abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi

PPTX 21 pages 139.3 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 139.3 KB

File type PPTX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi reja 1 abu nasir frobiyga hayoti 2 abu nasir farobiyning shariyat qonunlariga ta’siri 3 farobiyning islom jamiyatida musiqaga qarashi 4 farobiyning musiqa va she’riyat haqidagi qarashlari abu nasir farobiyning hayoti farobiy (taxallusi; toʻliq nomi abu nasr muhammad ibn muhammad ibn uzlugʻ tarxon forobiy) (873, farob shahri — 950, damashq) — oʻrta osiyoning mutafakkiri va qomusiy olimi. yunon falsafasini chuqur bilgani, unga sharhlar bitganligi va jahonga targʻib qilgani hamda zamonasining ilmlarini puxta oʻzlashtirib, fanlar rivojiga ulkan hissa qoʻshgani uchun „al muallim assoniy“ („ikkinchi muallim“, aristoteldan keyin), „sharq arastusi“ nomlariga sazovor boʻldi. farobiy sirdaryo sohilidagi farob (oʻtror) degan joyda turkiy qabilaga mansub harbiy xizmatchi oilasida tavallud topadi. farobiyning asosiy asarlari: „falsafani oʻrganishdan oldin nimani bilish kerakligi toʻgʻrisida“, „falsafiy savollar va ularga javoblar“, „ensiklopediyadan mantiq boʻlimining bir qismi“, „taliqot“ (sharhlar), „inson aʼzolari haqida …

2 / 21

i toʻgʻrisida" va boshqa forobiy asarlari 20-asrning 70—80-yillarida toshkent va olmaotada „falsafiy risolalar“, „mantiqiy risolalar“, „matematik risolalar“, „ijtimoiyaxloqiy risolalar“, „tadqiqotlar va tarjimalar“ nomlari ostida rus tilida nashr etilgan. farobiyning dunyoqarashi, uning jamiyat va axloq toʻgʻrisida yaratgan yaxlit taʼlimoti ilk oʻrta asrlar va keyingi davrlarda ijtimoiy-falsafiy, siyosiy va axloqiy fikr rivojida muhim ahamiyatga ega boʻldi. uning qarashlari sharq mamlakatlariga keng yoyildi. oʻrta asr mutafakkirlari ibn xallikon, ibn alkiftiy, ibn abi usabiʼa, bayhaqiy, ibn sino, ibn boja, umar xayyom, beruniy, ibn rushd, ibn xaldun va boshqa taʼlimotini chuqur oʻrganib, uni yangi gʻoyalar bilan boyitganlar. buyuk mutafakkir va shoirlardan alisher navoiy va abdurahmon jomiy, jaloliddin dovoniy farobiyning ijtimoiy-falsafiy, siyosiy va axloqiy taʼlimotidan bahramand boʻlganlar. abu nasir farobiyning shariyat qonunlariga ta’siri abu nasir farobi, islomiyning mashhur faylasufi va olimi, shariyat qonunlariga katta ta'sir ko'rsatgan. u shariatning asosiy tamoyillarini mantiqiy va falsafiy nuqtai nazardan tahlil qilgan. farobi, adolat, axloqiy qadriyatlar va insonning erkinligi kabi tushunchalarni …

3 / 21

ing shariyatga ta'siri adolat va axloqiy qadriyatlar: farobi adolatni shariat qonunlarining markaziy tamoyili deb bilgan. u adolatli jamiyatni shakllantirishda shariatning rolini muhim deb hisoblagan mantiq va ilm: farobi shariat qonunlarini mantiqiy asosda tushuntirishga harakat qilgan. u o‘z asarlarida ilmiy yondashuv va mantiqiy tahlilni qo‘llash orqali diniy qonunlarni izohlaydi. inson huquqlari: farobi insonning erkinligi va huquqlarini muhim ahamiyatga ega deb bilgan. u shariat tamoyillari asosida inson huquqlarini himoya qilishni ta'kidlagan ijtimoiy barqarorlik: u shariat qonunlarining jamiyatdagi ijtimoiy barqarorlikni ta'minlashdagi rolini e'tirof etgan. farobi, shariat qoidalarining muvozanatli va adolatli bo‘lishini zarur deb hisoblagan. diniy va falsafiy yondashuvlar: u diniy qonunlarni falsafiy tahlil qilish orqali jamiyatni yaxshilashga intilgan. bu, o‘z navbatida, shariat va falsafa o‘rtasidagi aloqani kuchaytirgan xulosa farobiyning shariyat qonunlariga ta'siri, uning ijtimoiy, axloqiy va falsafiy g‘oyalari orqali namoyon bo‘ladi. u shariatni faqat diniy qoidalar to‘plami sifatida emas, balki jamiyatni rivojlantirish va axloqiy qadriyatlarni mustahkamlash uchun zarur vosita sifatida ko‘rgan. bu g‘oyalar, …

