inson va texnika taraqqiyoti (2)

DOC 56,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1403098115_43451.doc inson va texnika taraqqiyoti reja: 1. inson va texnika taraqqiyoti. 2. respublikaning sanoati rivojlangan shaharlari. 3. chiqitsiz ishlab chiqarishni yaratish va nazorat. 4. «atrof-muhitni muhandislik himoyasi va uskunalari» fanining mohiyati. tayanch iboralar: ekologik halokat, ekstensiv, kompozision, konstruktiv. 1. inson va texnika taraqqiyoti. tabiiy muhitni muhofazalash, uning imkoniyatlaridan oqilona foydalanish hozirgi zamonning eng dolzarb muammolaridan biriga aylangandir. turli xil sanoat korxonalarining rivojlanishi so’zsiz tabiiy muhitga salbiy ta‘sir ko’rsatadi. bu ta‘sirni oldindan ko’ra bilib, tegishli chora tadbirlarni ko’rish, ularning salbiy oqibatlarini kamaytirish, foydali tomonlarini oshirishni boshlaydi. islom abdug’anievich karimov o’zlarining “o’zbekiston xxi - asr bo’sag’asida, xavfsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraqqiyot kafolatlari” asarlarida o’zbekistondagi ekologik muommolarga alohida e‘tibor berganlar. asrlar tutash kelgan pallada butun insoniyat, mamlakatimiz aholisi juda katta ekologik xavfga duch kelib qoldi. buni sezmaslik, qo’l qovushtirib o’tirish o’z - o’zini o’limga mahkum etish bilan barobardir. ekologik xavfsizlik muammosi allaqachonlar milliy va mintaqaviy doiradan chiqib, butun insoniyatning umumiy muammosiga aylangan. …
2
rur. buning uchun turli soxa mutaxassislari o’zlarining ekologik bilimlarini oshirib, rejalashtirilayotgan ishlari bilan tabiiy muhiti shikastlamaslik choralarini ko’rmoqlari kerak. salbiy ekologik oqibatlarning asosiy sabablaridan biri yer, suv, mineral xom-ashyolardan foydalanish printsiplarini buzilishidir. aynan shu printsip xalq xo’jaligining kam samarali - ekstensiv yo’ldan borishi uchun qulay sharoitlar yaratdi, resurslarni tejaydigan texnika va texnologiyaning keng joriy qilinishiga to’sqinlik qildi, shuningdek, atrof muhitga zarar yegkazgan holda rejani bajarish kabi g’ayri ekologik yondashuvni keltirib chiqardi. chang va tuzlar shamol bilan hududlarda yog’ilib, yomg’ir suvining minerallashuvini, yerlarning sho’rlanishini, tog’dagi muzliklarning erishini tezlatishga sabab bo’lmoqda. markaziy osiyo hududida quyosh haroratining yuqori bo’lishi inson organizmida qon almashinishish kuchaytiradi, ko’p miqdorda terlatib, ayrim kimyoviy moddalarning teri orqali so’rilishga, hatto me‘yornomada ko’rsatilgan eng kichik raqam ham halokatli zaharlanishga olib kelishi mumkin. bunday sharoitda ruhiy (85%) va asab xastaligi (109%) ga, nafas olish a‘zolarini xastaliklari (108%) ga ko’payadi. tarkibida nitrobirikmlar mavjud bo’lgan suv va oziq-ovqat mahsulotlarini uzoq muddat iste‘mol qilish …
3
b ketdi, aholi salomatligi esa yomonlashdi. «tabiatni muhofaza qilish to’g’risida» 1992 yil 9 dekabrda o’zbekistan respublikasi qonuni tasdiqlandi. olim, mutaxassis va siyosiy arboblarni ekologiya va sog’lomlashtirish muammolariga jalb etish shuningdek, xalqning ekologik bilimini oshirish maqsadida 1992 yilda xalqaro ekosan jamg’armasi tashkil etildi. natijada ekologik nazorat kuchaytirilib, zamonaviy texnologiya va ishlab chiqarish usullariga utish hisobiga chiqindilar miqdorining kamayishiga erishildi. tabiiy muhitni muhofazalash uchun sarflanadigan xarajatlar miqdori uni shikastlab, qayta tiklashga ketadigan xarajatlarga nisbatan kamdir. shuning uchun xavfli holatlarni oldindan bilish, tegishli choralarni ko’rish, asosiy vazifalaridan biridir. ekologiyaning barcha soha tarmoqlarini faqat bitta soha mutaxassisi o’zlashtirib olishi qiyin. shuning uchun ular ekologiyaning o’zlariga tegishli yo’nalishlarini o’zlashtirsalar va unga amal qilib ishlasalar, maqsadga muvofiq bo’ladi. sanoatning rivojlanishi va ayniqsa, transport vositalarining o’sishi natijasida atmosferada karbonat angidrid, oltingugurt, azot birikmalari va organik yonilg’ilarni yonishi yoki chala yonishi natijasida ajralib chiqayotgan har xil birikmalar miqdori tobora ortib bormoqda. 3. chiqitsiz ishlab chiqarishni yaratish va nazorat. …
