moliya bozori modellari

PPTX 16 pages 1.5 MB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.5 MB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

moliya bozori modellari moliya bozori modellari moliya bozori modellari jahon amaliyotida moliya bozorining anglo-sakson, continental (≪reyn kapitalizmi≫), ulami gibridi, islom modellarini ajratish mumkin. ma’lumki, ular qaysi mamlakatga oid ekanligi, uni rivojlanganligi darajasi, undagi jamiyat tomonidan tanlangan ijtimoiy-iqtisodiy model va mavjud mentalitetga (tradisiyalarga) hamda ulardagi omillaming (ichki va tashqi) ta’siri qonuniyatlari va darajasi hamda boshqa belgilarga qarab farqlanadi. lekin modellaming barchasi qaysi mamlakatda bo‘lishidan qat’iy nazar o‘zlarining iqtisodiyotdagi va globallashuv sharoitlaridagi roli va funktsiyalarini ma’lum darajada bajaradi. masalan, industrial mamlakatlarda moliya bozorining asosan anglo-sakson va (yoki) kontinental modellari bo‘yicha tuzilganini, ko‘pchilik rivojlanayotgan mamlakatlarda esa gibrid yoki anglo-sakson yoki continental (germancha) modelni, musulmon davlatlarida - islom modelini ko‘rish mumkin. jumladan, o'tish iqtisodiyotiga mansub davlatlarda ko'proq gibrid modelni kuzatish mumkin, ammo ulaming infratuzilmasi samaradorligi bo‘yicha industrial mamlakatlar modellariga hozircha tenglasha olmaydi. bunda aytish joizki, bu mamlakatlarda moliya bozorlarining shakllanish xususiyatlari ko‘p jihatdan ulardagi ta’sir etuvchi omillarga49 va mavjud rivojlanish sharoitlariga bog‘liqligini kuzatish mumkin. …

2 / 16

rlar ustun); 2) moliyalashtirishning ulush kiritish usulini qarz usulidan ustunligi bilan tavsiflanuvchi model (bunda aksiyalar bozori tarmoqiy tuzilmaga ega, chakana mayda investorlar ustun). moliya bozori modellarini nazariy jihatdan quyidagi belgilar negizida ajratish mumkin: - mamlakat iqtisodiyoti modelini tuzilishi; - mamlakat aholisining tradision ma’naviy boyliklari ukladi. mamlakat iqtisodiyoti modelini tuzilishiga asoslangan moliya bozori modellari markazlashgan (direktiv) iqtisodiyotga xos moliya bozori modeli. direktiv iqtisodiyot pul oqimlari va xalqaro kapitallar bozorlariga integrasiyalashuvi nuqtai nazaridan yopiq hisoblanadi. bunday iqtisodiyotning asosiy shiorlari markazlashtirishga qaratilgan boiib quyidagilami anglatadi: ≪moliyaviy barqarorlashtirish≫, ≪pul resurslarini konvertasiyalash≫, ≪spekulyasiyani yo‘q qilish≫, ≪inqirozga yuz tutgan tarmoqlami davlat tomonidan qoilab-quvvatlash≫, ≪pul oqimlarini optimallashtirish≫, ≪yagona partiyaning hukmronligi va yoiboshchiligi≫. bulardan asosiy maqsad - davlatga tegishli ≪buyruqbozlik direktiv cho‘qqilami≫ kuchaytirishdan iborat. natijada, markazlashgan iqtisodiyotda davlat mulki, markazlashgan tarzda xo'jalik qarorlarini qabul qilish, monobank tizimi hukmron boiadi. monobank tizimida barcha pul resurslari va moliya-kredit munosabatlar davlatlash-tiriladi. umuman olganda markazlashgan direktiv iqtisodiyotda erkin ≪moliya bozori≫ boimaydi, chunki …

3 / 16

bozori modelini shakllantirgan va rivojlantirib kelmoqda. uning iqtisodiyoti yopiq hisoblanadi. liberal iqtisodiyotga xos moliya bozori modeli. ma’lumki, liberal iqtisodiyot ijtimoiy va iqtisodiy hayotga davlatning cheklangan aralashuvi, bozor munosabatlari sohasini kengligi, davlat mulkini qisqarishi, bozorlami raqobat uchun ochiqligi, bozor faoliyatiga turli cheklashlami kamligi, narx-navo va foiz stavkalari ustidan administrativ nazoratni kuchsizligi, bojxona bojlarini pastligi, markazlashgan dotasiyalash sohasi va subsidiyalanadigan kreditlami qisqarishi va h.k. bilan xarakterlanadi. liberal iqtisodiyot moliya bozorining turli modellarida mavjud (anglo-sakson, germano-frantsuz, yapon, shved, fin, ispan va h.k.) bo‘lib, ularda davlatning roli, mulkchilik tizimi tuzilmasi, real sektomi moliyalashtirish va hokazolar farqlanadi. bunday sharoitlarda industrial mamlakatlarning moliya bozorlari ochiqligi, yuqori darajada rivojlanganligi, globalligi bilan xarakterlanadi. rivojlanayotgan mamlakatlarning moliya bozorlari esa rivojlanishning tez sur’atlarga erishgan bo‘lsalarda, rivojlangan mamlakatlarning bozorlariga ochiqligi va globalligi bo'yicha nisbatan pastroq pog'onada turadilar. bunga sabab, rivojlanayotgan mamlakatlarning yuqorida ko‘rsatilgan rivojlanish xususiyatlari va sharoitlaridir. ko'pukladli iqtisodiyotga xos moliya bozori modeli. har qanday mamlakat iqtisodiyotida yuqorida keltirilgan modellaming elementlari …

