murakkab qo'shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi

PPTX 30 стр. 2,9 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 30
mavzu: gapning logik-grammatik belgilari va tasnifi. urdu pedagogika fakulteti “boshlang`ich ta’lim nazariyasi va metodikasi” kafedrasi dotsenti, f.f.n. m.jumaniyozovaning 4-kurs bt va sti yo`nalishida ona tilidan o`tkazgan ochiq ma’ruzasi taqdimoti www.themegallery.com company logo mavzu: ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap. ko`p komponentli qo`shma gaplarning turlari. ko`p komponentli qo`shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi. logo reja: 3.murakkab qo`shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi. 2.2.bog`lovchisiz va aralash tipda tuzilgan murakkab qo`shma gap 2.1.bo`glanish va ergashish tuzilgan yo`li bilan tuzilgan murakkab qo`shma gap. 2.murakkab qo`shma gapning turlari: 1.ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap va uning grammatik xususiyatlari 2.murakkab qo`shma gapning turlari: 1.ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap va uning grammatik xususiyatlari tayanch tushunchlar: ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap, bog`lanish yo`li bilan tuzilgan murakkab qo`shma gap, ergashish yo`li bilan tuzilgan murakkab qo`shma gap, birgalik ergashish, ketma-ket ergashish, bog`lovchisiz tuzilgan murakkab qo`shma gap, aralash aloqali qo`shma gap. www.themegallery.com company logo ключевoе словo: многокомпонентное сложное предложение союзные сложные предложения сложноподчиненные предложения прямое …
2 / 30
o`zbek adabiy tili.- toshkent, 2009. 4. mengliyev b., xoliyorov o`. o`zbek tilidan universal qo`llanma.- toshkent: “fan”, 2009. 5. o`zbek tili grammatikasi.- ii tom. sintaksis.- toshkent, 1976. 6. g`ulomov a.g`., asqarova m. hozirgi o`zbek adabiy tili.- toshkent, 1987. 7. mamajonov a. qo`shma gap stilistikasi.- toshkent: “fan”, 1990. internet saytlari: www.ziyo.net.uz. www.edu.uz. www.themegallery.com company logo qo`shma gaplar komponentlarning soniga ko`ra ikki xil bol`adi: ikki komponentli qo`shma gaplar ko`p komponentli qo`shma gaplar ko‘p komponentli (murakkab) qo‘shma gaplar uch va undan ortiq komponentlarning mazmun va grammatik jihatdan birikishidan hosil bo‘ladi. murakkab qo‘shma gap tarkibidagi qismlar (komponentlar) o‘zaro turlicha munosabatda bo‘ladi. kesimi buyruq fe’li bilan ifodalanadi. qo`lingga qurol ol. buyruq gaplarda ko`pincha undov va undalmalar ishtirok etadi. bog‘lovchisiz qo‘shma gap toifasidagi (bog‘lovchi vositalarsiz tuzilgan) murakkab qo‘shma gap aralash tipdagi tuzilgan murakkab qo‘shma gap murakkab qo‘shma gaplar quyidagi turlarga bo‘linadi: bog‘langan qo‘shma gap toifasidagi (bog‘lanish yo‘li bilan tuzilgan) murakkab qo‘shma gap ergashgan qo‘shma gap toifasidagi (ergashish …
3 / 30
ltirilgan misol 3 ta komponent murakkab qo‘shma gap tarkibida qatnashib, birinchisi ikkinchisiga teng bog‘lovchi vazifasidagi –yu yuklamasi bilan, ikkinchisi uchinchisiga va bog‘lovchisi bilan bog‘langan. hamma keldi-yu, sattor kechikayotgan edi, lekin biz ishni boshlashga qaror qildik. ergashgan qo‘shma gap toifasidagi (ergashish yo‘li bilan tuzilgan) murakkab qo‘shma gaplar 1 ergashgan qo‘shma gap toifasidagi (ergashish yo‘li bilan tuzilgan) murakkab qo‘shma gapda ergash gap bir necha bo‘lib, ular bitta bosh gapga tobelanadi. 2 qo‘shma gapning bu turi bir necha ergash gapli qo‘shma gap deb ham yuritiladi. 3 ot to‘xtaganida, u kuch yig‘ib olsin deb, tanaboy kutib turar ... edi. (ch.aytmatov). www.themegallery.com company logo bir necha ergash gapli qo‘shma gapda ergash gaplarning bosh gapga bog‘lanishi ikki xil bo‘ladi: birgalik ergashish ketma-ket ergashish birgalik ergashishda qo‘shma gap tarkibidagi bir necha ergash gaplar biri ikkinchisi bilan grammatik aloqaga kirishmay, to‘g‘ ridan-to‘g‘ ri bosh gapga bog‘lanadi. kimki o`z vatanini sevsa, kimki xalqi uchun jonini fido qilsa, u qahramon …
