фонетические и орфоэпческие нормы русского языка

PPTX 15 sahifa 539,8 KB Bepul yuklash

15 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 539,8 KB

Fayl turi PPTX

Sahifalar 15

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 15

powerpoint presentation фонетические и орфоэпческие нормы русского языка kerakmas 1. рус тилининг орфоэпик нормалари 2. рус тилининг фонетик нормалари 3. фонетик ва орфоэпик нормаларнинг ўзаро боғлиқлиги reja: moskva fonetika maktabi tadqiqotlari shuni koʻrsatadiki, rus tilida 10 ga yaqin differentsial fonema mavjud boʻlib, ular soʻzlarni farqlashda muhim rol oʻynaydi va ularning toʻgʻri talaffuzi rus tilining fonetik meʼyorlariga mos kelishi kerak. rus tilida stressning oʻrni soʻzning maʼnosini oʻzgartirishi mumkin, masalan, "замок" (qal'a) va "замок" (qulf) soʻzlarida koʻrinadi, bu esa fonetik meʼyorlarni aniq bilishni talab qiladi. rus tilining fonetik meʼyorlariga koʻra, 42 ta fonema mavjud boʻlib, ularning 6 tasi unli, 36 tasi undosh tovushlar hisoblanadi va bu tovushlar sankt-peterburg fonetik maktabi tomonidan batafsil oʻrganilgan. rus tilining fonetik meʼyorlari soʻzlarning talaffuzi rus tilida 1918-yildan keyin yozma nutqda ishlatilmay qolgan "ъ" harfi, ba'zi so'zlarning talaffuzida, masalan, "съезд" so'zida, hali ham sankt-peterburg kabi shaharlarda o'z aksini topadi. rus tilidagi urg'u qo'yish qoidalari murakkab bo'lib, taxminan 10 …

2 / 15

ydigan 42 ta fonema va ularning variantlarini batafsil tushuntirib bergan. unli tovushlarning talaffuzi унли товушларнинг талаффузидаги фарқлар, хусусан, шимолий ва жанубий диалектларда яққол кўзга ташланади. санкт-петербург ва воронеж шаҳарларидаги талаффуз ўртасидаги фарқ 5 фоизгача етади. россия тилидаги унли товушларнинг талаффузи 6 та фонемадан иборат бўлиб, москва шаҳридаги академик талаффуз меъёрларига асосланади. бу фонемаларнинг ҳар бирининг талаффузидаги нуанслар 10 дан ортиқ овоздан иборат бўлиши мумкин. стресснинг ўрни, айрим унлиларнинг, масалан, “о” ва “е” товушларининг талаффузига жиддий таъсир кўрсатади. бу таъсир даражаси 20-30% гача етади, хусусан, оғир ва енгил бўғинларда. fonetik va orfoepik meʼyorlarning oʻzgarishi urushdan keyingi davrda (taxminan 1945-1960) oʻquv qoʻllanmalarida taʼkidlangan orfoepik normalarning qattiq nazorati va bir hil standartlarga erishishga qaratilgan harakatlar natijasida, ayniqsa, sankt-peterburgdagi talaffuzga taʼsiri kuchaygan. fonetika va orfoepika meʼyorlarining oʻzgarishi 20-asrning 2-yarmi va 21-asr boshlarida, ayniqsa, moskva shahri talaffuziga asoslanib, sezilarli darajada kuzatildi, bu esa baʼzi soʻzlarning talaffuzi va urgʻu joylashuviga taʼsir koʻrsatdi. 1917-yildan keyin rossiya federatsiyasi …

