ingliz faylasufi david yum

PPTX 13 стр. 6,6 МБ Бесплатная загрузка

13 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 6,6 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 13

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 13

ingliz faylasufi david yum ingliz faylasufi david yum bajardi : egamqulova barno qabul qildi : baxranov laziz reja: 1. hayoti va davri 2. falsafiy qarashlari 3. diniy yondashuvi va tanqidlari 4. merosi va zamonaviy ahamiyati david yum 1711-yil 7-may kuni shotlandiyaning edinburg shahrida tug‘ilgan. asl familiyasi "home" bo‘lgan bo‘lsa-da, u "hume" tarzida talaffuz qilinishi sababli keyinchalik shunday yozilgan. u ma’rifatparvarlik davri vakillaridan biri sifatida tanilgan va bu davr yevropada falsafa, ilm-fan hamda madaniyat sohalarida katta yuksalish bilan ajralib turgan edi. yum o‘zining falsafiy qarashlari, ayniqsa, bilish nazariyasi va axloqiy g‘oyalari bilan tanilgan. uning asarlari orqali u empirik bilim, inson tabiati, din va axloq masalalarida chuqur tahlillar olib borgan. david yum umrining so‘nggi yillarini ham edinburgda o‘tkazgan va 1776-yil 25-avgustda vafot etgan. david yum david yum david yum yevropada "ma’rifat davri" deb atalgan tarixiy-falsafiy harakatning yirik vakillaridan biri hisoblanadi. bu davrda aql-idrok, tajriba va ilm-fan asosiy qadriyatlar sifatida e’tirof etila boshlagan. …

2 / 13

balki tashqi dunyodan olingan tajribalar asosida shakllanadi" degan fikrni ilgari surdi. uning bu qarashlari jon lokk asos solgan empirizm yo‘nalishini yanada rivojlantirib, bilish nazariyasiga yangicha yondashuv olib keldi. yumning nazarida, inson tafakkuri sabab–oqibat munosabatlarini ham o‘z tajribasiga asoslanib anglaydi, biroq bu bog‘liqlik aql orqali emas, balki odat va takroriy kuzatuvlar orqali shakllanadi. bu esa ilmiy bilish va falsafiy tahlillarga chuqur ta’sir ko‘rsatgan. david yum tabiiy huquq nazariyasiga tanqidiy yondashib, uni empirik bilimlar asosida baholashga harakat qilgan. unga ko‘ra, inson ongida mavjud bo‘lgan me’yor va qadriyatlar tajriba orqali shakllanadi, ularni mutlaq va o‘zgarmas deb bo‘lmaydi. shuning uchun u tabiiy huquq tushunchasini cheklangan va shubhali deb hisoblagan. yumning fikricha, axloqiy me’yorlar yoki huquqiy tamoyillarni aniq isbotlash yoki ularning mutlaq to‘g‘riligini ko‘rsatishning iloji yo‘q. u “bo'lish” (tasviriy holat) bilan “kerak bo‘lish” (me’yoriy talab) o‘rtasidagi tafovutni ko‘rsatib, axloqiy yoki huquqiy xulosalar tajriba asosida emas, balki subyektiv baholashlarga tayanadi degan g‘oyani ilgari surdi. shuning uchun …

3 / 13

da yumning iqtisodiy fikrlaridan ilhomlanganini tan olgan. shunday qilib, yum iqtisodiy nazariyada ham muhim o‘rin egallab, soliqlar va davlatning iqtisodiyotdagi roli borasida asosli va zamonaviy fikrlar bildirgan. uning mulohazalari iqtisodiy adolat, soliqqa tortish mezonlari va davlat boshqaruvidagi muvozanat kabi mavzularda ham dolzarb bo‘lib qolmoqda. diniy skeptitsizm david yum diniy e’tiqodga nisbatan skeptik yondashuvi bilan tanilgan faylasufdir. u mo‘jizalarni tahlil qilar ekan, ularni tabiiy qonunlarga zid hodisalar sifatida baholab, ular haqidagi dalillarni ishonchsiz deb hisoblagan. yumning fikricha, mo‘jizalar haqidagi guvohliklar ko‘pincha ishonchsiz manbalarga tayangan, ular hissiy hayajon, e’tiqod yoki targ‘ibot natijasi bo‘lishi mumkin.u o‘zining “tabiiy din haqidagi suhbatlar” (dialogues concerning natural religion) va “diniy mo‘jizalar haqida” (of miracles) nomli asarlarida mo‘jizalar masalasiga chuqur yondashgan. yum mo‘jizalarning ishonchliligi haqida shubha bildirgan va bu hodisalarni qabul qilishdan ko‘ra, ularni rad etish uchun ko‘proq asos borligini ilgari surgan. unga ko‘ra, har qanday mo‘jizaviy da’voni ishonchli deb qabul qilishdan oldin, bu hodisa haqiqatda sodir bo‘lganini …

