islom dini tarixi va mohiyati

PDF 22 sahifa 505,6 KB Bepul yuklash

22 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 505,6 KB

Fayl turi PDF

Sahifalar 22

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 22

1 4-ma’ruza. islom dini tarixi va mohiyati reja: 1. islomning paydo bo‘lishi va keng yoyilishi 2. islom ta’limoti asoslari. 3. kalom ilmi. 4. moturidiylik va ash’ariylik. 5. islomda imon masalasi. tayanch tushunchalar aqida, kalom, moturidiylik, ash’ariylik, imon, alloh, farishta, payg‘ambar, taqdir, qiyomat, jannat, do‘zax. islom dini dunyoda keng tarqalgan monoteistik dinlardan biridir. afrika qit’asidagi marokash, jazoir, tunis, liviya, misr, somali mamlakatlarining xalqlari, habashiston, g‘arbiy sudanda yashovchilarning bir qismi, osiyo qit’asidagi arabiston yarim oroli, iordaniya, suriya, iroq, eron, turkiya, afg‘oniston, pokiston, malayziya, indoneziya xalqlari, livan, hindiston, xitoy, hamda fillipin aholisining bir qismi, evropa qismida esa bolqon yarim orolida yashaydigan xalqlarning bir qismi islom diniga e’tiqod qiladi. aholisining ko‘pchiligi mutloq musulmonlardan iborat bo‘lgan 39 mamlakat, hatto aholisining yarmini musulmonlar tashkil etadigan ba’zilari ham (misr, malayziya 49) o‘zlarini musulmon mamlakatlari deb ataydilar. ularning ba’zilarida (mavritaniya eron, pokiston, kanar orollari) mamlakatlarining nomiga islom so‘zi qo‘shib aytiladi. rasmiy statistika bo‘yicha, bir necha mamlakatlarda aholining deyarli …

2 / 22

tarqalganligi, islom mafkurasi zamonida ishlab chiqilgan muayyan turmush tarzining hukmronligi musulmonlar ijtimoiy hayotining turli sohalari shariat tomonidan idora etilganligi imkon bergan. shunga qaramay mahalliy madaniy an’analar yo‘qolmay, yangi islom yo‘nalishida rivojlangan va u ko‘pincha qadimiy musulmon an’analari sifatida qabul qilingan. 2 musulmonlar madaniy merosi masalasi milliy ozodlik harakati va rivojlanayotgan mamlakatlarning mustaqillik uchun kurashi jarayonida asosiy masalaridan biriga aylandi va ijobiy ahamiyat kasb etdi. xo‘sh islom nima? islom so‘zining lug‘aviy ma’nosini quyidagicha sharhlash mumkin: 1) ixlos, turli sifatlardan salomat bo‘lish; 2) sulh va omonlik; 3) itoat va bo‘ysinish. islomning paydo bo‘lishi tahlil etish tarixiy davrning xususiyatlari, arab qabilalari o‘rtasida hukmron bo‘lgan ijtimoiy - iqtisodiy munosabatlarni va ularning diniy g‘oyaviy hayoti bilan qisqacha tanishib chiqishni taqozo etadi. arabiston yarim oroli noqulay iqlim sharoitiga ega bo‘lgan qum sahrolardan va tog‘lardan iborat bo‘lib, uning aholisi v-vi asarlarida ko‘chmanchi chorvachilik bilan shug‘ullanar edi. yarim orolning cheksiz sahrolarda yashavchi ko‘chmanchi, chorvachilik bilan shug‘ullanuvchi arabqabilalari -bundanham …

3 / 22

k va katta iqtisodiy ahamiyatga ega bo‘lgan savdo yo‘li edi. hijozdagi ayrim aholi yashaydigan manzillar, yo‘l ustida joylashgan makka, madina, toif shaharlari vi asrda ancha rivojlangan. bular shuningdek ko‘chmanchi arab qabilalarining savdo munosabatlariga jalb etuvchi markazlar sifatida ham xizmat qilar edilar. makka diniy markaz va savdo markazi sifatida arab qabilalari orasida e’tiborli edi. makka markazida joylashgan ka’ba islomda eng «muqaddas» hisoblangan va «ollohning uyi» (bayto‘lloh) sajdagoh hisoblangan. undagi qora tosh (hajar ul-asvod) va uch yuz oltmish sanam arab qabilalari uchun e’tiqod ma’nbaiga aylangan. ziyoratga kelish oylari muqaddas hisoblanib, bu vaqtlar ichida qabilalar o‘rtasidagi urush va janjallar to‘xtatilar edi. v-vi asrlarda makkada quraysh nomli arab qabilasi hukmron bo‘lib, qurayshlarning yuqori tabaqalari savdo-sotiq bilan ancha boyib ketgan, bu erda pul muammolari, sudxurlik keng rivojlangan, shuningdek qul savdosi va qullarning mehnatidan foydalanish ancha kengaygan edi. bu davrlarda yamanni qo‘lga kiritish uchun vizantiya va eron o‘rtasida kurash avj olgan edi. yaman sosoniylar hukmronligi ostida …

