matematikada fanlararo bog'lanish (fizika, kimyo)

DOCX 8 pages 26.8 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 26.8 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

mavzu: matematikada fanlararo bog`lanish (fizika, kimyo) misolida reja: 1. fanlarning differensiallashuvi va integrallashuvi jarayonini vujudga keltiruvchi omillar. 2. matematika fanining tabiiy fanlar bilan aloqasi. 3. fanlararo aloqadorlikning o`quvchi faoliyuatidagi ahamiyati. 4. test topshiriqlari. buyuk bobokalonlarimiz al-xorazmiy, abu rayxon beruniylar davtida allomalar hozirgidek fanlarning alohida turlari bilan shug`ullanmasdan, ularni yaxlit va bir – birlari bilan aloqador holda o`rganganlar. jumladan qadimgi dunyo mutafakirlarining ilmiy faoliyat doirasi ancha keng bo`lib, ular riyoziyot, fizika, astronomiya, kimyo kabi tabiiyot fanlaridan tabiblik, faylasuflik, musiqachi, qonunshunoslik, yozuvchi yoki shoirlik va hokazo kasblaridan ham xabardor bo`lganlar. shuning uchun bunday odamlarni allomalar deb atashgan. tariximizning taxminan uyg`onish davrlaridan boshlab, fan va hunarmandchilik keng rivojlana boshlagan. 18-19 asrlarga kelib, fanlarning alohida-alohida ajralishi natijasida ya’ni differensiallashuvi natijasida matematika, fizika, ximiya, biologiya, astronomiya va boshqa fanlar vujudga kelgan. yangi paydo bo`lgan mustaqil fanlar mukammallashib biror mantiqiy tugallik kasb etgandan keyin, ular hayotda o`z tadbiqini topa boshladilar. demak, bu bilan tabiiyot – matematika …

2 / 8

zarurat paydo bo`la boshladi. oqibatda fanlarning biror obyektning xossalarini chuqur o`rganish uchun birgalikda tadbiq qilishga, yani fanlarning o`zaro aloqadorligini amalga oshirishga extiyoj tug`ildi. shunga ko`ra turli sohalarda faoliyat korsatayotgan olimlarning o`zaro hamkorligi natijasida, ularning chegarasida yangi fanlar vujudga kela boshladi. fanlarning de’fferensiallashuvi, o`z navbatida ularni birlashuviga, ya’ni integrallashuvi jarayoniga olib keldi. fanlarning integrallashuv jarayoni natijasida, matematika-fizika, kristallografiya, kristallo fizika, kristalloximiya, nazariy mexanika, bioximiya, biofizika, biokibernetika, geoximiya, geofizika, astrofizika, radiotexnika, kibernetika kabi yuzlab fanlar paydo bo`ldiki, bularsiz zamonaviy ilmfan va texnika rivojlanishini tasavvur qilish mumkin emas. tabiiyot mazmunidagi fanlarning rivojlanishi o`z navbatida matematika fani taraqqiyotiga ijobiy ta’sir o`tkazdi. ko`pgina fizikaviy tushuncha va g`oyalar matematikaning mazmunida ishlatila boshlandi. jumladan “hosilaning mexanik ma’nosi”, “garmonik tebranishlar”, “kristal panjaralar” kabi ko`pgina tushunchalar matematika fanining ayrim sohalarida o`z aksini topgan. “integratsiya”-atamasining turli talqinlari mavjud bo`lib – bu, ayrim bo`lak, qismlarning birlashib, bir butun bo`lishidir. ta’lim jarayonida o`quv fanlarini integratsiyalashda asosiy masala vazifalarning o`zaro birligini ta’minlashda, avvalo …