4
ika vositalari atrof-muhitni zararli chiqindilar bilan ifloslanishini istisno etishga to’la imkon bermayotgan hozirgi vaqtda atrof-muhitning kishilar, hayvonlar va o’simliklar dunyosi uchun xavfsizligini kafolatlovchi standartlarni ishlab chiqish muhim ahamiyatga ega. ularni ishlab chiqishda standartlar xalqaro tashkiloti, uning qumitalari va ba‘zi mamlakatlarning standartlash idoralari muhim rol o’ynaydi. sog’liqni saqlash xalqaro tashkiloti (voz) insonni sog’liqni saqlash darajasini nazorat qilish uchun xalqaro xizmat yaratildi. nazorat stantsiyalarining tarmog’i respublika miqyosida, atrof-muhitning ifloslanishi, iqtisodiyot va urbanizatsiya darajasi bilan belgilanadi. o’zbekistonda atmosfera havosining, suv havzalari va tuproqning holati atrof-muhit ifloslanish darajasini kuzatish va nazorat qilish umumdavlat xizmati barpo etilgan. davlat sanitariya nazorati xizmati, gaz tozalash va chang tutish qurilmalari ishini nazorat qilish bo’yicha davlat inspektsiyasi, regional inspektsiyalar, idoralar, korxonalar, korxonalardagi sanitariya laboratoriyalari va boshqa xizmatlar tomonidan nazorat qilinadi. tashqi muhitni nazorat qilish va kuzatish davlat xizmatiga o’zbekiston respublikasi gidrometeorologiya va tabiiy muhitni nazorat qilish davlat qumitasi boshchilik qiladi. mazkur qumita qoshida atmosfera havosini ifloslanishdan muhofaza qilish bo’yicha …
5
shlab chiqish, atrof-muhit va inson salomatligi uchun zararli hamda kam miqdorda sarflanadigan o’simliklarni himoya qilishning kimyoviy vositalarini yaratish, sanoat oqova suvlarini tozalash uchun samarali sirt-aktiv birikmalarni tanlash, tegishli xossalarga ega bo’lgan kompozitsion, konstruktiv yangi materiallar va elektr o’tkazuvchan polimerlar olish va h.k.larni kiritish mumkin. demak, «atrof-muhitni muhandislik himoyasi va uskunalari» fanining asosiy maqsadi atrof-muhitni ifloslantiruvchi manbalar, ya‘ni sanoat korxonalari ajratmalari, qattiq va suyuq moddalar hamda boshqa turdagi moddalarni atrof-muhitga yetkazadigan zararlarini, himoyalanish chora-tadbirlarini, shuningdek qo’llaniladigan zamonaviy texnika va uskunalarning turlari, ularning ishlash printsiplari, tuzilishlarini muhandislik nuqtai nazaridan turib o’rganishdi. keyingi yillarda inson va tabiat o’rtasidagi muvozanatni to’g’ri belgilash, tabiat boyliklari va ob‘ektlarini muhofaza qilish, aholining kafolatlangan atrof-muhitga egaligini ta‘minlash- har qachongidan ham muhim va dolzarb masala bo’lib qolmoqda. адабиётлар: 1. и.а.каримов, «ўзбекистон ххi аср бўсағасида, хавфсизликга таҳдид ва барқарорлик шартлари», тошкент, 1997. 2. э.в.қодиров ва бошқалар «табиий муҳитни муҳофазалашнинг геоэкологик асослари» т. ўзбекистон. 1999й. 3. 3.абдуллаев экологические отношения и экологическое …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "inson va texnika taraqqiyoti (2)"

1403098115_43451.doc inson va texnika taraqqiyoti reja: 1. inson va texnika taraqqiyoti. 2. respublikaning sanoati rivojlangan shaharlari. 3. chiqitsiz ishlab chiqarishni yaratish va nazorat. 4. «atrof-muhitni muhandislik himoyasi va uskunalari» fanining mohiyati. tayanch iboralar: ekologik halokat, ekstensiv, kompozision, konstruktiv. 1. inson va texnika taraqqiyoti. tabiiy muhitni muhofazalash, uning imkoniyatlaridan oqilona foydalanish hozirgi zamonning eng dolzarb muammolaridan biriga aylangandir. turli xil sanoat korxonalarining rivojlanishi so’zsiz tabiiy muhitga salbiy ta‘sir ko’rsatadi. bu ta‘sirni oldindan ko’ra bilib, tegishli chora tadbirlarni ko’rish, ularning salbiy oqibatlarini kamaytirish, foydali tomonlarini oshirishni boshlaydi. islom abdug’anievich karimov o’zlarining “o’...

Формат DOC, 56,0 КБ. Чтобы скачать "inson va texnika taraqqiyoti (2)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: inson va texnika taraqqiyoti (2) DOC Бесплатная загрузка Telegram