botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası

PPTX 17 pages 2.4 MB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.4 MB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

ájiniyaz atíndaǵí nókis mámleketlik pedagogikalíq institutí tábiyiy pánler fakulteti botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası 1a-topar talabası jumaǵalieva arzayim nurǵali qızınıń botanika páninen «ashıq tuqımlı hám jabıq tuqımlı ósimlikler paqalınıń anatomiyalıq dúzilisindegi ózine tán ózgeshelikleri» temadinda prezentaciya jumısı ájiniyaz atíndaǵí nókis mámleketlik pedagogikalíq institutí tábiyiy pánler fakulteti botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası 1a-topar talabası jumaǵalieva arzayim nurǵali qızınıń botanika páninen «ashıq tuqımlı hám jabıq tuqımlı ósimlikler paqalınıń anatomiyalıq dúzilisindegi ózine tán ózgeshelikleri» temadinda prezentaciya jumısı reje: 1.ashíq tuqímlí ósimlikler paqalíníń dúzilisi 2.jabíq tuqímlí ósimlikler paqalíníń dúzilisi 3.ashiq tuqimli hám jabiq tuqimli ósimliklerdiń ayirmashiliĝí paqaldıń birlemshi dúzilisi. ashıq tuqımlı ósimliklerdiń paqalı ómiriniń dáslepki basqıshlarında birlemshi dúziliske iye boladı. bul dúzilis ósimlik óse baslaǵanda, apikal meristema (úshlik meristema) kletkalarınıń aktiv bóliniwi nátiyjesinde payda boladı. birlemshi dúzilis arqalı paqaldıń tiykarǵı shólkemlestiriwshi bólimleri - epidermis, korteks, oraylıq cilindr qáliplesedi. epidermis. epidermis - paqaldıń eń sırtqı qatlamı bolıp, ósimlikti sırtqı tásirlerden, ásirese …

2 / 17

ste jaylasadı. bul kanallar smola yamasa qatron ajıratıp, ósimlikti shıbın-shirkeyler, zamarrıqlar hám basqa zıyanlı faktorlardan qorǵaydı. oraylıq cilindr (stele) paqalınıń oraylıq bólimin oraylıq cilindr yamasa stele quraydı. bul bólimde ótkiziwshi toqımalar - birlemshi ksilema (aǵash) hám floema (elak tútiksheleri) jaylasadı. ashıq tuqımlılarda bul toqımalar júdá anıq ajıralǵan hám tártiplesken halda boladı. ksilema oraylıq bólimde jaylasadı.ashıq tuqımlılarda tiykarınan traxeidler suw ótkiziwshi funkciyanı atqaradı.traxeidler uzın, jinishke, ushları ushı menen jabısqan boladı hám olar arqalı suw hám minerallar joqarıǵa háreketlenedi. floema ksilemanıń sırtında jaylasadı.azıqlıq zatlardıń háreketi elek tútiksheleri arqalı ámelge asırıladı.jabıq tuqımlılardan parıqlı ashıq tuqımlılarda floemada joldas kletkalar bolmaydı. endodermis hám pericikl. oraylıq cilindrdiń korteks penen tutasqan jerinde endoderma dep atalıwshı qabat boladı. bul qatlam ótkizgishlikti tártipke salıwda áhmiyetli rol oynaydı. endoderma ishinde bolsa pericikl jaylasqan bolıp, keyin ala kambiy payda bolıwı ushın zárúr bolǵan kletkalar deregi esaplanadı. paqaldıń ekilemshi dúzilisi. ashıq tuqımlı ósimliklerdiń tiykarǵı anatomiyalıq qásiyetlerinen biri - paqalınıń ekilemshi ósiwi esaplanadı. …

3 / 17

sasın quraydı. bul bólimde: traxeidler tiykarǵı ótkiziwshi hám bekkemlewshi element sıpatında qatnasadı. traxeidler júdá uzın, ushı ótkir, qalıń diywallı hám kletka ishki bólimi ólgen boladı. hár jılı jańa traxeidler payda boladı, bul bolsa terek denesinde jıllıq saqıynalar payda bolıwına alıp keledi. báhárgi traxeidleri keń bolıp, suw ótkiziwsheńligi joqarı, jazǵıları bolsa tar, tıǵız diywallı hám mexanikalıq jaqtan bekkem boladı. bul saqıynalar arqalı terektiń jası, jıldıń ıǵal yaki qurǵaq kelgenin anıqlaw múmkin. ashıq tuqımlılar aǵashınıń tiykarǵı ayırmashılıǵı - onda tiykarınan traxeidler bar ekenliginde. jabıq tuqımlılarda bolsa traxeidler menen birge idislar (sudinalar) da boladı. ekilemshi floema kambiydiń sırtqı tárepinde payda boladı. onıń wazıypası ósimlikte payda bolǵan fotosintez ónimlerin (tiykarınan qantlar) japıraqlardan basqa bólimlerge jetkeriw. floemada elek tútiksheleri bar, biraq ashıq tuqımlılarda joldas kletkalar bolmaydı, bul tárepi olardı jabıq tuqımlılardan ajıratıp turadı. floema kemirek tıgızlıqta jaylasadı hám aǵashqa qaraǵanda biraz juqa qatlam payda etedi. gónergen floema bólimleri sırtqa ısırılıp, qısqa múddette funkciyasın joǵaltadı. periderma …

