tutash-avlodlar iqtisodiy o‘sish modellari

PPTX 48 pages 142.5 KB Free download

48 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 142.5 KB

File type PPTX

Pages 48

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 48

слайд 1 3-mavzu: tutash-avlodlar iqtisodiy o`sish modellari reja: 3.1.tutash avlodlar iqtisodiy o‘sish modelida jamg‘arishning mohiyati va omillari 3.2. uy xo‘jaliklari jamg‘armalari va investitsiyalari 3.3. raqobatbardoshlik kategoriyasining mohiyati va metodologik asoslari 3.4. milliy iqtisodiyot raqobatbardoshligini iqtisodiy o‘sishga ta’siri. tayanch so‘z va iboralar: tutash avlodlar, jamg‘arish, iste’mol, investitsiya, jamg‘arish normasi, uy xo‘ja!iklari, aholi jamg‘armalari, samaradorlik, raqobatbardoshlik, xalqaro raqobat, mezon darajadagi raqobatbardoshlik, firma, tarmoq, mahsulot, raqobat kurashi, strategik marketing, narx-navo, iqtisodiy o‘sishda ijtimoiy iqtisodiy modellar, inson kapitali, daromad, sog‘liqni saqlash, axborot resurslari, milliy qadriyatlar, ijtimoiy himoya, mexnat, tashkiliy tadbirkorlik. 3.1. tutash avlodlar iqtisodiy o‘sish modelida jamg‘arishning mohiyati va omillari aqshning masachuset texnologiya institutining professori nobel mukofoti laureati piter daymond ishlab chiqqan modelga ko‘ra iqtisodiyotda mehnat resurslari hayot faoliyati davomida bir necha bosqichlarda amal qiladi. ular asosan ikki: mehnatga layoqatli davr va nafaqa davrlardan iborat. ushbu ketma-ketlikda avlodlar faoliyat olib boradi. har-bir bosqichda yangi yoshlar avlodlari kirib keladi va oldingi yosh avlod esa asta-sekin …

2 / 48

ta’minlash maqsadida endogen aniqlanadi. piter daymond ishlab chiqqan model iqtisodiyotda pensiya tizimini isloh qilishda juda foydali bo‘lib hisoblanadi. biroq iqtisodiy o‘sish modeli sifatida bizni oldinga harakat qilishga imkon bermadi. uning mantig‘i r.solov modeli mantig‘iga olib keladi. keyingi mahsulot birligini ishlab chiqarish unumdorligini pasayishi sharoitida har bir avlodning investitsiyasi kam samaradorlikga ega bo‘lib boradi. ishlab chiqarish quvvatlarining amortizatsiyasini to‘ldirib turish uchun xarajatlar o‘sadi. iqtisodiyotda barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlash uchun ekzogen texnik taraqqiyot talab etiladi. jamg‘arish iqtisodiyotdagi yalpi sarflarning tarkibiy qismlaridan biri hisoblanib, investitsion tavsifdagi tovarlarga talab darajasini belgilab beradi. investitsiyalar jamg‘arishning amalda namoyon bo‘lish shakli bo‘lganligi sababli dastlab, tahlilni jamg‘arishning mohiyati, omillari va samaradorligini nazariy jihatdan asoslash bilan boshlaymiz. jamg‘arish — milliy daromadning bir qismining (jamg‘armaning) asosiy va aylanma kapitallarini, shuningdek, ehtiyot zaxiralarini ko‘paytirish uchun sarflanishidir. 7 ishlab chiqarish va noishlab chiqarish maqsadidagi jamg‘arish bir-biridan farqlanadi. jamg‘arilgan mablag‘larning moddiy ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatish sohalarining asosiy kapitallarini va aylanma mablagiarini kengaytirishga …

3 / 48

al qiluvchi omillardir. jamg‘arish normasi bevosita jamg‘arish summasining butun milliy daromad hajmiga nisbati bilan aniqlanadi: jn = ( js / md ) x 100%, bunda: jn - jamg‘arish normasi; js - jamg'arish su'mmasi; md - milliy daromad. jamg‘arish normasining ham o‘z chegarasi bo‘lib, uni me’yoridan oshirish iqtisodiy jihatdan samarasiz bo‘lib chiqishi va salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin. masalan, uning haddan tashqari ortishi natijasida iste’mol fondining hajmi kamayishi, investitsion sarflar samaradorligi pasayib ketishi mumkin, chunki kapital mablag‘iar hajmi bilan qurilish tashkilotlarining quwatlari, materiallar va uskunalar yetkazib berish imkoniyatlari, infratuzilmaning rivojlanishi o‘rtasida nomutanosiblik paydo bo‘ladi. oqibatda iqtisodiy o‘sish pasayib ketish tamoyiliga ega bo‘ladi. jamg‘arish hajmi milliy daromadning bir qismini tashkil etadi va shu sababli milliy daromad hajmi ko'payishini belgilaydigan omillar jamg‘arish miqdorini ham belgilab beradi. bu omillardan asosiysi qo`llaniladigan resurslar massasi va ularning unumdorligidir. jamg‘arish miqdori ishlab chiqarish jarayonida xomashyo, materiallar, energiyani tejab-tergab sarflashga ham bog‘liq. mahsulot birligiga ularni sarflashni kamaytirish moddiy …