3 / 15

i tomonlama undosh tovush mavjud bo'lib, ularning talaffuzi fonetik pozitsiyaga bog'liq. masalan, "gorod" so'zidagi "r" tovushining talaffuzi "rog" so'zidagidan farq qiladi. gaplarning talaffuzi россиянинг 1940-йиллардаги орфоэпик нормаларига кўра, “гапларнинг” сўзидаги “р” унлисининг талаффузи москва шаҳридаги талаффуз меъёрига мос келиши керак эди. ўзбек тилидаги “гапларнинг” сўзининг талаффузи рус тилидаги талаффузидан фарқ қилади, бундай фарқлар 5-7 фоизгача етиши мумкин, айниқса, стресс ва интонацияга кўра. “гапларнинг” сўзидаги “а” ва “и” унлиларининг талаффузи, санкт-петербург диалектидаги талаффузга яқин бўлиши мумкин, аммо 2-3 даражали бошқачалик билан. orfoepik xatolar va ularning oldini olish orfoepik xatolar, masalan, so'zlarning to'g'ri talaffuzi bo'yicha 15% ga yaqin xatoliklarni tashkil etadi, bu esa moskva va sankt-peterburg kabi yirik shaharlarda o'quv dasturlarini qayta ko'rib chiqish zaruratini ko'rsatadi. stress qo'yishdagi xatolar, jumladan, 30 dan ortiq ikki bo'g'inli so'zlarning noto'g'ri talaffuzi, radio va televideniye xodimlarining malakasini oshirish orqali oldini olish mumkin. fonetik xatolar, masalan, undoshlarni noto'g'ri talaffuz qilish (taxminan 20% holatlarda), respublikaning turli hududlarida, xususan, …

4 / 15

loqalarda ham muhim ahamiyatga ega. adabiy tilning fonetik xususiyatlari stressning o'rni rus tilida so'zning ma'nosini o'zgartirishi mumkin, masalan, "замок" (qal'a) va "замок" (qulf) so'zlarining farqi aynan stressning turlicha joylashishida. rus tilida 10 ta diftong mavjud bo'lib, ular ikkita unli tovushning birikmasidan iborat va ularning talaffuzi sankt-peterburg va moskva shaharlarida biroz farq qilishi mumkin. adabiy rus tilida 33 ta fonema mavjud bo'lib, ularning 6 tasi unli, 27 tasi undosh tovushlar hisoblanadi va ularning talaffuzi moskva shahridagi adabiy talaffuz normasiga mos keladi. undosh tovushlarning talaffuzi ундош товушларнинг талаффузида позицияга боғлиқ ўзгаришлар, масалан, овозизлашиш ёки юмшаши кузатилади, бу эса 2 та вариантда ифодаланиши мумкин. бу каби ўзгаришлар санкт-петербург каби шаҳарларда ҳам кузатилган. "р" ундошининг талаффузида регионал фарқлар мавжуд бўлиб, бу 5 та асосий вариантда намоён бўлади. масалан, айрим ҳудудларда "р" нинг талаффузи "л" га яқин бўлиши мумкин. россия тилидаги ундош товушларнинг талаффузида 33 та фонема мавжуд бўлиб, уларнинг 16 таси жуфт, 17 таси …

5 / 15

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 15 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"фонетические и орфоэпческие нормы русского языка" haqida

powerpoint presentation фонетические и орфоэпческие нормы русского языка kerakmas 1. рус тилининг орфоэпик нормалари 2. рус тилининг фонетик нормалари 3. фонетик ва орфоэпик нормаларнинг ўзаро боғлиқлиги reja: moskva fonetika maktabi tadqiqotlari shuni koʻrsatadiki, rus tilida 10 ga yaqin differentsial fonema mavjud boʻlib, ular soʻzlarni farqlashda muhim rol oʻynaydi va ularning toʻgʻri talaffuzi rus tilining fonetik meʼyorlariga mos kelishi kerak. rus tilida stressning oʻrni soʻzning maʼnosini oʻzgartirishi mumkin, masalan, "замок" (qal'a) va "замок" (qulf) soʻzlarida koʻrinadi, bu esa fonetik meʼyorlarni aniq bilishni talab qiladi. rus tilining fonetik meʼyorlariga koʻra, 42 ta fonema mavjud boʻlib, ularning 6 tasi unli, 36 tasi undosh tovushlar hisoblanadi va bu tovushlar sankt-peterbu...

Bu fayl PPTX formatida 15 sahifadan iborat (539,8 KB). "фонетические и орфоэпческие нормы русского языка"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: фонетические и орфоэпческие нор… PPTX 15 sahifa Bepul yuklash Telegram