3 / 8

imkon beradi, shu bilan bu ikki kursning yaqinlashuviga olib keladi. matematikaga oid bilim, ko`nikma va malakalar fizika va kimyo fanlarini o`rgarishda qay darajada ishlatishi va aksincha matematika fanini o`rgarishda mazkur bilimlardan foydalanish darajasini aniqlash maqsadida matematika, fizika, kimyo darsliklaridagi mavzularning taqqosiy tahlilini qilish mumkin. № fizika matematika 1 molekulalarning massasi va o`lchamlari. avogodro soni. sonning standart shakli. diametr. 2 havoning namligi prosent. 3 gaz molekulalarining harakat tezligi. silindr, geometrik jismlar. 4 qattiq jismlarning mexanik xossalari. funksiyaning grafigi. 5 yorug`likning qaytish va sinish qonunlari. burchak, qaytish burchagi. 6 qavariq va botiq linzalar. sferik sirt, qavariq, boriq, parallel nurlar. anorganik kimyo matematika 1 kimyoviy masalalrni yechish proporsiya, prosent 2 izotoplar, izobarlar bo`lish malakasi. 3 kristall panjaralar. ko`pyoqlilar. funksional bog`lanish-fizikada keng ishlatiladigan munosabat. funksiya, uning grafigi, ikki voqelik, to`plam orasidagi munosabat, moslik va uning xossalarini yaxshi o`zlashtirgan o`quvchi fizikadagi funksional bog`lanishlarni tez o`zlashtirib oladi. fizikadagi “tekis to`g`ri harakat”, matematikada chiziqli funksiyadir y=kx+b. “to`g`ri …

4 / 8

– t2 + t + 1 qonun bo`yicha to`g`ri chiziqli harakat qiladi. 1) ta’sir qiluvchi kuchni toping. 2) jism harakat boshlagandan 2 sekund keyingi kinetic energiyasi e ni toping. matematika fanining kimyo faniga bog`liqligiga doir masala. 1. ikki bo`lak jezning massasi 30 kg. birinchi bo`lakda 5 kg, ikkinchi bo`lakda 4 kg sof mis bor. agar ikkinchi bo`lak jezda misning miqdori birinchi bo`lakdagidan 15% ortiq bo`lsa, birinchi bo`lakda necha foiz mis bor? 2. ichida 40 gramm tuz bo`lgan eritmaga 200 gramm suv qo`shildi, shundan keyin uning konsentratsiyasi 10% kamaydi. eritmada qancha suv bo`lgan va uning konsentratsiyasi qanday bo`lgan? 3. shunga o`xshagan hayotda, amalda ishlatiladigan masalalarni yechishga o`rganish o`quvchilarni matematika faniga bo`lgan qiziqishlarini yanada oshiradi. 1. tomorqa uchun ajratilgan to`g`ri to`rtburchak shaklidagi uchastkaning bir tomoni ikkinchisidan 10m ortiq bo`lib, uni ihota devor bilan o`rash kerak. uchastkaning yuzi 1200m2 bo`lsa, ihota devorining uzunligini toping. 2. koordinata tekisligining nuqtalari orasidagi masofani toping: a) a(2; …

5 / 8

matematikada fanlararo bog'lanish (fizika, kimyo) - Page 5

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "matematikada fanlararo bog'lanish (fizika, kimyo)"

mavzu: matematikada fanlararo bog`lanish (fizika, kimyo) misolida reja: 1. fanlarning differensiallashuvi va integrallashuvi jarayonini vujudga keltiruvchi omillar. 2. matematika fanining tabiiy fanlar bilan aloqasi. 3. fanlararo aloqadorlikning o`quvchi faoliyuatidagi ahamiyati. 4. test topshiriqlari. buyuk bobokalonlarimiz al-xorazmiy, abu rayxon beruniylar davtida allomalar hozirgidek fanlarning alohida turlari bilan shug`ullanmasdan, ularni yaxlit va bir – birlari bilan aloqador holda o`rganganlar. jumladan qadimgi dunyo mutafakirlarining ilmiy faoliyat doirasi ancha keng bo`lib, ular riyoziyot, fizika, astronomiya, kimyo kabi tabiiyot fanlaridan tabiblik, faylasuflik, musiqachi, qonunshunoslik, yozuvchi yoki shoirlik va hokazo kasblaridan ham xabardor bo`lganlar. shuning uchun bunday ...

This file contains 8 pages in DOCX format (26.8 KB). To download "matematikada fanlararo bog'lanish (fizika, kimyo)", click the Telegram button on the left.

Tags: matematikada fanlararo bog'lani… DOCX 8 pages Free download Telegram