o’zbekistonda davlat va din munosabatlari

PPTX 12 стр. 109,5 КБ Бесплатная загрузка

12 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 109,5 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 12

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 12

o’zbekistonda davlat va din munosabatlari o’zbekistonda davlat va din munosabatlari reja: 1 o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillar. 2 o’zbekiston milliy mafkurasida din va siyosatning o‘rni. 3 dunyoviy davlatda siyosat va din munosabatining xuquqiy me’yorlari. 1. o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillar. o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillarga quyidagilar kiradi: — dindorlarning diniy tuyg‘ularini xurmat qilish; — diniy e’tiqodni fuqarolarning yoki ular uyushmalarining xususiy ishi deb tan olish; — diniy qarashlarga amal qiluvchi fuqarolarning ham, ularga amal qilmaydigan fuqarolarning ham xuquqlarini teng kafolatlash hamda ularni ta’qib qilishga yo‘l qo‘ymaslik; — ma’naviy tiklanish, umuminsoniy axloqiy qadriyatlarni qaror toptirish ishida turli diniy uyushmalarning imkoniyatlaridan foydalanish uchun ular bilan muloqot qilish yo‘llarini izlash zaruriyati; — dindan buzg‘unchilik maqsadlarida foydalanishga yo‘l qo‘yib bo‘lmasligini e’tirof etish. huquqiy davlat va fuqarolik jamiyati qurishni ko‘zlagan davlatimizning dinga munosabatini belgilovchi yuqoridagi mezon va tamoyillardan ikki asosiy …

2 / 12

tirib yuborilmoqda. hatto ayrim davlat arboblari (masalan, aqsh prezidenti j. bush) terrorizm bilan bevosita botiq bo‘lgan siyosiy islomga xam beixtiyor islom dinining tarkibiy qismi, deb qarashmoqda. vaholanki, terrorizm va islom ekstremizmi islom dini bilan faqat konfessional jihatdan bog‘liqdir. islom dinini agressivlikda, terrorchilikda ayblash jaxon miqyosida islom nufuzining, islom mavqeinint oshib borishidan talvasaga tushish, global iqtisodiy, siyosiy madaniy va demografik jarayonlarda gegemonligini tarixan yo‘qotayotgan postindustrial jamiyatlarning siyosiy kuchlari uchun xosdir. 2. o’zbekiston milliy mafkurasida din va siyosatning o‘rni. o’zbek davlatchiligi tarixiga nazar solinsa, diniy bag‘rikenglik, vijdon va e’tiqod erkinligi asosiy prinsip va davlat siyosati darajasiga ko‘tarib kelinganiga ishonch xosil qilamiz. masalan, toshkent islom universiteti islom xuquqi kafedrasi mudiri abdulxakim juz-joniyning yozishicha, kushonlar davrida zarb qilingan tangalarning bir tomonida budda dini — davlat rasmiy dinining ramzi bo‘lsa, ikkinchi tomonida boshqa bir dinning ramzi aks etgan. islom dini kirib kelganda buxoroda turli din tarafdorlari bo‘lgan: budda, zardush-tiylik, nasroniylik, moniy va shamanizm kabi. barcha …

3 / 12

ida asosan, islom dini yotgani inkor etib bo‘lmas xaqiqatdir. lekin, o‘rta asrlarda umuman markaziy osiyo, xususan, o‘lkamiz musulmonlari uchun diniy firqachilik yot xodisa bo‘lgan. buning sababini mintaqamizda o‘ziga xos movarounnaxr musulmon qonunchiligi — fiqx maktabining (jumladan, xanafiylik mazxabining) yuksak rivojlangani, uning boshqa maktablar ta’sirida emas, aksincha, u musulmon qonunshunosligining boshqa maktablariga o‘z ta’sirini ko‘rsatib turgani bilan bog‘liq edi deyish mumkin. shuning uchun xam musulmon dunyosi markaziy osiyoga nisbatan ta’sir o‘tkazish mintaqasi emas, aksincha, diniy masalalarda xam undan o‘rganishga munosib sarchashma sifatida qaragan. biroq, rossiya istilosidan so‘ng, xususan, sovet davrida islom diniga nisbatan o‘tkazilgan tazyiq natijasida eng saloxiyatli iloxiyotchi olimlar qirib tashlandi. maxalliy xayot darajasida saqlangan maxalliy islomga, asosan, diniy bilimlari sayoz, uzluksiz ta’qib ta’sirida o‘ta radikallashgan shaxslar „rahnamolik" qila boshladilar. islomning markaziy osiyo ijtimoiy xayotidagi maqomining zaiflashib borishi bilan unga tashqi musulmon dunyosining munosabati xam o‘zgarib bordi. uzoq yillar davomida tashqi olam, xususan, musulmon dunyosi uchun „yopiq" bo‘lib qolgan markaziy …