4 / 13

orqali bahs yuritib, dinning aql bilan to‘liq isbotlanmasligini ta’kidlaydi. ayniqsa, u “ilohiy mavjudotning borligini faqat sabab-oqibatga asoslanib isbotlash mumkin emas” degan xulosaga keladi. unga ko‘ra, diniy e’tiqodlar ko‘proq psixologik va ijtimoiy zaruratdan tug‘ilgan, ularni ilmiy isbotlash esa imkonsizdir.yumning bu qarashlari zamonaviy din falsafasiga, skeptitsizmga va tanqidiy fikrlashga katta ta’sir ko‘rsatgan. u ishonchli dalil-isbotsiz e’tiqodni qabul qilishni rad etib, inson tafakkurini tajriba va aql orqali rivojlantirishni ustuvor deb bilgan. david yum faqat falsafa va iqtisodiy nazariyalar bilan cheklanmay, turli essey va insho ham yozgan. uning asarlarida har doim mantiqiy fikrlash va tajriba asosida chuqur tahlillar ko‘zga tashlanadi. “soliqlar” inshosi tashqari, u boshqa ko‘plab esseylar yozgan bo‘lib, ular jamiyat, axloq, siyosat va inson tabiatini o‘rganishga bag‘ishlangan. o‘zbekcha lug‘atlardagi yozuvlar va ta’riflar david yumning ushbu esseylaridagi aniq missiyalarini ochib beradi: ular bilish, tanqidiy fikrlash va odamlar ongining rivojlanishiga xizmat qilishdir. yumning yozganlari faqat nazariy fikr emas, balki amaliy va zamonaviy hayot bilan bog‘liq …

5 / 13

sizmi ilmiy metodologiyaning rivojlanishiga va bilish nazariyasining chuqurroq tushunilishiga katta hissa qo‘shgan. david yumning merosi falsafa, dinshunoslik va ijtimoiy fanlarda chuqur iz qoldirdi. uning empirizm va skeptitsizmga asoslangan yondashuvi zamonaviy falsafa va ilmiy tafakkurga katta ta’sir ko‘rsatdi. yumning fikrlari ilmiy usul va tanqidiy fikrlashni rivojlantirishga yordam berdi, shu bilan birga diniy e’tiqod va axloqiy tamoyillarni qayta ko‘rib chiqishga turtki berdi.o‘zbek tilidagi dinlar falsafasi kurslarida david yumning g‘oyalari keng o‘rganiladi va talabalarga uning epistemologik skeptitsizmi, mo‘jizalarga tanqidi hamda diniy dalillarni tanqidiy tahlil qilish yondashuvlari haqida chuqur ma’lumot beriladi. shunday qilib, yumning falsafiy merosi bugungi kunda ham dolzarb bo‘lib, ilmiy va diniy tafakkurni yanada chuqurlashtirishga xizmat qilmoqda. xulosa david yum — ma’rifat davrining eng yirik faylasuflaridan biri bo‘lib, uning falsafiy qarashlari, ayniqsa empirizm va skeptitsizm sohasidagi yondashuvlari, zamonaviy ilm-fan va diniy tafakkurga katta ta’sir ko‘rsatdi. u bilimning asosiy manbai sifatida tajribani e’tirof etdi, mo‘jizalar va diniy dalillarni tanqidiy tahlil qildi, shuningdek, induktiv …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ingliz faylasufi david yum"

ingliz faylasufi david yum ingliz faylasufi david yum bajardi : egamqulova barno qabul qildi : baxranov laziz reja: 1. hayoti va davri 2. falsafiy qarashlari 3. diniy yondashuvi va tanqidlari 4. merosi va zamonaviy ahamiyati david yum 1711-yil 7-may kuni shotlandiyaning edinburg shahrida tug‘ilgan. asl familiyasi "home" bo‘lgan bo‘lsa-da, u "hume" tarzida talaffuz qilinishi sababli keyinchalik shunday yozilgan. u ma’rifatparvarlik davri vakillaridan biri sifatida tanilgan va bu davr yevropada falsafa, ilm-fan hamda madaniyat sohalarida katta yuksalish bilan ajralib turgan edi. yum o‘zining falsafiy qarashlari, ayniqsa, bilish nazariyasi va axloqiy g‘oyalari bilan tanilgan. uning asarlari orqali u empirik bilim, inson tabiati, din va axloq masalalarida chuqur tahlillar olib borgan. david yu...

Этот файл содержит 13 стр. в формате PPTX (6,6 МБ). Чтобы скачать "ingliz faylasufi david yum", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ingliz faylasufi david yum PPTX 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram