ishsizlikning kelib chiqish sabablari va uning salbiy oqibatlari

PPTX 19 pages 4.6 MB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.6 MB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

ishsizlik va uning turlari mavzu: ishsizlikning kelib chiqish sabablari va uning salbiy oqibatlari reja: 1. ishsizlik tushunchasi; 2. o’zbekiston respublikasining “aholini ish ta’minlash to’g’risidagi” qonuni; 3. ishsizlik sabablari; 4. ishsizlik turlari va ularning tasnifi. 1. ishsizlik tushunchasi. ishsizlik – iqtisodiy jihatdan aktiv (faol) aholining bir qismi o`z kuchini qo`llay olmay “ortiqcha” bo`lib, mehnat zaxirasi armiyasi bo`lib qolish hodisasi. ishsizlik inson manfaatlariga toʻgʻridan-to’g’ri ta’sir qiladigan yirik ijtimoiy-iqtisodiy muammolardan biri hisoblanadi. ish joyini yo’qotish ko’p kishilar uchun oilaviy turmush darajasining pasayishini, shaxsiy hayotining notinchligini keltirib chiqaradi, kishiga jiddiy ruhiy ta’sir ko’rsatadi. 2. o’zbekiston respublikasining “aholini ish bilan ta’minlash to’g’risidagi” qonuni ushbu qonunning 3-moddasi ishsizlar haqida bo’lib, u quyidagicha: 3-modda. ishsizlar 16 yoshdan boshlab to pensiyaga chiqish huquqini olishgacha bo‘lgan yoshdagi, ishga va ish haqi (mehnat daromadi)ga ega bo‘lmagan, haqiqatda ish qidirayotgan, mehnat qilishga, kasb-kor tayyorgarligi va qayta tayyorgarlikdan o‘tishga tayyor shaxs sifatida ish bilan ta’minlash davlat xizmatlarida ro‘yxatga olingan va shu xizmatlar …

2 / 19

lum bir miqdorda to’lanadigan nafaqalar ham belgilab qo’yilgan. ishsizlik sabablari ishsizlikning uchta asosiy sababi bor: ishdan bo'shatish; ishdan ixtiyoriy ravishda voz kechish; mehnat bozoriga birinchi kirish. ishsizlik turlari va ularning tasnifi. friksion (oraliq) ishsizlik – bir ishdan boshqa ishga joylashgunga qadar bo’lgan davrdagi ishsizlik. tarkibiy ishsizlik – yangi kasb va mutaxassislik o’zlashtirib yoki boshqa joyga ko’chib o’tib, yangi ishga joylashgunga qadar bo’lgan ishsizlik. siklik ishsizlik – iqtisodiy siklningning inqiroz fazasi bilam bog’liq bo’lib, u ishlab chiqarishning pasayishi va yalpi talabning qisqarishi natijasida vujudga keladi va siklning yuksalish fazasida mavjud bo’lmaydi. institutsional ishsizlik – ishchi kuchi bozori infratuzilmasi muassasalarining yetarli darajada rivojlanmaganligi yoki samarali faoliyat ko’rsatmaganligi natijasida paydo bo’ladi. texnologik ishsizlik – ishlab chiqarish jarayonida texnologik usullarning kirib kelishi bilan bog’liq bo’ladi. hududiy ishsizlik – muayyan hududdagi tarixiy, demografik, madaniy, milliy va ijtimoiy-ruhiy xususiyatdagi bir qator kompleks omillar ta’siri ostida ishchi kuchi talabi va taklifi o’rtasidagi nomutanosiblik natijasi hisoblanadi. yashirin ishsizlik …

