dori vositalari qo'llashning klinik farmokologik jihatlari

PPTX 35 pages 177.4 KB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 177.4 KB

File type PPTX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

дори воситаларининг хомилага курсатадиган асосий ножуя таъсирлари homilador, homila va emizikli ayollarda dori vositalari qo’llashning klinik farmokologik jihatlari фармакотерапия нуқтаи назаридан хомиладорлик махсус ҳаёт фазаси бўлиб, ҳаётнинг бошқа умумий фазаларидан фарқ қилади. клиник фармакология инсон организми, кимёвий воситалар, хомила ва эмбрион ривожланиши жараёнлари орасидаги ўзаро таъсирни ўрганади. хомиладорларни даволашда қўлланиладиган двни хавфсизлиги муаммоси билан барча соха шифокорлари тўкнашадилар, чунки, она-йулдош-хомила тизими ягона биологик, фармакодинамик ва фармакокинетик тизим бўлиб фаолият кўрсатади. хеч бир двни унинг эмбриотоксик ва тератоген хусусиятларини экспериментал равишда ўрганмасдан туриб клиника шароитида қуллашга рухсат берилмайди. лекин, хар доим хам бунга амал қилинмайди. биринчи триместрда хомиладорлар кўпинча кайт килишга карши дв, ii триместрда антибиотиклар ва сийдик хайдовчи двдан кенг фойдаланадилар. баъзи холларда полипрагмазия сабабли мажрухликнинг "айбдорини" аниқлаш қийин бўлади бир хомиладор аёл хомиладорлик даврида ўртача 3-4 хил дв қабул қилади. ривожланишнинг биологик омиллари ривожланиш муддатига боғлик бўлиб, турли типдаги реакциялар билан характерланади: -моддалар сўрилиши ва элеминацияси жараёнларининг морфологик ва …

2 / 35

стозлар плацента ўтказувчанлигини ошириши мумкин. қўлланаётган дори воситасидан кутилган потенциал самара, унинг потенциал хавфи ёки ножўя таъсирларидан юқори бўлиши керак. дори воситасининг фармакодинамик самараси ҳомиладор ва ҳомилада фарқланиши мумкин. ҳомиладорликда фармакотерапия самарадорлиги ва хавфсизлигига таъсир қилувчи омиллар баъзи дори воситалари эмбрион ва ҳомилага маълум муддатдан сўнг салбий таъсирини намоён қилиши мумкин. дори воситалари фармакокинетикасининг ҳомиладор аёлларда ўзгариши, уларнинг бир маротабали дозаси, қабул қилиш интервали ва организмга юбориш йўлларини коррекциялаш кераклигини тақазо этади. ҳомилада дори воситаларининг таъсир давомийлиги, уларнинг инактивация ва чиқарилиш тезлигининг паст эканлиги туфайли ҳомиладор аёллардагига нисбатан узоқдир. ҳомиладорликда фармакотерапия самарадорлиги ва хавфсизлигига таъсир қилувчи омиллар дори воситасининг плацента орқали ўтиши ва ҳомилага таъсир этишида қуйидаги критик омиллар роль ўйнайди: -препаратнинг физик– кимёвий хоссалари; -препаратнинг плацента орқали ўтиш тезлиги ва ҳомила организмига ўтадиган миқдори; -таъсир қилиш давомийлиги; -дори воситасининг ҳомила тўқималарида тақсимланиши; . -дори воситаси таъсир этиш вақтида плацента ва ҳомиланинг ривожланиш босқичлари; -препаратларнинг комбинацияда қўллаш самаралари ҳомиладорликда фармакотерапия …

3 / 35

а аномалияларнинг 5% дан ортиғи ҳомиладорлик даврида онанинг дори воситаларини қабул қилганлиги билан боғлиқ дори воситаларининг ҳомилага кўрсатадиган асосий ножўя таъсирлари бластопатиялар – ҳомиладорликнинг дастлабки 15 кунида кузатиладиган аномалиялар (анэнцефалия); эмбриопатиялар – ҳомиладорликнинг дастлабки 15-75 кунида кузатиладиган аномалиялар (юрак пороклари, микроцефалия, катаракта, туғма карлик). фетопатиялар – ҳомиладорликнинг 75 кунидан сўнг кузатиладиган ҳомила ривожидаги аномалиялар. тератоген таъсир гуруҳлари i – критик давр – амнионнинг имплантация даври. ҳомиладорликнинг биринчи ҳафтаси. дв ножўя таъсири чатишган ҳужайранинг ўлимига олиб келади ii – критик давр. органогенез даври. ҳомиладорликнинг 12-18 хафтаси. дв лари ножўя таъсири асосан ривожланиш аномалиялари ва нисбатан кам холларда эмбриотоксик кўринишда намоён бўлади iii – критик давр. ривожланиш даври. ҳомиладорликнинг 18-40 ҳафтаси. дори воситаларининг ножўя таъсири асосан 18-22 ҳафталикда ҳавфли бўлиб, мнс, гемопоэз, гормонлар ишлаб чикариш тизимига таъсир қилиш билан намоён бўлади. эмбриотоксик, тератоген таъсир кутилмайди ҳомила ривожланишида дори воситаларининг эмбриотоксик таъсири кўпрок намоён бўлиши мумкин бўлган критик даврлар а категория – ҳомила …