4 / 22

r jamiyatida vi asr oxiri va vii asr boshlarida yuz bergan jiddiy tarixiy voqealar asosida yoritadi . bu intilishni o‘zida aks ettirilgan mafkura sifatida islom dini vujudga keldi va markazlashtirilgan arab davlatining paydo bo‘lishi, qo‘shni mamlakatlarining bosib olinishi va arab xalifaligining kengayishi jarayonida bu din kuchli g‘oyaviy qurol sifatida xizmat qiladi. muhammad – islom payg‘ambari. islom dinida payg‘ambar hisoblangan muhammad milodiy 570 yilda makkada quraysh qabilasining xoshimiylar avlodidan bo‘lgan. abdulloh va omina xonadonida tug‘iladi. muhammad yoshligida etim qolgan, avval bobosi abu mutalib, so‘ng amakisi abu tolib qo‘lida tarbiyalanadi. balog‘atga etgach, savdogarlar qo‘lida xizmat qilib 24 yoshda beva boy ayol - xadichaga uylangan va uning mablag‘lari bilan mustaqil savdogorlik qila boshlab, juda ko‘p davlatlarga borgan. muhammad610yilda 40ga kirganda makkada yakka xudoga e’tiqodqilish to‘g‘risida targ‘ibot yurgizgan. u targ‘ibot boshlagan dastlabki yillarda, nisbatan juda oz kishi (xadicha, abu bakir, talxa, zubayr, usmon va qarindoshlari, ayrim savdogarlar) bu targ‘ibot izidan borganlar. shuning bilan birga, …

5 / 22

nchijang 625yiliyul-avgust oylarida va 626yili«xandoq» jangi nomini olgan to‘qnashuvlar ham bo‘lib o‘tdi. ushbu janglarda muhammad g‘alaba qozongandan keyin, madinada o‘z mavqeini mustahkamlab bu erda faol siyosat olib boradi. 4 628 yili musulmonlar jamoasi uchun muhim bo‘lgan voqea yuz berdi. muhammad kaba’ni muqaddas deb e’tirof etishni namoyish qilish maqsadida 1500 ga yaqin musulmonlar bilan barcha qabilalar jangga boradigan mavsumda makkaga jo‘naydi. bundan xavotirlangan rahbarlari abuso‘fiyonbilan birga makkadan 30 km.cha narida bo‘lgan xudoybiya vodiysida uni to‘xtatadilar. muzokaralar boshlanib, o‘rtada «shartnoma», «xudoybiya sulhi» tuziladi, qasam aytiladi, qasam «bayha» deb ataladi. bitimlarga muvofiq makkaliklar madinaliklarga kelasi yildan boshlab hajga kelishga ijozat berishadi. 630 yili madina qo‘shinlari makkani qarshiliksiz egallaydilar. ummaviylar bilan raqobat tugab, ular muhammadning yaqin yordamchisiga aylanadilar. islom arabiston yarim orolining asosiy hukmron diniga aylanadi. shunday qilib muhammad islom bayrogi osti arab qabilalarini birlashtirib, yagona markazlashgan mamlakatni tashkil etadi. muhammad 632 yili iyun oyida 62 yoshda madinada vafot etadi. bu davrga kelibanchagina mustahkamlashganmusulmonlardavlati …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 22 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"islom dini tarixi va mohiyati" haqida

1 4-ma’ruza. islom dini tarixi va mohiyati reja: 1. islomning paydo bo‘lishi va keng yoyilishi 2. islom ta’limoti asoslari. 3. kalom ilmi. 4. moturidiylik va ash’ariylik. 5. islomda imon masalasi. tayanch tushunchalar aqida, kalom, moturidiylik, ash’ariylik, imon, alloh, farishta, payg‘ambar, taqdir, qiyomat, jannat, do‘zax. islom dini dunyoda keng tarqalgan monoteistik dinlardan biridir. afrika qit’asidagi marokash, jazoir, tunis, liviya, misr, somali mamlakatlarining xalqlari, habashiston, g‘arbiy sudanda yashovchilarning bir qismi, osiyo qit’asidagi arabiston yarim oroli, iordaniya, suriya, iroq, eron, turkiya, afg‘oniston, pokiston, malayziya, indoneziya xalqlari, livan, hindiston, xitoy, hamda fillipin aholisining bir qismi, evropa qismida esa bolqon yarim orolida yashaydigan xalqlarn...

Bu fayl PDF formatida 22 sahifadan iborat (505,6 KB). "islom dini tarixi va mohiyati"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: islom dini tarixi va mohiyati PDF 22 sahifa Bepul yuklash Telegram