4 / 17

tuqımlı ósimlikler paqalınıń ayırmashılıq tárepleri. 1. uliwma dúzilisi jaģınan ayırmashılıqlar. belgiler ashiq tuqımlılar (gymnospermae) jabıq tuqımlılar (angiospermae) paqaldıń tiykarǵı bólimleri epidermis, periderma, korteks, yekilemshi ksilema hám floema epidermis, periderma, korteks, birlemshi hám yekilemshi ózgeriwshi toqımalar. paqaldıń ósiw túri tiykarınan ekinshi (kambiy aktiv) birlemshi hám ekinshi ósiw bar. kambiy rawajlanıwı júdá aktiv, kúshli ekilemshi ósiwge sebep boladı. kambiy kóplegen angiospermlerde bar, biraq hár dayım aktiv emes (máselen, bir jıllıq ósimliklerde). 2. anatomik dúzilistegi tiykargı ayırmashılıqlar. a) ksilema (aǵash bólegi). ashıq tuqımlılarda ksilemada tiykarınan traxeidler boladı. traxeidler suw hám mineral duzlardı tasıydı hám mexanikalıq tayanish wazıypasın atqaradı. jabıq tuqımlılarda ksilemada traxeidler hám tútiksheler (traxeyalar) boladı. tútiksheler suwdi jáne de nátiyjeli tasıydı, bul bolsa jabıq tuqımlı ósimliklerdiń ekologiyalıq jaqtan keń tarqalıwına járdem beredi. b) floema (elaklı toqıma). gimnospermlerde elekli kletkalar hám qonsı kletkalar bolmaydı, tek ǵana elekli elementler bar boladı. angiospermlerde bolsa elekli naylar hám joldas kletkalar boladı. bul zatlar almasıw procesin jáne …

5 / 17

. 5. jıllıq saqıynalar (agash saqıynalar). gimnospermlerde jıllıq saqiynalar júdá anıq kórinedi, bul olardıń hár jılı aktiv ósiwin kórsetedi. angiospermlerde bolsa ayırımlarında saqiynalar anıq kórinedi (agashlı tereklerde), basqalarında bolsa derlik kórinbeydi (bir jıllıq ósimliklerde). 6. paqaldıń sırtqı kórinisi. ashiq tuqımlı ósimliklerdiń paqalı kóbinese qalın, agashlı, kóp jıllıq boladı (misalı, qaragay, arsha). jabıq tuqımlılar bolsa hár qıylı boladı - ot tárizli (biyday), puta tárizli (gúlsapsar), terek tárizli hám t.b. 7. jasaw ortalıǵına beyimlesiw. gimnospermler suwiq, qurgaq yaki tawlı aymaqlarga jaqsı beyimlesken. olar az suwli sharayatta da jasay aladı. angiospermler bolsa tropikalıq, subtropikalıq, ortasha klimat zonalarında keń tarqalgan, túr hám formaları hár qıylı. juwmaqlap aytqanda ashıq tuqımlı hám jabıq tuqımlı ósimlikler paqalınıń anatomiyalıq dúzilisi bir-birinen ádewir parıq qıladı: gimnospermlerde ápiwayı, konservativ, tiykarǵı wazıypalar ushın jeterli strukturalar bolsa, angiospermlerde joqarı dárejede qánigelesken, nátiyjeli zat tasıwshı hám mexanikalıq qorǵawshı strukturalar rawajlangan. bul ayırmashılıqlar olardıń evolyucion rawajlanıwı, jasaw ortalıǵına beyimlesiwi hám biologiyalıq hár túrliligin kórsetedi. …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası"

ájiniyaz atíndaǵí nókis mámleketlik pedagogikalíq institutí tábiyiy pánler fakulteti botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası 1a-topar talabası jumaǵalieva arzayim nurǵali qızınıń botanika páninen «ashıq tuqımlı hám jabıq tuqımlı ósimlikler paqalınıń anatomiyalıq dúzilisindegi ózine tán ózgeshelikleri» temadinda prezentaciya jumısı ájiniyaz atíndaǵí nókis mámleketlik pedagogikalíq institutí tábiyiy pánler fakulteti botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası 1a-topar talabası jumaǵalieva arzayim nurǵali qızınıń botanika páninen «ashıq tuqımlı hám jabıq tuqımlı ósimlikler paqalınıń anatomiyalıq dúzilisindegi ózine tán ózgeshelikleri» temadinda prezentaciya jumısı reje: 1.ashíq tuqímlí ósimlikler paqalíníń dúzilisi 2.jabíq tuqímlí ósimlikler paqalíníń dúzilisi 3.ashi...

This file contains 17 pages in PPTX format (2.4 MB). To download "botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası", click the Telegram button on the left.

Tags: botanika ekologiya hám onı oqıt… PPTX 17 pages Free download Telegram

botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "botanika ekologiya hám onı oqıtıw metodikası kafedrası"

Similar files