viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy osiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr

PPTX 2,6 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1714632340.pptx /docprops/thumbnail.jpeg viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy оsiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr reja: 1 1 2 4 3 1 viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy osiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr аrаb-musulmоn оlаmidа uyg’оnish dаvri. islоm dоirаsidаgi хurfiкrliliк. muхаmmаd ibn musо аl-хоrаzmiy, ахmаd аl-fаrg’оniyning tаbiiy-ilmiy qаrаshlаri аbu nаsr fоrоbiy qarashlarining ijtimоiy-fаlsаfiy fiкrlаr rivоjidа tutgаn o’rni аbu rаyхоn bеruniy dunyoqаrаshi va аbu аli ibn sinоning ilmiy mеrоsi (italyancha-fransuzcha-renaissans-uyg'onish)ni dastavval shu madaniyat soxiblari-italyan gumanistlari ishlatganlar jumladan italiyalik yozuvchi j.bakachcho bu atamani djotto ijodiga qarata, «u antik san'atni uyg'otdi» deb birinchi bor ishlatgan edi. butun bir davrni anglatuvchi tushuncha sifatida san'at tarixchisi j. vazari (1511-1574 y.) tarafidan uning «mashxur san'atkorlar xayotidan lavxalar» kitobida (1550) tilga olingan. 1950 yillarning o'rtalaridan e'tiboran «sharq» uyg'onish davri masalasida jiddiy munozara baxs ketdi. xitoy madaniyati tarixi taxlilida akademik n. konrad uyg'onish davrini qadimgi, o'rta asrlar singari insoniyat sivilizatsiyasining barcha mintaqalariga xos umumbashariy hodisa deb qaraydi. umumjaxoniy jarayon xisoblagan uyg'onish sharqda …

бадиий, маънавий фазилатларини юксалтириш, инсонпарварликни улуғлаш, баркамол авлодни тарбиялашда олий маънавий қонунларга риоя қилиш. универсализм – борлиқ ва ижтимоий ҳаётнинг барча муаммоларига қизиқиш бу давр маданиятининг муҳим жиҳатларидир 4 яқин ва ўрта шарк мамлакатларида шаклланган хурфикрлиликни вужудга келтирган манбалар, сабаблар, факторлар диний бидъатлар; мистика-сўфийлик бошланғич таълимотлари; қадимги юнон мероси; илғор фалсафий фикрлар аристотелизм, пантеизм, деизм таълимотлари табиий-илмий билимлар, ғоялар, табиатни ўрганишга интилиш, тажрибага таянувчи билимларнинг ривожи; хурфикрлилик, энг аввало одам, табиат ва инсон хақидаги диний-мифологик тасаввурларни рационалистик асосда тушунтириб беришга уриниш, нариги дунё, жоннинг ўлмаслиги ва кўчиб юриши тўғрисидаги хурофий тасаввурларга соғлом aқл далиллари, бевосита илмий билимларни қарама-қарши қўйиш, яъни дастлабки диний эътиқодларга фанни қарама-қарши қўйиш жараёнида туғилади. ix-xi асрларда ўрта осиёда ривожланган хурфикрлиликнинг асосий ғоявий компоненти ва табиий-илмий асоси хам ривож топган табиатшунослик бўлди. бу табиатшунослик хурфикрлилиги дастлаб буюк математик ва астрономлар мухаммад ал-хоразмий (787-847 й. й.) ва ахмад-фарғоний (viii аср охирида туг. - 861 йил вафот этган) асарларида …

mumiy vositasidir. 6 muhammad al-xorazmiy (780-850) farg‘oniy fikricha, osmon doiraga o‘xshashdir, negaki, samoviy jismlarning burchakli harakatlari tezligi bir xildir. yer ham doiradir. uning kattaligi osmon diametriga nisbatan ozginadir. bu shu bilan tasdiqlanadiki, inson hamisha osmonning teng yarmini ko‘radi. u birinchilardan bo‘lib astrolyabiyaning nazariyasi va amaliyotini ishlab chiqdi. farg‘oniyning eng muhim xizmati shundaki, u «astronomiya faniga daliliy usul»ni olib kirdi. uning tomonidan azimutlar, yulduzlar, radiuslar, parallellarning jadvallari tuzilgan. farg‘oniy qohira atrofida joylashgan rad orolidagi geodezik ishlarga rahbarlik qildi. ahmad al-farg‘oniy (797 - 865) uning asosiy tadqiqot mavzusi astronomiya, jug‘rofiya, geodeziya sohalarida edi. u o‘z asarlarida o‘quvchini dunyoning tuzilishiga doir ma’lumotlar bilan tanishtiradi, sayyoralar harakati, taqvim va jug‘rofiyani sharhlab beradi. 8 ўрта аср хурфикрлилигининг элементлари, таркибий қисмлари ҳакида гaп борганда қуйидагиларни ажратиб кўрсатиш мумкин: оламнинг оллох томонидан яратилганига шубҳа билдириш ёки яратилган моддий оламни хам оллох сингари абадий ва йўқолмас деб талқин этиш; моддий оламнинг оллоҳдан бирданига эмас, аста-секин, поғонама-поғона келиб чиққани, …

