sirtga ishlatiladigan eritmalar

PPTX 41 pages 126.9 KB Free download

41 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 126.9 KB

File type PPTX

Pages 41

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 41

mavzu: ineksiyalar uchun yozib beriladigan eritmalar, yumshoq va qattiq dori shakillariga retsep yoziushni o’rganish. mavzu: ineksiyalar uchun yozib beriladigan eritmalar, yumshoq va qattiq dori shakillariga retsep yoziushni o’rganish. qurbonova g a sirtga ishlatiladigan eritmalar (solutiones pro usu externo) sirtga ishlatiladigan suyuq dorilarga teridagi jarohatlar yoki tana bo’shliqlarini chayish, yuvish va malham (primochka), hoq’na (klizma) uchun, shuningdek ko’z, quloq va burunga tomiziladigan suvli va moyli eritmalar, damlamalar, qaynatmalar hamda suspenziyalar kiradi. sirtga ishlatiladigan suyuq dori shakllarini tayyorlashda ko’proq tozalangan suv (aqva purificata), shuningdek organik erituvchilar – etil spirti, gliserin va suyuq moylar ham ishlatiladi. shu sababli, moyli va spirtli eritmalarni yozishda dori shakli va dori moddasi ko’rsatilganidan so’ngra oleosae (moyli), yoki spirituosae (spirtli) belgisi yoziladi, so’ngra konsentrasiya va eritmaning miqdori ko’rsatiladi. malham (primochka) – jarohat yoki patologik o’zgargan joyga suyuq shakldagi dori shimdirilgan, dokadan tayyorlangan salfetkani qo’yishdir. peshob xaltasi, peshob yo’llari, qin va bachadonni dori eritmalari (suyuq dori shakli) bilan bosim …

2 / 41

iladigan eritmalar agar oddiy erituvchida tayyorlangan bo’lsa resept kengaytirilgan va qisqartirilgan shakllarda yoziladi. kengaytirilgan usulda resept yozilganda dastlab barcha ingrediyentlar nomi yoziladi va miqdori ko’rsatiladi. dori moddalarining, so’ngra erituvchining nomi qaratqich kelishigi birlikda, kukun og’irligi grammlarda, erituvchi hajmi millilitrlarda yoziladi. so’ngra misce. da. signa. - м.d.s. va qo’llash usuli ko’rsatiladi. kengaytirilgan shakldagi reseptda "ad" qismi o’zbek tilida "gacha" ma’nosini beradi va erituvchining miqdorini belgilangan umumiy hajmga yetkazish kerakligini bildiradi. misol. 500 мл 2% хлорамин (chloraminum) eritmasiga resept yozilsin. rp.: chloramini 10,0 aq. purificatae ad 500 ml m.f. solutio d.s. qo’llarni dezinfeksiyalash uchun. qisqartirilgan usulda resept yozilganda rp.: dan so’ngra avvalo dori shaklining nomi – solutionis (qaratqich kelishigi, birlik sonda), dori moddasi, uning konsentrasiyasi va eritmaning umumiy hajmi yoziladi. eritma konsentrasiyasi ko’pincha foiz ko’rinishida, ba’zan nisbatlarda, juda kam hollarda og’irlik birliklarida ifodalanadi. qisaqartirilgan ko’rinishda: rp.: sol. chloramini 10,0 – 500 ml d.s. qo’llarni dezinfeksiyalash uchun. yuqorida berilgan resept qisqartirilgan foiz ko’rinishda …

3 / 41

’rsatuvchi moddalardan (basis) iborat bo’ladi. shuningdek, stabilizatorlar, sirt-faol moddalar, konservantlar va boshqa yordamchi moddalar saqlashi mumkin. shakl beruvchi moddalar yuqori darajada sifatli bo’lishi va quyidagi talablarga javob berishi kerak: - quyosh nuri, havo harorati kabi tabiiy ta’sirlarda buzilmaslik; antimikrobial barqarorlik; dori vositalari bilan kimyoviy reaksiyaga kirishmaslik, fiziko-kimyoviy barqarorlik; yumshoq konsistensiya, yuqori darajada surtilish va tana haroratida erib ketish; biologik zarar bermaslik, ba’zi hollarda teridan yaxshi so’rilish; tannarxi arzon bo’lishi. shuni ta’kidlash joizki, surtma asoslari shakl beruvchi vazifasini o’tash bilan bir qatorda ijobiy mahalliy ta’sirga ega, ya’ni ular ma’lum qalinlikda parda hosil qilib, teri va shilliq qavatlarni mexanik ta’sirotlardan saqlaydi, ularning sezuvchanligini pasaytiradi, issiqlik tarqatishni kamaytiridi, to`qimalar trofikasini yaxshilaydi, yallig’lanishga qarshi, antiseptik va qichishishga qarshi ta’sir ko’rsatadi. surtma asosi sifatida ishlatiladigan moddalar: tozalangan cho’chqa yog’i (adeps suillus depuratus) – cho’chqa charvisini eritish yo’li bilan olinadi. oq, bir xil massa bo’lib 34–46°c da eriydi. yaxshi tarafi shundaki u teri ustini ideal qoplaydi, …

