fan- texnika inqilobi (fti) va uning salbiy oqibatlari

DOC 67.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403264320_44313.doc fan- texnika inqilobi (fti) va uning salbiy oqibatlari reja: 1. fan va texnikaning o’zaro aloqadorligi. 2. fti ning jamiyat hayotiga ta'siri. 3. fti ning kishilar dunyoqarashiga ta'siri. 4. fti ning salbiy oqibatlari. 5. tabiiy - ilmiy hamda ijtimoiy madaniyat. biz fan - texnika inqilobi davrida hayot kechirmoqdamiz. bu tushuncha orqali fan va texnikaning hayotimizda naqadar katta ahamiyatga ega ekanligi ta'kidlanadi. kishilik jamiyati taraqqiyotining barcha bosqichlarida shunday bo`lgan emas. fan va texnika kurtaklari qadimda shakllangan, ammo ular bir-biridan ayrim tarzda rivojlanib borganlar. masalan, qadimiy yunonlar, madaniyatning noyob na'munasini shakllantirish bilan birga tabiatni anglashga harakat qilganlar, ammo og’ir ishlarni ular uchun ilmiy taraqqiyot natijasida yaratilgan mashinalar emas, balki qullar bajarganlar. texnika - atrof-muhitni tabiiy, shuningdek antropogen jihatdan qayta ko’rishga (o`zgartirishga) yo’naltirilgan urinishlar yig’indisidir. texnika - bu nafaqat mashinalar, balki ob'ektlarga nisbatan matematik vositalarni va turli tajribaviy jarayonlarni qo’llash asosidagi tartibli yondashuvdir. fan va texnikaning o’zaro bog`liqligi haqida b.rassel shunday degan edi: …
2
fan - texnika inqilobining yana bir bosqichi bo`lib xizmat qiladi. bugungi kunda elektron hisoblash mashinalari fan-texnika inqilobining ramzi sifatida namoyon bulmoqda. sababi, inson tobora ehmning zimmasiga mantiqiy funksiyani ham yo’qlamoqda istiqbolda boshqaruv hamda ishlab chiqarishni majmuali tarzda avtomatlashtirishni ko’zlamoqda (noosfera). shuningdek, fti sharoitida sun'iy-kimyoviy mahsulotlarni keng qo’llanila boshlanganligini, biotexnologiyaning rivojlanganligi qishloq, xujaligida mineral o’g’itlar hamda pestisidlardan foydalanish natijasida hosildorlikning oshirilishini (yashil inqilob) ham alohida ta'kidlash lozim. ftining asosiy yo`nalishlari - ishlab chiqarishni, uni nazorat qilish majmuali avtomatlashtirish; energiyaning yangi turlarini kashf etilishi va foydalanilishi; yangi materiallar ishlab chiqarish. 2. fti ning jamiyat hayotiga ta'siri kishilik jamiyatida hozirgi zamon fan va texnikasining ahamiyatini baholash mushkul. fan-texnika inqilobi rivojlangan mamlakatlarda aholi turmush darajasini oshishiga olib keldi. ushbu mamlakalarda bolalar o’limi keskin qisqarib, aholining o’rtacha umr ko’rish davri birmuncha uzaydi. turmush sharoitida tubdan o`zgarish bo`ldi, televizorlar, magnitafonlar, videotexnika, personal kompyuterlar oddiy uy jihozlariga aylandi. hayot nisbatan qulay va go’zalroq, tus oldi. albatta, fti …
3
sh darajasi pasayadi. shu boisdan fti yutuqlaridan ongli ravishda foydalanish lozim. fti inson bilan, uning hohish va istaklari bilan chambarchas bog’liq. bir tomondan fan insonga istalgan narsani beradi, ikkinchi tomondan esa, fti ning o`zi ma'lum darajada insonga ta'sir ko’rasatadi-ki, buni u sezmasligi mumkin. fti davridagi inson turmush tarzining ruhiy nuqtai nazardan murakkablashib borishi, uning umumiy jismoniy faolligini kamayishi bilan bog’liq tarzda kuzatilayotgan bo`lsa-da, u endi avvalgi inson emas. fan insonning istaklarini bajaradi degan iboraga yana bir jiddiy tushincha qilish mumkin. fanning biron-bir yutug’ini hayotga tadbiq etish orqali ko’zda tutilgan natija bilan birga bazi noqulay oqibatlar ham yuzaga keladi. buni sanoatda, qishloq, xujaligida, energetikada ko’rish mumkin. 3. fti ning kishilar dunyoqarashiga ta'siri fan kishilar dunyoqarashida katta ahamiyat kasb etadi. buni tushunish uchun dunyoni bilishning geosentrik nazariyasidan voz kechib, "kopernik inqilobi" nomini olgan geliosentrik nazariyaga o’tilishi, ongdagi tub burilish bo`lganligini anglashning o`zi kifoya. so`nggi yuz yilliklarda fanning jamiyat hayotidagi ahamiyati sezilarli darajada …
