvchilari tafakkuri rivojlanishining o‘ziga xosligi 1.1. boshlang‘ich sinflarda o‘quvchilar tafakkurining o‘ziga xosligi...................6 1.2. o‘quv-biluv faoliyatida mantiqiy fikrlashining rivojlantirilishi....................9 1.3. o‘quv-biluv faoliyatida o‘quvchilar mantiqiy fikrlashini rivojlantirilishi...10 2-bob. boshlang‘ich sinf o‘quvchilari rivojlanishida o‘yinlarnin...

This file contains 37 pages in DOCX format (69.6 KB). To download "interfaol metodlar vositasida o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga o‘rgatish", click the Telegram button on the left.

Tags: interfaol metodlar vositasida o… DOCX 37 pages Free download Telegram