korpus lingvistikasi

PPTX 18 pages 376.8 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 376.8 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

презентация powerpoint korpus lingvistikasi fan: kompyuter lingvistikasi korpus korpus - bu bir necha yoki muayyan til matnlarining yig‘indisiga asoslangan elektron shaklda to‘plangan ma’lumot (so‘rovnoma)lar tizim. korpus lingvistikasi jahon kompyuter lingvistikasining eng yaxshi rivojlanayotgan sohalaridan biri bo‘lib, ko‘pgina yutuqlarga erishilgan. oliy ta’limda fan sifatida ham o‘qitiladi. korpus lingvistikasi kompyuter lingvistikasining tarkibiy qismi, til korpusini yaratish, kompyuter texnologiyasi yordamida ulardan foydalanishning umumiy nazariyasi va amaliyoti bilan shug‘ullanadi. korpus lingvistikasining predmeti–til korpusi. til korpuslari til korpusi ma’lum tilning belgilangan davrdagi, turli janrlardagi, rang-barang uslub, hududiy hamda ijtimoiy variantdagi matnlarining elektron shakldagi maxsus dasturiy ta’minot asosidagi yig‘indisidir. til korpuslari elektron kutubxonalardan farq qiladi. korpus elektron kutubxonalardan keskin farq qiladi. elektron kutubxonada ma’lum bir millatga tegishli bo‘lgan ma’naviy merosni yig‘ish va uni kelajak avlodga yetkazishni maqsad qilinadi. korpusda esa muayyan bir tilni tadqiq qilish, uni o‘rganish va o‘rgatish uchun mo‘ljallangan matnlar yig‘ilgan bo‘ladi. korpus turlari korpus turlari va ularning tavsifiy xarakteriga ko’ra tasnifi n.abduraxmonovaning “o‘zbek …

2 / 18

og‘zaki va yozma) aralash holda keng qamrovli bo‘ladi; maxsus korpus – muayyan maqsadda tor sohaga xizmat qiluvchi hajm jihatdan anchagina kichik matnlar majmuidan iborat bo‘ladi. korpusning paydo bo‘lishi, rivojlanishi ikki bosqichdan iborat. birinchi bosqich: kompyuter asrigacha bo‘lgan davr. ikkinchi bosqich esa kompyuter asri korpuslari davri. birinchi davr korpusi – kartotekalar to‘plamidan iborat. ular bugungi korpus ko‘rinishida bo‘lmasa-da, lingvistik tadqiqot uchun material vazifasini o‘tagan. kompyuter asrida esa ular elektron shaklga kirdi, dasturlashtirildi. korpusni tuzish, o‘rganish va uni amalda qo‘llash xviii asrlarda boshlangan bo‘lib, bibliyaga oid bo‘lgan tadqiqotlarni olib borish natijasida keng rivojlandi. kompyuter asrigacha bo‘lgan noelektron shaklda bo‘lgan va undan ma’lumotlarni toppish avtomatlashtirilmaganligi bilan xarakterlanadi. korpus lingvistikasidagi bu davr raqamli texnologiyalar asrigacha bo‘lgan davr sanaladi. mashhur hind tilshunosi panini tomonidan tuzilgan hind grammatikasi shaklan noelektron, lekin mazmuman korpus metodiga asoslangan edi. inglizcha korpus lingvistika atamasi ilk marta 1984-yilda qo‘llangan. rossiyada esa bu atama 1996-yilda xalqaro ingliz tili korpusi (international corpus of …