4 / 21

i ta'kidlagan. falsafiy yondashuv musiqa va matematikalar: farobi musiqa va matematikalar o‘rtasidagi aloqani ta'kidlagan. u musiqaning o‘ziga xos ritmi va ohanglaridagi matematik qonuniyatlarni tushunishga harakat qilgan estetik qadriyatlar: musiqa san'ati orqali insonlar estetik tajribalarini kengaytirishi mumkin, deb hisoblagan. bu, o‘z navbatida, axloqiy va falsafiy qadriyatlarni rivojlantirishga yordam beradi. shariat va musiqa farobi shariatga nisbatan musiqaning maqbul yoki maqbul emasligi borasida turlicha fikrlarni keltirgan. u shariat qonunlari va axloqiy me'yorlar bilan uyg‘unlikda musiqaning ahamiyatini ko‘rgan xulosa farobi musiqani ijtimoiy, axloqiy va estetik jihatdan muhim san'at shakli sifatida qabul qilgan. u musiqaning inson hayotidagi o‘rni va ta'sirini chuqur tahlil qilib, uning hayotga va axloqqa bo‘lgan ta'sirini e'tirof etgan. bu qarashlar, farobiyning musiqani san'at sifatida qabul qilishidagi falsafiy asoslar bilan bog‘liqdir. farobiyning musiqa va she’riyat haqidagi qarashlari abu nasir farobi musiqaga va she’riyatga alohida e'tibor qaratgan. u musiqani va she’riyatni inson ruhiyatini shakllantirish va axloqiy tarbiyani rivojlantirish vositalari sifatida ko‘rgan. uning qarashlari bir …

5 / 21

kli sifatida ko‘rgan. u she'riyatning estetik qadriyatlarini va axloqiy tarbiya rolini e'tirof etgan. ma'noviy va falsafiy yo'nalish: farobi she’riyatda ma'naviy va falsafiy g‘oyalarni ifodalash imkoniyatini ko‘rgan. u she'riyat orqali insonning hayotiy maqsadlari, axloqiy qadriyatlari va ichki dunyosini ifoda etishga intilgan badiiy yondashuv: u she’riyatni san'atning yuqori shakli sifatida baholagan. farobiyning fikricha, she’riyat, estetik va badiiy jihatdan yuksak bo‘lishi kerak, shuning uchun uni yaratishda talant va bilim muhim ahamiyatga ega. musiqa haqida qo‘shimcha qarashlar musiqa va axloq: farobi musiqani axloqiy tarbiyaning bir qismi deb hisoblagan. u, musiqaning yaxshi va yomon ta'sir ko‘rsatishi mumkinligini ta’kidlab, uning ahloqiy me'yorlar bilan uyg‘un bo‘lishi zarurligini alohida qayd etgan. odamning ichki dunyosi: musiqa, farobiyning nazarida, insonning ichki dunyosini aks ettirish imkoniyatini beradi. u musiqaning inson his-tuyg‘ularini anglash va ifodalashda muhim rol o‘ynashini ta'kidlagan. musiqa va kengash: farobi musiqa orqali odamlar o‘rtasida muloqot va tushunishni rivojlantirish mumkinligini ko‘rgan. u musiqa jamoaviy his-tuyg‘ularni ifodalashda va birlashishda yordam berishini …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi"

abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi reja 1 abu nasir frobiyga hayoti 2 abu nasir farobiyning shariyat qonunlariga ta’siri 3 farobiyning islom jamiyatida musiqaga qarashi 4 farobiyning musiqa va she’riyat haqidagi qarashlari abu nasir farobiyning hayoti farobiy (taxallusi; toʻliq nomi abu nasr muhammad ibn muhammad ibn uzlugʻ tarxon forobiy) (873, farob shahri — 950, damashq) — oʻrta osiyoning mutafakkiri va qomusiy olimi. yunon falsafasini chuqur bilgani, unga sharhlar bitganligi va jahonga targʻib qilgani hamda zamonasining ilmlarini puxta oʻzlashtirib, fanlar rivojiga ulkan hissa qoʻshgani uchun „al muallim assoniy“ („ikkinchi muallim“, aristoteldan keyin), „sharq arastusi“ nomla...

This file contains 21 pages in PPTX format (139.3 KB). To download "abu nasir farobiyning she’riyat va musiqa ilmi rivojiga qo’shgan hissasi", click the Telegram button on the left.

Tags: abu nasir farobiyning she’riyat… PPTX 21 pages Free download Telegram