кўтариш, ақлни хақиқат мезони деб тушуниш; икки хақиқат - диний ва илмий хақиқат мавжудлиги хақидаги, фан ёрдамида илмий билиш ва диний билиш мавжудлиги хақидаги фикр, фалсафа билан динни баробар деб билиш хақидаги таълимот; исломнинг муқаддас китоби қуръоннинг оллоҳ сўзи сифатида абадийлигини шубха остига олиб, унинг мазмунидаги турли зиддиятларни, ўзаро келишмаган фикрларни аниқлаш орқали, унинг одамлар томонидан яратилганлигини, муқаддас эмаслигини кўрсатиш; ислом, иудаизм, христианликни - турли динларни тенг деб билиш ва бу билан исломнинг муқаддаслиги хақидаги фикрни шубхага олиш; ислом тарғиб этган жаннат ва дўзах, инсон ўлимидан сўнгги дунё ва у дунёда инсон жазоланиши ёки мукофотланиши хақидаги фикрни шубхага олиш; инсон танаси ва жонининг бошқа-бошқалиги, тананинг ўлими, жонининг фариштага айланиб абадий яшаши хақидаги фикрни афсона деб билиш; қуръон ва умуман исломдаги энг мухим акидалардан хисобланмиш тақдирнинг азалдан, аввалдан мавжудлиги, хар бир инсон хаёти, тақдири яратувчи оллох томонидан белгилаб қўйилганлиги хақидаги таълимотга шубха билдириш 10 дастлабки шарқ фалсафаси шарқ фалсафасининг асосий йўналишлари …

либ яшамок. аскетизм. 11 ўрта аср араб мусулмон фалсафаси 1. араб фалсафаси умумий тушунчаси ва унинг даврлашиши. араб фалсафаси деганда, араблар томондан ташкил этилган, ҳамда якин ва ўрта шарк халқлари маданияти ва сиёсати таъсирида остида пайдо бўлган фалсафа назарда тутилади. ўрта аср араб фалсафасининг иккита асосий босқичи vii – ix асрлар – араб фалсафаси пайдо бўлиш даври; ix – xv асрлар – араб фалсафасининг қадимги юнон фалсафасини ўрганиш даври, араб фалсафасини юнон-араб фалсафасига айланиши. 12 прогрессив шарқ фалсафаси ривожланаётган шарқ фалсафасининг янги босқичи (ix аср.) асосий хусусиятлари янги йўналиш намоёндалари материалистик гоя таъсирининг кучайиши (таббиий фан ва медицина сохасида ихтиролар пайдо булишига олиб келди); европа фалсафаси гояларига ва айникса кадимги юнон фалсафасига асосланиш. шарқ фалсафасини шарқ-юнон фалсафасига айланиши. аль-кинди (800 – 879) ибн-сино (980 – 1037) аль-фароби (870-950) ибн-рушд (1126-1198) абу райхон беруний (973-1048) 13 kindiy, abu yusuf yoqub ibn ishoq (taxminan 800, basra — taxminan 870, bagʻdod) — arab …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy osiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr" haqida

1714632340.pptx /docprops/thumbnail.jpeg viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy оsiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr reja: 1 1 2 4 3 1 viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy osiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr аrаb-musulmоn оlаmidа uyg’оnish dаvri. islоm dоirаsidаgi хurfiкrliliк. muхаmmаd ibn musо аl-хоrаzmiy, ахmаd аl-fаrg’оniyning tаbiiy-ilmiy qаrаshlаri аbu nаsr fоrоbiy qarashlarining ijtimоiy-fаlsаfiy fiкrlаr rivоjidа tutgаn o’rni аbu rаyхоn bеruniy dunyoqаrаshi va аbu аli ibn sinоning ilmiy mеrоsi (italyancha-fransuzcha-renaissans-uyg'onish)ni dastavval shu madaniyat soxiblari-italyan gumanistlari ishlatganlar jumladan italiyalik yozuvchi j.bakachcho bu atamani djotto ijodiga qarata, «u antik san'atni uyg'otdi» deb birinchi bor ishlatgan edi. butun bir davrni anglatuvchi tushuncha sifatida san'at tarixchisi j...

PPTX format, 2,6 MB. "viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy osiyodа diniy - fаlsаfiy g’оyalаr"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: viii – xii аsrlаrdа mаrкаziy os… PPTX Bepul yuklash Telegram