4 / 16

lektikdir. bunga sabab, ularda o‘tish davri bilan bog‘liq ko‘p muammolar hanuzgacha mavjudligi. masalan, mulkchilik tuzilmasini shakllanishi, siyosiy va ideologik o‘zgarishlami nihoyasiga yetmaganligi, ichki bozomi ochilishida tashqi raqobatning kuchliligi, bozorni yuqori volatilligi va h.k. unda dominantlar kam namoyon bo'lgan, proteksionizm va davlatning roli kuchli, direktivlilikdan ochiq bozor iqtisodiyotiga o'tish jarayoni ssiklik (davriy) xarakterga ega. rivojlanayotgan va o'tish iqtisodiyotiga mansub mamlakatlarga xos moliya bozorining gibrid (aralash tuzilmah) modellari. bunday modellarda asosan ko‘pukladli iqtisodiyotga xos muammolar mavjud bomadi. iqtisodchilar bu muammolami pay do bomishini ushbu mamlakatlarda turlicha olib borilayotgan iqtisodiy islohotlar natijalari va ularga ta’sir etuvchi ko‘pgina omillar bilan bogmaydilar. muammolaming ichida sezilarlisi - aksiyadorlik kapitalida mulkchilik tuzilmasini shakllanishi jarayoni hisoblanadi. bu jarayonda aksiyalaming katta paketi asosan davlat, xorijiy strategik investorlar, kompaniya mehnat jamoasi, affilior shaxslari va administrasiyasida mujassamlashib qoladi. natijada kompaniyaning korporativ boshqaruv mexanizmi, investitsion va emission siyosatlari samarasizlashadi, moliya bozorida esa ko‘proq moliyalashtirishning qarz usulini ulush kiritish usulidan ustunligi ustuvor xarakterga …

5 / 16

. bulaming barchasi anglo-sakson modeli asosidagi moliya bozorlarini liberalligini, ochiqligini, faolligini, ammo inqirozlarga ta’sirchanligini belgilaydi. islom traditsiyasiga asoslangan moliya bozori modeli. bu traditsiya islom moliyasi shaklida namoyon bo‘ladi. unda moliya bozori qatna'shchilari tomonidan islom dini ko‘rsatmalariga va ≪harom≫ tushunchasiga rioya qilinadi. islomiy moliya institutlari oldindan belgilangan foiz daromad olishlari va spekulyativ operatsiyalar bajarishlari mumkin emas, ular faqat ulushlar va ijara asosida ishtirok etishlari, mulkni nasiyaga sotib olish va sotishi mumkin. pul resurslarini jalb qilish uchun depozitlar o‘miga aksiyalar, investitsiya fondlari, foiz to'lovlari oldindan belgilanmagan jamg‘arma va investitsiya scheklari (banklar bilan sheriklik asosida), foizli obligatsiyalar o‘miga diskonli obligatsiyalar qo‘llanilad’ (diskontani ustama haq sifatida belgilab). natijada pokiston, baxreyn, quvayt, indoneziya, eron, malayziya moliya bozorlarida obligatsiyalar (foizlisi ≪ribo≫, ya’ni ≪harom≫ hisoblanadi) va derivativlar (qimorga o‘hshaganligi uchun) segmentlari mavjud emas. pokistonda ustamali (muhrob) davlat obligatsiyalari maxsus investitsiya fondlari ulushlariga konvertatsiyalantiriladi va ushbu fondlar orqali loyihaviy moliyalashtirishga asoslanib hukumat moliyalashtiriladi. xalqaro statistikada qarz munosabatlarini mujassamlashtiruvchi …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliya bozori modellari"

moliya bozori modellari moliya bozori modellari moliya bozori modellari jahon amaliyotida moliya bozorining anglo-sakson, continental (≪reyn kapitalizmi≫), ulami gibridi, islom modellarini ajratish mumkin. ma’lumki, ular qaysi mamlakatga oid ekanligi, uni rivojlanganligi darajasi, undagi jamiyat tomonidan tanlangan ijtimoiy-iqtisodiy model va mavjud mentalitetga (tradisiyalarga) hamda ulardagi omillaming (ichki va tashqi) ta’siri qonuniyatlari va darajasi hamda boshqa belgilarga qarab farqlanadi. lekin modellaming barchasi qaysi mamlakatda bo‘lishidan qat’iy nazar o‘zlarining iqtisodiyotdagi va globallashuv sharoitlaridagi roli va funktsiyalarini ma’lum darajada bajaradi. masalan, industrial mamlakatlarda moliya bozorining asosan anglo-sakson va (yoki) kontinental modellari bo‘yicha tuzilg...

This file contains 16 pages in PPTX format (1.5 MB). To download "moliya bozori modellari", click the Telegram button on the left.

Tags: moliya bozori modellari PPTX 16 pages Free download Telegram