vitaminlar va vitaminli moddalar

PPTX 33 pages 129.3 KB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 129.3 KB

File type PPTX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

презентация powerpoint vitaminlar va vtaminli moddalar vitaminlar yetishmovchiligida gipovitaminoz, avitaminoz kelib chiqadi, bunday kasalliklar qadim zamonlardan beri malum bo’lgan. vitaminlarni 1880- yilda (n. i. lunin), asosan 1911-yilda (k. funk) kashf qilishgan, ular hayotga (“vita”-hayot) kerakli vitamin deb atalgan. gipovitaminozlaming asosiy sabablari: - iste’mol qilinayotgan oziq-ovqatlarda vitaminlarning yetishmovchiligi, - me’da-ichak kasalliklari (enterit) tufayli qonga vitaminlar so'rilishining buzilishi - vitaminlarga ehtiyoj oshishi — organizm o‘sayotgan davrda, homiladorlikda, yuqori harorat ta’sirida, jismoniy ham aqliy toliqish oqibatida ro‘y beradi. vitaminlar, ayniqsa, bolalar amaliyotida keng qo'llanadi. vaqtidan oldin tug'ilgan chaqaloqlar organizmida vitamin a, d, e yetarli miqdorda bo'lmaydi, chunki ular homiladorlikning oxirgi oylaridagina jigarda to'plana boshlaydi. chaqaloqlarga ona suti yetmaganda, ularga qo'shimcha ovqat, sut mahsulotlari berilganda vitaminlar ham tavsiya qilish lozim, chunki ovqat qaynatib pishiriladi, saqlanadi, tarkibidagi vitaminlarning miqdori kamayib boradi. bolalar yuqumli kasalliklarga ko'p chalinadi, shunda mikroorganizmlarga qarshi antibiotiklar, sulfanilamid moddalar qo'llanganda, ular ichakning tabiiy mikroflorasini ham so'ndiradi, shu tufayli bir qator vitaminlar (vitamin …

2 / 33

(bug'doy, sholi, no'xat, achitqilar, jigar, buyrak, go'sht tuxum sarig'i va boshqalar) tarkibida mavjud. ingichka ichakda so'riladi, atf yordamida fosforlanib, faol tiamin mono-, di-, trifosfatga aylanadi. bulardan tiamin difosfat — kokarboksilaza deb ataladi va vitamin b, ni kofermenti hisoblanadi. kokarboksilaza uglevodlar hamda energetik moddalar almashinuvini boshqarib boradi, qonda qand miqdorini kamaytiradi, insulin faolligini, atf hosil bo'lishini orttiradi, yurak, skelet mushaklari, nerv to'qimalariga quwat manbai hisoblanadi. tiamin yetishmovchiligida uglevodlar almashinuvi izdan chiqadi, to'qimalarda sut kislota va pirouzum kislota to'planib qoladi, yurak, markaziy va periferik nerv sistemasining faoliyati buziladi. vitamin b, yetishmovchiligining og'ir turlarida beri-beri kasalligi ro'y beradi, bunda nerv sistemasi shikastlanadi, mushaklar bo'shashadi, yurak, me’da-ichak faoliyati buziladi. ishlatilishi. tiamin maikaziy nerv sistemasi, vegetativ nerv sistemasi kasalliklarida— polinevrit, bosh miya jarohatida, miokard distrofiyasida, me’da-ichak, jigar kasalliklarida, og'ir jismoniy ishlar bajarilganda, homiladorlikda, emizikli davrda, alkogol va boshqa kimyoviy moddalardan zaharlanganda, bolalardagi oshqozon yarasida, gipotrofiya holatlarida qo'llanadi. yuborish yo’li. tiamin og'iz va parenteral yo'llar orqali …

3 / 33

chalanishini tezlashtiradi, yurak urishining kuchi oshadi, ortiqcha qo'zg'aluvchanligi kamayadi, yurakning notekisurishi — aritmiya bartaraf bo'lishi yoki kamayishi mumkin. kokarboksilaza tiaminning faol shakli bo‘lsa ham b1 gipovitaminoz, avitaminozda qo‘llanmaydi. kokarboksilaza diabet atsidozida, jigar va buyrak yetishmovchiligida, diabet va jigar komasida, yurak, toj tomirlar yetishmovchiligida, yurak aritmiyasida, gipoksiya holatlarida qoilanadi. kokarboksilaza katta dozalarda bolalarda moddalar almashinuvi buzilishi bilan bog’liq tug‘ma kasalliklarda ham qoilanadi, modda parenteral — mushaklar orasiga yuboriladi. vitamin b2— riboflavin ko‘p miqdorda sut-qatiq mahsulotlari, tuxum, jigar, buyrak, boshoqli don o‘simliklarida mavjud. ko‘z faoliyatida, gemoglobin hosil bo’lishida riboflavinning ahamiyati katta. riboflavin yetishmovchiligida ishtaha pasayadi, bosh og'riydi, teri, ko'z qichishadi, og'iz burchaklari bichiladi, og'iz quriydi, til qizaradi, bemor yorug'likka qarashga qiynaladi, kon’yunktivit, blefarit paydo bo'ladi. riboflavin yetishmovchiligida anemiya kelib chiqadi, bolalarda oshqozon sekretsiyasi, ichak fermentlarining faolligi ham kamayadi. riboflavinni qo'llanishi: organizmda yetishmaganda, ko'z kasalliklarida kon’yunktivit, irit, katarakta, ko'z shox pardasi yarasida; me’da-ichak, teri, nur kasalligida, bolalarda gipotrofiya, anemiya, jigar, oshqozon kasalliklarida, disbakteriozni …