4 / 41

litik gidrogenizasiyalash yo'li bilan olinadigan yarimsintetik mahsulotlardir. bunda to'yinmagan gliseridlar to’yingan holatga o’tadi. suyuq yog'lar, gidrogenisiyalash darajasiga qarab, suyuq holatdan yumshoq va qattiq holatga o’tadi. gidrogenizasiyalangan yog'lar, boshqa yog'lardan farqli o'laroq, saqlash vaqtida yanada barqaror birikmalardir. mumlar - yog' kislotalari va yuqori bir atomli spirtlarning murakkab efirlaridir. surtma asosi sifatida asalari mumi va spermaset ishlatiladi. asalari mumi kimyoviy inert bo’lib, yog’lar va uglevodorodlar bilan yaxshi aralashadi, 63-65 °c haroratda eriydi, asosan surtma asosini qattiq holatga keltirish uchun qo’shmcha sifatida foydalaniladi. spermaset (spermacetum) – kitsimon dengiz hayvoni – kashalotlarning ichki yog’idan ajratib olinadi. hidsiz, suvda erimaydi, 45–54°c da eriydi. surtma asosi sifatida mustaqil qo’llanilmaydi. boshqa asoslarga ularning gigroskoplik, zichlilik va elastiklik xossalarini oshirish uchun qo’shiladi. lanolin (lanolinum) – qo’ylarning junini yuvish orqali ajratib olinadi. suvda erimaydi, saqlanganda buzilmaydi, organik erituvchilarda yaxshi eriydi. lanolin 26–42°c da eriydi, teridan yaxshi so’riladi, shu sababli undan tayyorlangan surtmalar rezorbtiv ta’sirga ega. lanolin 2 xil: suvli …

5 / 41

hidsiz, ta’msiz, yog’simon konsistensiyaga ega suyuqlik bo’lib, suvda erimaydi. teri va shilliq qavatlardan yomon so’riladi. surtmalar asosan ofisinal bo’lib, kamdan-kam hollarda magistral yo’l bilan tayyorlanadi. surtmalar oddiy va murakkab (tarkibida 2 va undan ortiq dori) bo’ladi. reseptlarda surtmalar qisqartirilgan va kengaytirilgan ko’rinishda yoziladi. qisqartirilgan shaklda reseptlar yozilganda surtmaning miqdori va uning tarkibidagi dori nomi va foizi ko’rsatiladi. reseptda surtma asosi ko’rsatilmagan bo’lsa odatda vazelin ishlatiladi. surtilish yuzasiga ko’ra reseptda dermatologik surtmalar miqdori 20,0-100,0 gacha, oftalmologik surtmalar 5,0-10,0 gacha yoziladi. surtma asosi sifatida vazelin emas, qandaydir boshqa maxsus asos qo’llanilganda faqat kengaytirilgan resept yoziladi. rp.: dan keyin qaratqich kelishigi bosh harfda dori moddasining nomi, miqdori grammlarda yoki ta’sir birliklarida yoziladi. ikkinchi satrda qaratqich kelishigi bosh harfda surtma asosi nomi va miqdori, umumiy hajmgacha (“ad” – gacha) yetkazilishi ko’rsatiladi. uchinchi satrda m.f. unguentum, to’rtinchi satrda esa d.s. yoziladi. misol. tarkibida 1% neomisin sulfat bo’lgan 50 g lanolin asosli surtmaga resept yozilsin. hisob: …

Want to read more?

Download all 41 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sirtga ishlatiladigan eritmalar"

mavzu: ineksiyalar uchun yozib beriladigan eritmalar, yumshoq va qattiq dori shakillariga retsep yoziushni o’rganish. mavzu: ineksiyalar uchun yozib beriladigan eritmalar, yumshoq va qattiq dori shakillariga retsep yoziushni o’rganish. qurbonova g a sirtga ishlatiladigan eritmalar (solutiones pro usu externo) sirtga ishlatiladigan suyuq dorilarga teridagi jarohatlar yoki tana bo’shliqlarini chayish, yuvish va malham (primochka), hoq’na (klizma) uchun, shuningdek ko’z, quloq va burunga tomiziladigan suvli va moyli eritmalar, damlamalar, qaynatmalar hamda suspenziyalar kiradi. sirtga ishlatiladigan suyuq dori shakllarini tayyorlashda ko’proq tozalangan suv (aqva purificata), shuningdek organik erituvchilar – etil spirti, gliserin va suyuq moylar ham ishlatiladi. shu sababli, moyli va spirtli...

This file contains 41 pages in PPTX format (126.9 KB). To download "sirtga ishlatiladigan eritmalar", click the Telegram button on the left.

Tags: sirtga ishlatiladigan eritmalar PPTX 41 pages Free download Telegram