oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi

PPTX 15 pages 371.8 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 371.8 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint presentation oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi aliqulova dilshoda 1. moslashuv mexanizmlari 2. oʻsimlik va hayvonlarning muhitiga moslashuvi 3. moslashuvning misollari reja: yoritilishga moslashuv aral dengizi atrofidagi 10 turdagi o'simliklar sho'rlangan tuproqqa moslashish uchun maxsus tuz bezlarini rivojlantirgan. o'zbekistonning 3000 metr balandlikdagi tog'li hududlarida yashovchi qoraqo'tonlarning jun qatlami qalinligi 5 sm ga yetadi, bu ularning sovuqqa moslashuvida muhim rol o'ynaydi. qizilqum cho'lida yashovchi keng bargli o'simliklar, masalan, saksovullar, suvni tejash uchun 20% ga kamaygan transpirasiya jarayoniga ega. inson faoliyatiga moslashuv тошкент шаҳридаги 50 турдан ортиқ ўсимлик тури ҳавонинг юқори даражадаги ифлосланишига чидамлилик хусусиятларини ривожлантирган, бу эса уларнинг биокимёвий таркибидаги ўзгаришлар билан изоҳланади. ўзбекистондаги 200 дан ортиқ қуш тури, айниқса, фарғона водийсида, инсон фаолияти туфайли пайдо бўлган янги яшаш муҳитларига, масалан, шаҳар парклари ва чиқиндихоналарга мослашиб кетган. қорақалпоғистоннинг арал денгизи атрофидаги 10 тадан ортиқ сув ҳайвоноти тури тузлилиги ошган сувга мослашиш учун ўз физиологик жараёнларини ўзгартиришга мажбур бўлган, бу уларнинг …

2 / 15

iligini ko‘rsatadi. bu chidamlilik ularning metabolizmiga va terining tuzilishiga bog‘liq. and tog‘larining balandliklarida yashovchi alp o‘simliklari fotosintez jarayonini sovuq haroratlarda ham samarali o‘tkazish uchun maxsus pigmentlar va metabolik moslashuvlarga ega. ularning fotosintez tezligi 10°c da ham yuqori bo‘ladi. sibirning sovuq mintaqalarida yashovchi oq ayiqlar qalin yog‘ qatlami (10 sm gacha) va qalin jun bilan qoplangan bo‘lib, bu ularga -50°c gacha bo‘lgan haroratlarda ham issiqlikni saqlashga yordam beradi. suv muhitida yashovchilarning moslashuvi farg‘ona vodiysidagi 1500 metr balandlikdagi tog‘larda yashovchi qoraqarag‘ay daraxtlari qattiq shamol va qor yog‘inlariga chidamli, zich shox-shabbasi va chuqur ildiz tizimi bilan ajralib turadi. cho‘l hududlarida, masalan, qoraqalpog‘istonning 30% dan ortiq maydonini egallagan qumli yerlarda yashovchi kaltakesaklarning terisi suvni tejamli sarflashga moslashgan, tana haroratini 45°c gacha ko‘tarishi mumkin. orol dengizi atrofidagi 200 ming gektar tuzlangan yerlarda yashovchi halofit o‘simliklar tuz konsentratsiyasiga yuqori darajada chidamli bo‘lib, maxsus tuz bezlari yordamida ortiqcha tuzni chiqaradi. havoda yashovchilarning moslashuvi orol dengizi atrofidagi 200 …

