morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi

PPTX 27 стр. 1,5 МБ Бесплатная загрузка

27 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,5 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 27

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 27

morfologiya bo‘limini o‘tishda graforganayzerlardan foydalanish mavzu: morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi darsning maqsadi: morfologiya bo‘limi bo‘yicha nazariy ma’lumot berish, mavzuni o‘tish metodikasi bilan tanishtirish va bilimlarni mustahkamlash morfologiya (grek. morhfos «shakl», logos «ta'limot» so‘zlaridan olingan bo‘lib) so‘z shakllari haqidagi ta’limotdir. 1 2 tilshunoslikning leksikologiya bo‘limi ham, morfologiya bo‘limi ham so‘z haqida bahs yuritadi, lekin bu ikki bo'lim so‘zning qaysi tomoniga e'tibor qaratishi bilan bir-biridan farq qiladi. leksikologiya leksik so‘z (leksema)larni, ularning atash ma'nolarini o‘rgansa morfologiya so‘zning grammatik ma'nolari va bu ma'nolarni ifodalovchi shakllarni, ya’ni so‘zning morfologik shakllarini o‘rganadi. 3 masalan, qalam, qalamning, qalamni, qalamga, qalamdan, qalamda shakllari bir so‘zning (qalam so'zining) turli shakllari hisoblanadi. tilshunoslikning leksikologiya bo‘limi ham, morfologiya bo‘limi ham so‘z haqida bahs yuritadi, lekin bu ikki bo'lim so‘zning qaysi tomoniga e’tibor qaratishi bilan bir-biridan farq qiladi. bu so‘z shakli uning hammasida takrorlanayotgan qalam qismi ikkita ma’noga ega. birinchi ma’nosi yozish, chizish uchun mo‘ljallangan grafit toshga yog‘och qoplama o‘rnatilgan o‘quv …

2 / 27

: mustaqil so‘z turkumlari lug‘aviy ma’noga ega bo‘lib, morfologik jihatdan o‘zgaradigan, gap ichida ma’lum sintaktik vazifa bajaradigan so‘zlardir. gap bo‘lagi vazifasida keladi ma’lum bir so‘roqqa javob bo‘ladi atash ma’nosiga ega sifat son olmosh fe’l shaxs va narsalarning nomini bildiradi ot ot shaxs va narsalarning belgisini bildiradi sifat miqdorning nomini shaxs va narsalarning son-sanog‘ini, tartibini bildiradi son gap ichida ot, sifat, son, ravish, ba’zan so‘z birikmasi va gap o‘rnida qo‘llana oladi olmosh shaxs va narsalarning harakat yoki holatini ifodalaydi fe’l mustaqil so‘z turkumlari ravish ish-harakat va holatning bеlgisini bildiradi ravish kеlishik qo‘shimchalari bilan qo‘llanadi, birlik va ko‘plik sonda ishlatiladi gap tarkibida barcha gap bo‘laklari vazifasida keladi otlar yasalish va yasalish uchun asos bo‘lish xususiyatiga ega ot umumiy grammatik xususiyatlari umumiy grammatik xususiyatlari egalik qo‘shimchalariga ega. kim?, nima?, qayer? so‘roqlaridan biriga javob bo‘ladi shaxs otlari, narsa otlari, faoliyat jarayon otlari, o‘rin-joy otlari kabi turlari bor. daraja kategoriyasiga ega otlashadi gap tarkibida asosan …

3 / 27

ilib keladi turlanish xususiyatiga ega gap tarkibida ega, to‘ldiruvchi, aniqlovchi vazifasida keladi 7 ta ma’noviy guruhi mavjud olmosh umumiy grammatik xususiyatlari umumiy grammatik xususiyatlari qaysi turkum o‘rnida qo‘llansa, shuning so‘rog‘iga javob bo‘ladi bo‘lishli va bo‘lishsiz shakllarga; o‘timli va o‘timsizlik xususiyatiga ega zamon va shaxs-sonni, maylni ifodalay oladi gap tarkibida ko‘pincha kesim, ayrim xoslangan shakllarni olganda esa ega, aniqlovchi, to‘ldiruvchi, hol vazifasida keladi o‘zining vazifadosh (xoslangan) shakllariga ega fe’l umumiy grammatik xususiyatlari umumiy grammatik xususiyatlari nisbat kategoriyasiga ega nima qilmoq?, nima bo‘lmoq? so‘roqlaridan biriga javob bo‘ladi ish-harakat va holatning bеlgisini bildiradi darajalanish xususiyatiga ega otlashadi gap tarkibida asosan hol vazifasida keladi harakat bеlgisini qisman bo‘lsa-da, darajalab ko‘rsata oladi ravish umumiy grammatik xususiyatlari umumiy grammatik xususiyatlari qanday?, qachon?, qayеrda?, qancha?, nеga?, qay darajada? kabi so‘roqlaridan biriga javob bo‘ladi gap tarkibidagi so‘zlarni va qo‘shma gap tarkibidagi sodda gaplarni bir-biriga bog‘laydi bog‘lovchilar ot, olmosh, harakat nomi va sifatdoshlardan keyin kelib, ularni hokim so’zga tobe …

