milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari

PPTX 18 pages 159.6 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 159.6 KB

File type PPTX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

1-ma’ruza. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy o‘lchamlari. yalpi ichki mahsulot va uning harakat shakllari. reja: 1. milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari. 2. milliy mahsulotning iqtisodiy mazmuni, tarkibiy qismlari va harakat shakllari. 3. milliy hisoblar tizimi. yalpi ichki mahsulotni hisoblash usullari. 1-ma’ruza. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy o‘lchamlari. yalpi ichki mahsulot va uning harakat shakllari. iqtisodiy tushunchalar. milliy iqtisodiyot, makroiqtisodiyot, makroiqtisodiy tahlilning maqsadi, yalpi milliy mahsulot (yamm), yalpi ichki mahsulot (yaim), sof milliy mahsulot (smm), milliy daromad (md), ishchi kuchi bandligi, ishsizlik, inflatsiya, ijtimoiy takror ishlab chiqarish , 1. milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari. milliy iqtisodiyot ko‘plab o‘zaro bog‘liq iqtisodiy unsurlardan iborat bo‘lgan murakkab iqtisodiy tizimni namoyon etadi. mazkur unsurlar o‘rtasidagi amalda tarkib topgan munosabatlarning butun majmui iqtisodiyotning tarkibiy tuzilmasini tavsiflab beradi. milliy iqtisodiyot- barcha tarmoqlar va sohalarni, mikro va makrodarajadagi iqtisodiyotlarni, funksional iqtisodiyotni, ko‘plab infratuzilmalarni o‘z ichiga olgan yaxlit iqtisodiyotdir. milliy xo‘jalikning tarkib topgan tuzilishi ijtimoiy …

2 / 18

anib, tahlil qilinadi. makroiqtisodiyot - bu mamlakat miqyosida moddiy ishlab chiqarish va nomoddiy sohalarini bir butun qilib birlashtirgan milliy va jahon xo‘jaligi darajasidagi iqtisodiyotdir. makroiqtisodiyot o‘z ichiga iqtisodiyotning moddiy va nomoddiy ishlab chiqarish hamda xizmat ko'rsatish sohalarini oladi. milliy iqtisodiyotning asosiy funksional ahamiyati mamlakat barcha aholisining doimiy ravishda o‘sib boruvchi ijtimoiy-iqtisodiy ehtiyojlarini qondirishda namoyon bo'ladi. milliy iqtisodiyotning mazkur asosiy muammosi naqadar samarali hal etilayotgani makroiqtisodiy tahlil yordamida aniqlanadi. makroiqtisodiy tahlilning maqsadi-takror ishlab chiqarish jarayonini obyektiv ravishda aks ettiruvchi ko‘rsatkichlardan foydalanish asosida mamlakat ijtimoiy- iqtisodiy rivojlanishida vujudga kelgan holatlarni ochib berishdan iborat. bu maqsadga erishishning muhim shartlari sifatida quyidagilarni ko‘rsatish mumkin: 1. asosiy makroiqtisodiy ko‘rsatkichlarning holati va harakatini obyektiv aks ettiruvchi statistik ma’lumotlarning mavjudligi; 2. mamlakat iqtisodiyotini tahlil qilishda keng miqyosda va tarixiy jihatdan yondashuv; 3. iqtisodiy tizim salohiyatini haqqoniy ravishda baholamasdan hamda iqtisodiy qonunlarning obyektiv amal qilishini bilmasdan turib mamlakat iqtisodiyotiga aralashuv salbiy holatlami keltirib chiqarishini anglash; 4. makroiqtisodiy nazariya …

3 / 18

orxonalar faoliyatiga baho berilib, ular faoliyatining rivojlanish tamoyillari aniqlansa, makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar orqali butun iqtisodiyotning holati, uning o‘sishi yoki pasayishi tahlil qilinib, xulosa chiqariladi. ular yordamida davlat o‘z iqtisodiy siyosatini belgilaydi. bu tizimga kiruvchi turli xil ko‘rsatkichlar, birinchidan, bizga ma’lum vaqt oralig‘idagi ishlab chiqarish hajmini hisoblash va milliy iqtisodiyotning faoliyat yuritishiga bevosita ta’sir qiluvchi omillarni aniqlash imkonini beradi. ikkinchidan, makroiqtisodiy ko'rsatkichlar tizimi, milliy mahsulot harakatining barcha bosqichlarida, ya’ni ishlab chiqarish, ayirboshlash, taqsimlash, qayta taqsimlash va natijada foydalanish bosqichlarida ko‘rgazmali shaklda aks ettirish imkonini beradi. uchinchidan, mazkur ko'rsatkichlar tizimi mavjud resurslar va ulardan foydalanishning mos kelishi kuzatilganda, mamlakatdagi umumiy iqtisodiy muvozanatlik holatini aks ettiradi. butun milliy iqtisodiyotning holatini tavsiflovchi muhim makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar- yalpi milliy mahsulot (yamm), yalpi ichki mahsulot (yaim), sof milliy mahsulot (smm), milliy daromad (md), ishchi kuchi bandligi, ishsizlik. inflatsiya va boshqa shu kabilar hisoblanadi. bu ko‘rsatkichlar moddiy ishlab chiqarish va nomoddiy xizmat ko‘rsatish sohalaridagi barcha xo‘jaliklar iqtisodiy faoliyatining umumiy …