4 / 35

рин, имуран). бу дв қўлланилганда хомиладорлик тўхтатилади эмбриотоксик ва тератоген таъсир хавфи юқори бўлган дори воситалари антибиотиклар (аминогликозидлар, тетрациклинлар, рифампицинлар). антипротозой препаратлар – аминохинолин ҳосилалари, хинин препаратлари. тутқаноққа қарши препаратлар (фенитоин, карбамазепин). паркинсон касаллигига қарши препаратлар. литий тузлари. гкс. някдв перорал гипогликемик препаратлар. этил спирти билвосита антикоагулянтлар антитиреоид препаратлар (мерказолил, йодидлар). бу дв ҳомиладорликнинг дастлабки 3-10 ҳафтасида қўллаш эмбрионни ўлимига ёки ўз-ўзидан тушишига олиб келиши мумкин эмбриотоксик ва тератоген таъсир хавфи нисбатан юқори бўлган дори воситалари сульфаниламид препаратлари. метронидазол. транквилизаторлар. жинсий гормонлар (эстрогенлар). эмбриотоксик ва тератоген таъсир хавфи ўртача бўлган дори воситалари она организмида дори воситалари фармакокинетикаси ўзгаришининг ўзига хос хусусиятлари дори воситаларининг йўлдош орқали ўтиши ҳомила организмида дори воситалари фармакокинетикаси ўзгаришининг ўзига хос хусусиятлари дори воситаларининг «она-йулдош-ҳомила» тизимида таъсир этишини белгиловчи омиллар дори воситаларининг сўрилиши кўпаяди, сабаби – ошқозон-ичак тракти моторикасининг сусайиши дори воситаларининг қондаги оқсиллар билан боғланиши сусаяди, сабаби – қонда оқсил миқдорининг камайиши дори воситаларининг жигарда метаболизми …

5 / 35

ўсиқдан ўтишга таъсир қилувчи омиллар киндик венасида оқаётган қоннинг 60-80% дарвоза венаси орқали жигардан ўтади, 20-40% эса жигарни четлаб пастки ковак венага қуйилади. шунинг учун двларининг бир қисми жигарни четлаб мияга ва юракка етиб боради двлари метаболизмида жигар ва буйрак усти бези тенг вазифани бажаради. оксидловчи ферментлар фаоллиги паст бўлади. глюкуронловчи ферментлар фаоллиги суст, сульфатловчи ферментлар фаоллиги юқори бўлади двларининг қондаги оқсиллар билан боғланиши cусаяди двларининг ҳомила организмидан чиқарилишида йўлдош биринчи ўринни, буйрак иккинчи ўринни эгаллайди ҳомила орнизмида дори воситалари фармакокинетикасининг ўзига хос хусусиятлари антибактериал дори воситаларининг ҳомиладорлик даврида қўлланилиши дв гурухлари ҳомиладорлик триместрлари 1-3 ойлик 3-8 ойлик охирги ҳафталар пеницилинлар + + + цефалоспоринлар + + + карбопенемлар + + + макролидлар + + + линкомицин + + + фузидин + + + ванкомицин +э ; -п +э ; -п +э ; -п нефротоксик, ототоксик полимиксинлар +э ; -п +э ; -п +э ; -п нефротоксик аминогликозидлар - - …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dori vositalari qo'llashning klinik farmokologik jihatlari"

дори воситаларининг хомилага курсатадиган асосий ножуя таъсирлари homilador, homila va emizikli ayollarda dori vositalari qo’llashning klinik farmokologik jihatlari фармакотерапия нуқтаи назаридан хомиладорлик махсус ҳаёт фазаси бўлиб, ҳаётнинг бошқа умумий фазаларидан фарқ қилади. клиник фармакология инсон организми, кимёвий воситалар, хомила ва эмбрион ривожланиши жараёнлари орасидаги ўзаро таъсирни ўрганади. хомиладорларни даволашда қўлланиладиган двни хавфсизлиги муаммоси билан барча соха шифокорлари тўкнашадилар, чунки, она-йулдош-хомила тизими ягона биологик, фармакодинамик ва фармакокинетик тизим бўлиб фаолият кўрсатади. хеч бир двни унинг эмбриотоксик ва тератоген хусусиятларини экспериментал равишда ўрганмасдан туриб клиника шароитида қуллашга рухсат берилмайди. лекин, хар доим ха...

This file contains 35 pages in PPTX format (177.4 KB). To download "dori vositalari qo'llashning klinik farmokologik jihatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: dori vositalari qo'llashning kl… PPTX 35 pages Free download Telegram