3 / 18

illiy korpusdagi matnlar barchasi segmentlangan bo‘lib, gaplardagi so‘zlar grammatik tahlil qilingan. bundan tashqari, kiritilgan matnalar uchta asosiy mezon bo‘yicha tahrirlangan: matn yozilgan vaqti, hududi va uning nashriyoti. chex milliy korpusi yana bir mahshur korpuslardan biri bu chex milliy korpusi(český národní korpus). u zamonaviy chex tilida bo‘lib, sinxron morfologik, razmetkalangan korpus. chnk instituti 1994-yilda chexiya ta’lim vazirligi yordamida praga universitetida turli grantlar e’lon qilinishi va homiylar ko‘magida yaratilgan. chex tilining birinchi korpusi 1999-yilda yaratilgan va unga 1990-1999-yillar orlig’idagi matnlar va 1950-yilgacha bo‘lgan adabiyot materiallari kiritilgan. coca http://corpus.byu.edu/coca zamonaviy amerika ingliz tili korpusi (coca) foydalanish bepul bo‘lgan ingliz tilidagi eng katta korpusdir. http://corpus.byu.edu/coca sayti orqali foydalanish mumkin. bu korpus 2008-yilda m.devis tomonidan brigham young universitetida yaratilgan. 2019-yil statistikasiga ko‘ra coca hajmi 1990-yildan 2017-yilgacha mavjud bo‘lgan matnlardan olingan bo‘lib, unda og'zaki uslubdagi suhbatlar, badiiy adabiyot, ommabop jurnallar, gazetalar va ilmiy adabiyotlardan foydalangan holda 560 million so‘zni tashkil etdi. har ikki yilda qaytadan ko‘rib …

4 / 18

borat. nkry 2004-yil aprel oyiga kelib rus tili milliy korpusi yaratildi(nkry). korpus barcha: rus tiliga qiziquvchilar, uni o‘rganuvchilar, xorijliklar, turli savollariga javob oluvchilar, maktab o‘quvchilari, talabalar va o‘qituvchi-professorlar uchun mo‘ljallangan. hajmi esa 1950-2010-yillardagi mavjud tekstlardagi 288.7 mln so‘z va so‘z birikmalaridan iborat. turklang korpuslari turkologiyada korpus yaratish xx asr o‘rtalariga kelib boshlangan bo‘lsada, uning rivojlanishi hozirgi asrga mos keladi. yaqin yillardan buyon “turklang” konferensiyasi o‘tkazilib kelinmoqda va undagi asosiy masala tillarning rivoji yo‘lida barcha imkoniyatlarni ishga solish, korpuslar va tezauruslar yaratish, avtomatik tarjima uchun yetarlicha manba yaratishdan iborat. mana shu konferensiya doirasida turli xalqlardan professor-olimlar qatnashib, tarjima vas hu kabi muammolarga yechim izlashadi. turklang.net platformasida o‘tkaziladigan konferensiya haqida ma’lumotlar topish, ularni o‘rganish, bundan tashqari ushbu manzil orqali turli elektron korpuslarga ham kirish mumkin. bu elektron korpuslar doirasida mualliflik, parallel va multimediyali korpuslar ham mavjud. turkiy web korpus - internetdan to‘plangan matnlardan tashkil topgan korpuslar to‘plami. ular oltita turkiy tillarni o‘z …

5 / 18

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "korpus lingvistikasi"

презентация powerpoint korpus lingvistikasi fan: kompyuter lingvistikasi korpus korpus - bu bir necha yoki muayyan til matnlarining yig‘indisiga asoslangan elektron shaklda to‘plangan ma’lumot (so‘rovnoma)lar tizim. korpus lingvistikasi jahon kompyuter lingvistikasining eng yaxshi rivojlanayotgan sohalaridan biri bo‘lib, ko‘pgina yutuqlarga erishilgan. oliy ta’limda fan sifatida ham o‘qitiladi. korpus lingvistikasi kompyuter lingvistikasining tarkibiy qismi, til korpusini yaratish, kompyuter texnologiyasi yordamida ulardan foydalanishning umumiy nazariyasi va amaliyoti bilan shug‘ullanadi. korpus lingvistikasining predmeti–til korpusi. til korpuslari til korpusi ma’lum tilning belgilangan davrdagi, turli janrlardagi, rang-barang uslub, hududiy hamda ijtimoiy variantdagi matnlarining elektr...

This file contains 18 pages in PPTX format (376.8 KB). To download "korpus lingvistikasi", click the Telegram button on the left.

Tags: korpus lingvistikasi PPTX 18 pages Free download Telegram