4 / 30
ushadi: har holda shuni bilishing kerakki, ertaga tong otadi, hayot yana davom etadi. e) aniqlovchi ergash gaplarning uyushishi: shunday hayot tug‘ildiki, u sensiz yashay olmaydi, sen uning qudratli kuchisan. (a.muxtor); f) sabab ergash gaplarning uyushib kelishi: kun bo‘yi piyoda yurib charchadimmi, karnaydan hadeb yangrayotgan muzika elitdimi, uxlab qolibman. (o‘.hoshimov); g) ravish ergash gaplarning uyushib kelishi: adirlarni qoplab yotgan qor tezda erib, kunlar isib, o‘t-o‘lanlar ko‘kara boshladi. (ch.aytmatov). h)maqsad ergash gap uyushadi: yurtimiz obod bo`lsin deb, xalqimiz shoyi kiysin deb, tut ko`chati ekamiz. www.themegallery.com company logo i) chog`ishtirish- o`xshatish ergash gaplar uyushadi: quyosh tabiatga jon kiritganidek, yer insonga rizqu- ro`z berganidek, ona ham o`z farzandiga qalb qo`rini, mehrini baxshida qiladi. turli tipdagi birgalik ergashishda ergash gaplar har xil bo‘ladi va ularning har biri bosh gapdagi biror bo‘lakni yoki bosh gapni butunicha turli tomondan izohlaydi, aniqlaydi, to‘ldiradi. ularning so‘roqlari ham har xil bo‘ladi. bunday ergash gaplar uyushmagan ergash gaplar deb yuritiladi: qor …
5 / 30
) murakkab qo‘shma gaplar murakkab qo‘shma gapning bu turida uch va undan ortiq gaplar bog‘lovchi vositalarsiz, ohang (ohang) orqali bog‘lanadi, bu jihatdan u oddiy bog‘lovchisiz qo‘shma gapdan farqlanmaydi, lekin bunda gaplar orasidagi semantik munosabatlar murakkabroq bo‘ladi: 1) gaplar o‘zaro teng munosabatda bo‘ladi: shamol hamon qarshidan esar, yashin «lip-lip» qilar, momaqaldiroq daraning yuqorisida gumburlar edi. (p.qodirov). suv tiniq, yaproqlar qirmizi rang tortgan, havo musaffo edi. (f.musajonov). lahzada do‘kon chollar, yigitlarga to‘ldi, barcha shod, g‘ ovur-g‘uvur, suhbat boshlanib ketdi. (oybek). 2) teng munosabatdagi ikki va undan ortiq gaplar ular uchun umumiy gapdan anglashilgan fikrni izohlab keladi: tushdan keyin hamma jonlanib qoldi: birov hazil qilgan, birov shang‘illab qandaydir voqeani so‘zlagan, eng dangasa ishyoqmaslar ham allanechuk serg‘ayrat, chaqqon bo‘lib qolgan. (f.musajonov). ikki kvartal naridagi keng xiyobon juda o‘tirishli joy: o‘rtasi gulzor, uning kichkina favvorasi ham bor. (f.musajonov). aralash tipda tuzilgan murakkab qo‘shma gap 1) bog‘lanish va ergashish yo‘li bilan tuzilgan murakkab qo‘shma gap. bunday …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 30 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "murakkab qo'shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi"

mavzu: gapning logik-grammatik belgilari va tasnifi. urdu pedagogika fakulteti “boshlang`ich ta’lim nazariyasi va metodikasi” kafedrasi dotsenti, f.f.n. m.jumaniyozovaning 4-kurs bt va sti yo`nalishida ona tilidan o`tkazgan ochiq ma’ruzasi taqdimoti www.themegallery.com company logo mavzu: ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap. ko`p komponentli qo`shma gaplarning turlari. ko`p komponentli qo`shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi. logo reja: 3.murakkab qo`shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi. 2.2.bog`lovchisiz va aralash tipda tuzilgan murakkab qo`shma gap 2.1.bo`glanish va ergashish tuzilgan yo`li bilan tuzilgan murakkab qo`shma gap. 2.murakkab qo`shma gapning turlari: 1.ko`p komponentli (murakkab) qo`shma gap va uning grammatik xususiyatlari 2.murakkab qo`shma gapni...

Этот файл содержит 30 стр. в формате PPTX (2,9 МБ). Чтобы скачать "murakkab qo'shma gaplarda tinish belgilarining ishlatilishi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: murakkab qo'shma gaplarda tinis… PPTX 30 стр. Бесплатная загрузка Telegram