4 / 18

hlab chiqarish. oddiy takror ishlab chiqarish - bu ishlab chiqarish miqyoslarining o‘zgarmagan holda takrorlanishini ifodalaydi. odatda, bunday ishlab chiqarish ko‘proq faqat o‘z ichki ehtiyojlarini qondirishga yo‘naltirilgan an’anaviy iqtisodiyot sharoitidagi xo‘jalik yurituvchi subyektlar uchun xos bo‘lgan. kengaytirilgan takror ishlab chiqarish-bu ishlab chiqarish miqyoslarini muntazam ravishda oshirib borishga asoslangan holdagi takrorlanishidir. bu turdagi ishlab chiqarish barcha rivojlangan mamlakatlar iqtisodiyotining asosini tashkil etadi. ijtimoiy takror ishlab chiqarish natijasida mamlakat miqyosida milliy mahsulot yaratiladi. u barcha moddiy va nomoddiy ne’matlar hamda xizmatlami o‘z ichiga olib, milliy hisobchilikda yalpi milliy mahsulot (yamm) deb yuritiladi. yalpi milliy mahsulot - bu o‘z mamlakati yoki xorijda joylashuvidan qat’i nazar, milliy korxonalar tomonidan yaratilgan mahsulot va xizmatlar umumiy hajmining jami qiymati. yamm ko‘rsatkichiga sof eksport (eksport va import o‘rtasidagi farq) kiradi. ammo turli mamlakatlarda tashqi savdo faoliyatining salmog‘i keskin farqlanadi. shu sababli, milliy iqtisodiyot rivojlanish darajasini taqqoslash uchun yalpi ichki mahsulot (yaim) ko‘rsatkichidan foydalaniladi. yalpi ichki mahsulot - bu …

5 / 18

lar bir marta hisobga olinishi zarur. yaim hajmini topishda sotilgan va qayta sotilgan mahsulotlarni ko'p marta hisobga olishlarni bartaraf qilish uchun, iqtisodiyotning barcha tarmoqlarida yaratilgan qo'shilgan qiymatlar yig'indisi olinadi. qo'shilgan qiymat - bu korxona yalpi mahsuloti bozor narxidan, amortizatsiya ajratmasidan tashqari joriy moddiy xarajatlar chiqarib tashlangan miqdoriga teng. har xil yillarda ishlab chiqarilgan yaim qiymatini faqat narx o'zgarmagan taqdirda o'zaro taqqoslash mumkin bo'ladi. bundan tashqari, narx darajasi bizga iqtisodiyotda inflatsiya (narx darajasining o'sishi) yoki deflatsiya (narx darajasining kamayishi) o‘rin tutganligini va uning miqyosi qandayligini bilish imkonini beradi. narx darajasi indeks shaklida ifodalanadi. narx indeksi joriy yildagi ma’lum guruh tovarlar va xizmatlar to‘plami narxlari summasini, xuddi shunday tovarlar va xizmatlar miqdorining bazis davrdagi narxlari summasiga taqqoslash orqali hisoblanadi. taqqoslashning boshlang'ich davri «bazis yil» deyiladi. agar aytilganlarni formula shakliga keltirsak, u quyidagi ko‘rinishni oladi: narx indeksi yaim narx indeksi nominal yaimni real yaimga aylantirib hisoblash imkoniyatini beradi. nominal yaim shu mahsulot ishlab …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari"

1-ma’ruza. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy o‘lchamlari. yalpi ichki mahsulot va uning harakat shakllari. reja: 1. milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari. 2. milliy mahsulotning iqtisodiy mazmuni, tarkibiy qismlari va harakat shakllari. 3. milliy hisoblar tizimi. yalpi ichki mahsulotni hisoblash usullari. 1-ma’ruza. milliy iqtisodiyot va uning makroiqtisodiy o‘lchamlari. yalpi ichki mahsulot va uning harakat shakllari. iqtisodiy tushunchalar. milliy iqtisodiyot, makroiqtisodiyot, makroiqtisodiy tahlilning maqsadi, yalpi milliy mahsulot (yamm), yalpi ichki mahsulot (yaim), sof milliy mahsulot (smm), milliy daromad (md), ishchi kuchi bandligi, ishsizlik, inflatsiya, ijtimoiy takror ishlab chiqarish , 1. milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uni...

This file contains 18 pages in PPTX format (159.6 KB). To download "milliy iqtisodiyotning shakllanishi va uning makroiqtisodiy ko‘rsatkichlari", click the Telegram button on the left.

Tags: milliy iqtisodiyotning shakllan… PPTX 18 pages Free download Telegram