3 / 15

bo'lib, kuz-qish davrida yer osti qismlari bilan omon qoladi. sahroi kabirdagi ba'zi o'simliklar, masalan, kaktuslar, suvni saqlash uchun 90% gacha suvni o'z tanasida saqlay oladi va ularning 20 dan ortiq turi mavjud bo'lib, ularning tikanlari quyoshdan himoya qiladi. andijon viloyatining tog'li hududlarida o'sadigan archa daraxtlari balandligi 25 metrga yetadi va yillik yog'ingarchilik miqdori 500 mm bo'lgan sharoitlarda yashashga moslashgan. hayvonlarning atrof-muhitga moslashuvi orol dengizi atrofidagi 200 km radiusdagi hududdagi o'simliklar tuproqdagi sho'rlanishga chidamli bo'lish uchun, ildiz tizimini chuqurlashtirib va tuz chiqaruvchi maxsus hujayralarni rivojlantirib moslashgan. cho'l zonasida, masalan, qoraqalpog'istonning 40°c dan yuqori haroratda yashovchi kaltakesaklarning terisi qalinlashgan va suvni tejamli sarflaydigan metabolizmga ega. himalay tog'larining 5000 metr balandligida yashovchi qushlar, qanotlarining shakli va o'pka hajmiga ko'ra, yupqa havo sharoitida uchishga moslashgan. dushmanlardan himoyalanishga moslashuv sahroi kabirdagi ba'zi kaltakesak turlari, masalan, phrynocephalus turkumiga mansublar, 40°c dan yuqori haroratlarda ham yashashi uchun terining maxsus tuzilishi va xulq-atvor mexanizmlariga ega. bu ularga yirtqichlardan …

4 / 15

ikdan va tuproqdagi namlikdan topadi. avstraliyaning qurgʻoqchil hududlarida yashovchi kangurular, suvni samarali saqlash uchun 2 litr suv bilan 3 haftagacha yashashga moslashgan. afrikaning serengeti milliy bogʻida yashovchi gepardlar, tezligi 110 km/soatga yetadigan yugurish qobiliyatiga ega boʻlib, bu ularga oʻljalarini samarali ovlashga yordam beradi. parazitlarga moslashuv anopheles chivinlari kabi ba'zi parazitlarning lichinkalari suv muhitini (masalan, osiyo mamlakatlaridagi sho'rlangan botqoqlar) afzal ko'radi va ularning rivojlanishi uchun 20-25°s harorat oralig'ini talab qiladi. ba'zi parazit qurtlar, masalan, 100 dan ortiq tuxum qo'yadigan ascaris lumbricoides, o'z hayot siklini yakunlash uchun inson va boshqa sutemizuvchilarning ichak muhitini mukammal moslashgan. tse-tse pashshasi (glossina) kabi ba'zi qon so'ruvchi parazitlar afrika savannalariga moslashgan bo'lib, ularning 300 ga yaqin turlari mavjud va ularning tish tuzilishi qon so'rishga maxsus moslashgan. quruqlik muhitida yashovchilarning moslashuvi sahroi kabirdagi tuyaqush, 50°c dan yuqori haroratlarda ham 40°c atrofida tana haroratini saqlab qolish uchun maxsus termoregulyatsiya mexanizmlariga ega. avstraliyaning arid hududlarida yashovchi kangurular, suv tejovchi buyrak …

5 / 15

oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi"

powerpoint presentation oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi aliqulova dilshoda 1. moslashuv mexanizmlari 2. oʻsimlik va hayvonlarning muhitiga moslashuvi 3. moslashuvning misollari reja: yoritilishga moslashuv aral dengizi atrofidagi 10 turdagi o'simliklar sho'rlangan tuproqqa moslashish uchun maxsus tuz bezlarini rivojlantirgan. o'zbekistonning 3000 metr balandlikdagi tog'li hududlarida yashovchi qoraqo'tonlarning jun qatlami qalinligi 5 sm ga yetadi, bu ularning sovuqqa moslashuvida muhim rol o'ynaydi. qizilqum cho'lida yashovchi keng bargli o'simliklar, masalan, saksovullar, suvni tejash uchun 20% ga kamaygan transpirasiya jarayoniga ega. inson faoliyatiga moslashuv тошкент шаҳридаги 50 турдан ортиқ ўсимлик тури ҳавонинг юқори даражадаги ифлосланишига чидамлилик хусусият...

This file contains 15 pages in PPTX format (371.8 KB). To download "oʻsimlik va hayvonlarni yashash muhitiga moslanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: oʻsimlik va hayvonlarni yashash… PPTX 15 pages Free download Telegram