4 / 48

foiz stavkasining emas, balki daromadning funksiyasi deb qaralishi hisoblanadi: s = s(y). investitsiya esa, klassik modeldagi singari, foiz stavkasining funksiyasi deb olinadi: i=i(r). ya’ni, keynscha konsepsiyaning asosida jamg‘arish va investitsiya darajalarining boshqa-boshqa omillar ta’sirida o‘zgarishi yotadi. investitsiya va jamg‘arma darajalari muvozanatining klassik va keynscha modellari o‘rtasidagi farq quyidagilar orqali namoyon bo‘ladi: birinchidan, klassik modelda bu muvozanat ro‘y berishi uchun iqtisodiyotning doimiy ravishda to‘la bandlik holatida bo‘lishi taqozo etiladi. keynscha modelda esa, bu muvozanatga to`la bandlik bo‘lmagan holatda ham erishish mumkin; ikkinchidan, klassik modelda narx mexanizmi juda harakatchan bo‘ladi. keynscha modelda narxning bunday moslashuvchanligi inkor etiladi; uchinchidan, klassik modelda jamg‘arma foiz stavkasining funksiyasi sifatida, keyns va modelda esa daromad funksiyasi sifatida qaraladi. demak, jamg‘arma va investitsiya o‘rtasidagi muvozanatning keynscha modeli klassik modelga nisbatan asoslangan, real hayot, ya’ni iqtisodiyotning tola bandligi mavjud bo‘lmagan holatga nisbatan ham tadbiq etilib, takomillashtirilgan model hisoblanadi. shunga ko‘ra, biz ham makro darajadagi boshqa muammolarni ko‘rib chiqish va …

5 / 48

lanadi. jamg‘armalar va investitsiyalar o'rtasidagi farqning kattaligi jamg‘armalarning kapitallashuvini ta’minlash mexanizmining yetarlicha taraqqiy etmaganligi bois, bugungi kunda investitsiyalash uchun foydalanilmayotgan resurslarning yetarlicha ekanligini ko‘rsatib beradi. mamlakatimizda uy xo‘jaliklarining jamg‘armalaridan investitsion jarayonlarda foydalanish darajasi hamon pastligicha qolmoqda. aholi daromadlarining kapitallashuvi, shaxsiy jamg‘armalaming investitsiyalarga aylanishi ma’lum darajada kapital chegaralarini kengaytiradi, deyarli har bir uy xo‘jaligi a’zosini bir paytning o‘zida ham ishlab chiqaruvchi va investorga aylantirib qo‘yadi. shu sababli ham, ko‘pchilik mamlakatlarda aholi omonatlarini himoyalash davlatning muhim funksiyalaridan biri hisoblanadi. aholi jamg‘armalari kapitallasha borib, investitsion resurslarning muhim manbalaridan biriga aylanadi. zero, jamg‘armalar hajmi qanchalik katta bo‘lsa va faol tarzda kapitallasha borsa, investitsiyalash natijasiga bogiiq ravishda shaxsiy daromadlarning shakllanishi ham shuncha katta ijobiy o‘zgarishga ega bo`ladi uy xo‘jaliklarining moliyaviy resurslaridan samarali foydalanish uchun aholining jamg‘arish borasidagi faolligini oshirish talab etiladi. bu esa o‘z navbatida xususiy manbalar va mablag‘lar hisobiga investitsion resurslarni shakllantirish; inflyatsion jarayonlarni jilovlagan holda yaxlit tarzda pul muomalasi va pul-kredit tizimini barqa …

Want to read more?

Download all 48 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tutash-avlodlar iqtisodiy o‘sish modellari"

слайд 1 3-mavzu: tutash-avlodlar iqtisodiy o`sish modellari reja: 3.1.tutash avlodlar iqtisodiy o‘sish modelida jamg‘arishning mohiyati va omillari 3.2. uy xo‘jaliklari jamg‘armalari va investitsiyalari 3.3. raqobatbardoshlik kategoriyasining mohiyati va metodologik asoslari 3.4. milliy iqtisodiyot raqobatbardoshligini iqtisodiy o‘sishga ta’siri. tayanch so‘z va iboralar: tutash avlodlar, jamg‘arish, iste’mol, investitsiya, jamg‘arish normasi, uy xo‘ja!iklari, aholi jamg‘armalari, samaradorlik, raqobatbardoshlik, xalqaro raqobat, mezon darajadagi raqobatbardoshlik, firma, tarmoq, mahsulot, raqobat kurashi, strategik marketing, narx-navo, iqtisodiy o‘sishda ijtimoiy iqtisodiy modellar, inson kapitali, daromad, sog‘liqni saqlash, axborot resurslari, milliy qadriyatlar, ijtimoiy himoya, mexna...

This file contains 48 pages in PPTX format (142.5 KB). To download "tutash-avlodlar iqtisodiy o‘sish modellari", click the Telegram button on the left.

Tags: tutash-avlodlar iqtisodiy o‘sis… PPTX 48 pages Free download Telegram