4 / 33

islotaning bir qancha farmakologik xususiyatlari bor: qon tomirlami, ayniqsa, yuzda, tananing yuqori qismlaridagi arteriola va kapillyarlarai kengaytiradi. to'qimalardan gistamin, bradikininlar ajralishiga ta’sir ko'rsatib, qon tomirlami kengaytiradi va ular devorining o'tkazuvchanligini oshiradi, to’qimalarning qon, ozuqa bilan ta’minlanishi yaxshilanadi. qonning fibrinolitik faoliyatini yo'lga soladi, qonda lipidlar (xolesterin, triglitserid, (3- lipoproteid) hajmini kamaytiradi. nikotinat kislota yurak va qon tomir kasalliklarida endoarterit, reyno kasalligi, insult, tromboz, aterosklerozlarda, gipoksik, metabolik atsidoz, shok, kollaps, suvsizlanish holatlarida qo’lanadi. uglevodlar almashinuviga ijobiy ta’sir ko'rsatishi tufayli qandli diabetning yengil turlarida, anabolik ta’siri bo'lgani uchun oshqozon, o'n ikki barmoqli ichak yarasini, sust bitayotgan boshqa yaralarni davolashda, trombozga moyillikda qo'llanadi. nikotinat kislota ovqatdan keyin og'iz va parenteral yo'llar orqali yuboriladi. modda qo'llanganda yuz, bo'yin qizaradi, qiziydi, qichishadi, bosh aylanishi mumkin, ayniqsa, ovqatdan oldin och qoringa ichilganda, ammo bu holat o'z-o'zidan tez o'tib ketadi. ba’zilar nikotinat kislotaga o'ta sezuvchan bo’ladi, nikotinat kislota davomli va yuqori miqdorlarda qo'llanganda jigarni yog' bosishi mumkin. vitamin …

5 / 33

ral yo'llar orqali yuboriladi. kam zaharli modda, ahyon-ahyonda tez o'tib ketadigan dispeptik holatlami yuzaga keltirishi mumkin. vitamin b12 — sianokobalamin. tabiatda mikroorganizmlardan, organizmda yo'g'on ichak mikroflorasidan hosil bo’ladi. vitamin b12 oshqozon va o'n ikki barmoqli ichak devoridagi alohida modda — mukopolisaxarid bilan bog'lanib, qonga so'riladi, qon bilan hamma to'qimalarga, a’zolarga tarqaladi. jigarda ko'p miqdorda to'planadi, shuning uchun jigar, ayniqsa, mol jigari vitaminga juda boy bo’ladi. vitamin b12 o'sish omili hisoblanadi, oqsillar, nuklein kislotalar hosil bo'lishida qatnashadi, regeneratsiyani, ayniqsa, qon tanachalar — eritrotsitlar regeneratsiyasini oshiradi. qonga so'rilgandan keyin faol kofermentlarga (kobamamid, metilkobalamin) aylanadi. kofermentlar metil turkumlarini va vodorodni o'tkazib, oqsillar va nuklein kislotalar almashinuviga ta’sir ko'rsatadi. sianokobalamin parenteral yo'llar orqali yuboriladi, foli kislota bilan birga alohida kapsula bilan qoplangan tabletkalar qo'llaniladi, kam zaharli, bemorlar ularni yaxshi ko'taradi, moddaga sezuvchanlik oshib ketgan bo'lsa, allergik jarayonlar, nerv sistemasining qo'zg'aluvchanligi ortadi, yurakda og'riq va taxikardiya paydo bo'ladi. sianokobalamin yetishmovchiligida, yuqorida keltirilgan kamqonlik kasalligida o'rinbosar …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "vitaminlar va vitaminli moddalar"

презентация powerpoint vitaminlar va vtaminli moddalar vitaminlar yetishmovchiligida gipovitaminoz, avitaminoz kelib chiqadi, bunday kasalliklar qadim zamonlardan beri malum bo’lgan. vitaminlarni 1880- yilda (n. i. lunin), asosan 1911-yilda (k. funk) kashf qilishgan, ular hayotga (“vita”-hayot) kerakli vitamin deb atalgan. gipovitaminozlaming asosiy sabablari: - iste’mol qilinayotgan oziq-ovqatlarda vitaminlarning yetishmovchiligi, - me’da-ichak kasalliklari (enterit) tufayli qonga vitaminlar so'rilishining buzilishi - vitaminlarga ehtiyoj oshishi — organizm o‘sayotgan davrda, homiladorlikda, yuqori harorat ta’sirida, jismoniy ham aqliy toliqish oqibatida ro‘y beradi. vitaminlar, ayniqsa, bolalar amaliyotida keng qo'llanadi. vaqtidan oldin tug'ilgan chaqaloqlar organizmida vitamin a, d, e ...

This file contains 33 pages in PPTX format (129.3 KB). To download "vitaminlar va vitaminli moddalar", click the Telegram button on the left.

Tags: vitaminlar va vitaminli moddalar PPTX 33 pages Free download Telegram