4
o’zga sayyoralardan ongli mavjudotlar kelganmi? kelib turishadimi? - kabi savollar barchaga ma'lum. tabiiyki, fan bu savollarga aniq, javob berishi kerak. shuning uchun ham bugungi kunda ufologiya va palyevizitologiya kabi, insonning o’zga sivilizasiya vakillari bilan o’tmishda aloqa qilish imkoniyatlarini o`rganuvchi ilmiy yo`nalishlarning vujudga kelishi bejiz emas. qanday o’zga sayyoraliklar bo’lmasa ham fan bu muammoga bo’lgan qiziqishni ijtimoiy psixologik nuqtai nazardan bo`lsada o`rganishi lozim. odamlarni katta qismining e'tiborini tortayotgan narsa (muammo) ilmiy qiziqishga olib keladi. 4. fti ning salbiy osibatlari fan taraqqiyotida ayrim futurologlar ta'kidlaganidek barcha jarayon risoladagidek silliq emas. g’arb mamlakatlari turmush darajalari ko`tarilib borishi bilan, dunyoda millionlab aholi ochlik tufayli nobut bo’lmoqda. militarizim uchun xizmat qilishga yo`naltirilgan fan, bugungi kunda dunyoni termoyadro inqiroziga olib boruvchi qurollanish poygasiga sabab bo’lmoqda. hozirgi zamon fanining ijtimoiy-istisodiy muammolari haqida jiddiy muloxaza yuritganda, bmt ma'lumotiga ko’ra, dunyoda faoliyat ko`rsatayotgan ilmiy xodimlarning 25 foizi, ilmiy tadqiqotlarga sarf etiladigan sarmoyaning 40 foizi harbiy sohaga jalb etilganligini anglash …
5
, yirik sanoat ishlab chiqarishi kabi "xususiy" (tor doirada ixtisoslashgan) ishchini hosil qiladi. o`zining tor doiradagi faoliyatining barcha qirralarini mukammal bilgan inson voqelikni bir butun holda tushunish qobiliyatini yo’qotib boradi. an'anaviy texnologik doiralardan zamonaviy fan yutuqlarini qo’llash natijasida tabiat va jamiyat aloqadorligidagi global muammolar majmuasi keskinlashib boradi. bu yerda biz, fan insoniyatga ilmiy emas, balki texnologik muammolar keltirib chiqarishining guvohi bo’lamiz. ma'lumki, olimlar ancha vaqtdan buyon, sayyoramizda ekologik vaziyatni yomonlashuvi haqhida bong urib kelmoqdalar, ammo ma'muriy qarorlar chiqarishga mutassadi bo`lgan kishilar ularning fikriga quloq tutmadilar. ftining boshlanishi xx asrning o’rtalariga to`g`ri keladi. lekin, bundan bir necha o’n yillar o’tib ekologik muammolar birinchi o’ringa ko`tariladi. shu boisdan ham fti va tabiatni muxofaza qilishni birgalikda ko’rib chiqiladi. fti natijasida hosil qilingan qulayliklar haqida so’z ketganda, biz mazkur yutuqlarni qanday qiymat bilan hosil bo`lganligini unutmasligimiz lozim. b.kommoner o`zining ekologiya qonunlaridan birida "hech bir narsa bekorga berilmaydi" - deya ta'kidlaydi. fti tabiiy muhitga nisbatan …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "fan- texnika inqilobi (fti) va uning salbiy oqibatlari"

1403264320_44313.doc fan- texnika inqilobi (fti) va uning salbiy oqibatlari reja: 1. fan va texnikaning o’zaro aloqadorligi. 2. fti ning jamiyat hayotiga ta'siri. 3. fti ning kishilar dunyoqarashiga ta'siri. 4. fti ning salbiy oqibatlari. 5. tabiiy - ilmiy hamda ijtimoiy madaniyat. biz fan - texnika inqilobi davrida hayot kechirmoqdamiz. bu tushuncha orqali fan va texnikaning hayotimizda naqadar katta ahamiyatga ega ekanligi ta'kidlanadi. kishilik jamiyati taraqqiyotining barcha bosqichlarida shunday bo`lgan emas. fan va texnika kurtaklari qadimda shakllangan, ammo ular bir-biridan ayrim tarzda rivojlanib borganlar. masalan, qadimiy yunonlar, madaniyatning noyob na'munasini shakllantirish bilan birga tabiatni anglashga harakat qilganlar, ammo og’ir ishlarni ular uchun ilmiy taraqqiyot nati...

DOC format, 67.5 KB. To download "fan- texnika inqilobi (fti) va uning salbiy oqibatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: fan- texnika inqilobi (fti) va … DOC Free download Telegram