4 / 27

ilar 4 3 2 1 gapda vosita, maqsad, sabab, vaqt, makon kabi sintaktik munosabatlarni ifodalash uchun qo‘llanadigan soz‘lar ko‘makchi o‘zi bog‘lanib kelgan so‘zdan keyin kelib, so‘zlar orasidagi birgalik,payt,sabab, maqsad kabi munosabatni ifodalashga xizmat qiladi sof ko‘makchilar mustaqil ma’no anglatmaydi ko‘makchilar ikki turga bo‘linadi: sof ko‘makchilar vazifadosh ko‘makchilar 1 2 3 4 yuklamalar 4 3 2 1 ayrim so‘z yoki butun gap mazmuniga qo‘shimcha ma’no yuklash uchun xizmat qiladi tuzilishiga ko‘ra: 1. qo‘shimcha yuklamalar 2. so‘z yuklamalar so‘z yuklamalar: axir, faqat, xuddi, nahotki, hatto, hattoki,ham qo‘shimcha yuklamalar: -mi,-chi, -a (-ya),-da, -u (-yu),-oq, (-yoq) -gina (-kina,-qina) 1 2 3 4 modal so‘zlar his - hayajonni, xitobni bildirishga xizmat qiladigan so‘zlar undov so‘zlar deyiladi. holatga yoki tovushga taqlidni bildiruvchi so‘zlar taqlid so‘zlar deyiladi. alohida olingan so‘z turkumlari undov so‘zlar taqlid so‘zlar so‘zlovchining bayon qilayotgan fikriga munosabatini bildirgan so‘zlar modal so‘zlar deyiladi. topshiriqlar uchinchisi ortiqcha. quyida berilgan so‘zlardan ikkitasi bir turkumga mansub va uchinchisi …

5 / 27

fe’l – yugurdi, yozdi. ot – rustam, bog’. sifat – qizil, katta. son – besh, yeti. ravish – ko’p, ataylab. olmosh – kim, ular. klaster mustaqil so’z turkumlari fe’l ot olmosh son sifat ravish astoydil, birin-ketin, bafurja, qalban, ertalab, saharlab, ataylab, atayin, qat’iyan, qishin-yozin, qisman, bexosdan, ichkari, tashqari, olg‘a, ko‘p, oz. holat ravishlari payt ravishlari o‘rin ravishlari daraja-miqdor ravishlari maqsad-sabab ravishlari topshiriq. aydioda eshitgan so‘zlarni holat, payt, o‘rin, daraja-miqdor ravishlariga ajratishga harakat qiling. topshiriq j o l m o sh e u n i a d h e d u s n e j m h e n a n t i g o i s ch e m g a n a v b a r ch a a s g n u o d a a l n i m a h u k h t l s o‘ r o q k i m d a n …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 27 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi"

morfologiya bo‘limini o‘tishda graforganayzerlardan foydalanish mavzu: morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi darsning maqsadi: morfologiya bo‘limi bo‘yicha nazariy ma’lumot berish, mavzuni o‘tish metodikasi bilan tanishtirish va bilimlarni mustahkamlash morfologiya (grek. morhfos «shakl», logos «ta'limot» so‘zlaridan olingan bo‘lib) so‘z shakllari haqidagi ta’limotdir. 1 2 tilshunoslikning leksikologiya bo‘limi ham, morfologiya bo‘limi ham so‘z haqida bahs yuritadi, lekin bu ikki bo'lim so‘zning qaysi tomoniga e'tibor qaratishi bilan bir-biridan farq qiladi. leksikologiya leksik so‘z (leksema)larni, ularning atash ma'nolarini o‘rgansa morfologiya so‘zning grammatik ma'nolari va bu ma'nolarni ifodalovchi shakllarni, ya’ni so‘zning morfologik shakllarini o‘rganadi. 3 masalan, qalam, qala...

Этот файл содержит 27 стр. в формате PPTX (1,5 МБ). Чтобы скачать "morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: morfologiya bo‘limini o‘qitish … PPTX 27 стр. Бесплатная загрузка Telegram

morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "morfologiya bo‘limini o‘qitish metodikasi"

Похожие файлы