3 / 19

i sabab ortadigan talab narxlarni ko’tarishi, ishsizlik tufayli daromadi kamaygan aholi yalpi talabi tushushi va bu narxlarni ham pastga olib tushishi bilan izohlanadi. mehnatga layoqatli bo’lib, ishlashni xohlagan, lekin ish bilan ta’minlanmaganlar ishsizlar deyiladi. ishsizlikning sabablari namoyon bo’lish xususiyati va vujudga kelish sabablariga ko’ra ishsizlikni uyidagi turlari mavjud: 1) friktsion; 2) tarkibiy; 3) tsiklik; 4) institutsional; 5) texnologik; 6) regional; 7) yashirin; 8) turg’un ishsizlikdir. hududiy ishsizlik muayyan hududagi tarkibiy, demografik, madaniy, milliy va ijtimoiy – ruhiy xususiyatdagi bir ator kompleks omillar ta‘siri ostida ishchi kchi talabi va taklifi o’rtasidagi nomutanosiblik natijasi hisoblanadi. siklik ishsizlik – iqtisodiy stiklning inqiroz fazasi bilan bog`liq bo’lib, u ishlab chiqarishning pasayishi va yalpi talabning qisqarishi natijasida vujudga keladi. o’z tovar va xizmatlariga nisbatan talabning qisqarishiga duch kelgan tadbirkorlar ishlab chiqarish hajmini kamaytirish maqsadida ishchilarni ishdan bo’shata boshlaydilar. shu tariqa iqtisodiyotda stiklik ishsizlik deb nomlanuvchi ishsizlar guruhi paydo bo’ladi.stiklik ishsizlik haqiqiy darajadagi ishsizlikning tabiiy darajadan …

4 / 19

arning ichida asosiylari ishlab chiqarishni mexanizastiyalash, avtomatlashtirish, robotlashtirish va informastion texnologiyani qo’llash hisoblanadi. hududiy ishsizlik muayyan hududdagi tarixiy, demografik, madaniy, milliy va ijtimoiy–ruhiy xususiyatdagi bir qator kompleks omillar ta’siri ostida ishchi kuchi talabi va taklifi o’rtasidagi nomutanosiblik natijasi hisoblanadi yashirin ishsizlik uchun ish kuni yoki ish haftasi davomida to’liq band bo’lmaslik xos.iqtisodiyot rivojlanishi darajasining pasayishi korxonalardagi ishlab chiqarish hajmining qisqarishiga olib keladi.biroq, korxona egalari o’z ishchilarini birdaniga ishdan bo’shata olmaydilar.buning natijasida ishchilarning ma’lum qismi rasman ish bilan band bo’lsalarda, amalda to’liqholda ishlamaydilar.buning natijasida mehnat unumdorligi pasayib, korxona moliyaviy natijalariga ta’sir ko’rsatadi.yashirin ishsizlik mamlakatda vujudga kelishi mumkin bo’lgan ijtimoiy keskinlikka yo’l qo’ymaslikka intilish natijasida ham paydo bo’ladi. turg`un ishsizlik mehnatga layoqatli aholining ish joyini yo’qotgan, ishsizlik bo’yicha nafaqa olish huquqidan mahrum bo’lgan va faol mehnat faoliyatiga hech qanday qiziqishi bo’lmagan qismini qamrab oladi. professor m.n.chepurin va e.a.kiselevalar umumiy tahriri ostida tayyorlangan o’quv qo’llanmada «ixtiyoriy» va «majburiy» ishsizlik turlari ham ajratib ko’rsatiladi. …

5 / 19

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ishsizlikning kelib chiqish sabablari va uning salbiy oqibatlari"

ishsizlik va uning turlari mavzu: ishsizlikning kelib chiqish sabablari va uning salbiy oqibatlari reja: 1. ishsizlik tushunchasi; 2. o’zbekiston respublikasining “aholini ish ta’minlash to’g’risidagi” qonuni; 3. ishsizlik sabablari; 4. ishsizlik turlari va ularning tasnifi. 1. ishsizlik tushunchasi. ishsizlik – iqtisodiy jihatdan aktiv (faol) aholining bir qismi o`z kuchini qo`llay olmay “ortiqcha” bo`lib, mehnat zaxirasi armiyasi bo`lib qolish hodisasi. ishsizlik inson manfaatlariga toʻgʻridan-to’g’ri ta’sir qiladigan yirik ijtimoiy-iqtisodiy muammolardan biri hisoblanadi. ish joyini yo’qotish ko’p kishilar uchun oilaviy turmush darajasining pasayishini, shaxsiy hayotining notinchligini keltirib chiqaradi, kishiga jiddiy ruhiy ta’sir ko’rsatadi. 2. o’zbekiston respublikasining “aholini i...

This file contains 19 pages in PPTX format (4.6 MB). To download "ishsizlikning kelib chiqish sabablari va uning salbiy oqibatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: ishsizlikning kelib chiqish sab… PPTX 19 pages Free download Telegram