4 / 12

ator qiyinchiliklarni keltirib chiqardi. ushbu muammoni xal etishga — diniy bilimlarni chuqur egallagan mutaxassislarni tayyorlash ishiga samarali xissa qo‘shayotgan o’zbekistondagi mavjud madrasalar tizimiga imom al-buxoriy nomidagi mir arab madrasasi va shu nomdagi toshkent islom ma’hadi boshchilik qilmoqda. ular qohira shahridagi al-azhar dorilfununi va iordaniya qirolligining islom dorilfununi kabi yirik islomiy ilm markazlari bilan aloqa bog‘laganlar. o’zbekiston — dunyoviy davlat. demak, dunyoviy davlatlarda amal qiladigan davlat va din munosabatlari prinsiplari o’zbekistonda xam amal qiladi. bu prinsiplar moxiyatini yanada teranroq tushunish uchun bmtning „inson xuquqlari umumjaxon deklaratsiyasi", mamlakatimiz konstitutsiyasi va o’zbekiston respublikasi oliy majlisi tomonidan 1998 yilning 1 mayida yangi taxrirda qabul qilingan 23 moddadan iborat „vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to‘g‘risida"gi qonun bilan batafsil tanishib chiqmoq lozim. vijdon erkinligi demokratiyaning tarkibiy qismidir. shuning uchun xam bmtning 1948 yilda qabul qilingan „inson xuquqlari umumjaxon deklaratsiyasi"ning 18-moddasida „har bir inson... vijdon va din erkinligi xuquqiga egadir" deb yozilgan. o’zbekiston respublikasi konstitutsiyasining 31- moddasida …

5 / 12

avlatimizning dinga bo‘lgan munosabati nimalar bilan belgilanadi, degan savolga javob berishdan avval „dunyoviylik" degan tushunchaning o‘zi nimani anglatishini aniqlashtirish lozim. dunyoviylik diniy e’tiqodning ijtimoiy-madaniy xayot va qolaversa, umummilliy taraqqiyotdagi axamiyatini inkor etadimi? agar inkor etmasa, dinning xayotiy voqelikdagi rolini u qanday tushunadi? ana shu savollarga oydinlik kiritsakkina mustaqil o’zbekistonda dunyoviy jamiyat qurish yo‘lida amalga oshirilayotgan sa’y-xarakatlarning, shuningdek siyosat, din va mafkura o‘rtasidagi aloqaning, munosabatlarning tub moxiyati ravshanlashadi. fikrimizcha, taraqqiyotning dunyoviy yo‘li sobiq kommunistik mafkura „qoliplari"ga tushmasligi, ya’ni uning daxriylik xamda diniylik emasligiga bog‘liq. bundan dunyoviylik moxiyatan, zikr etilgan ikki qarama-qarshi qutbning, ya’ni diniylik va daxriylikning oralig‘ida joylashgan ma’naviy-madaniy xolat degan xulosaga kelish mumkin. chunki, u diniylikni xam, daxriylikni xam inkor etmaydi, ularning xar ikkalasini ob’ektiv ijtimoiy xodisa deb e’tirof etadi. bundan kelib chiqadigan mantiqiy xulosa shuki, dunyoviylik tushunchasi plyuralizm, ya’ni xurfikrlilikka asoslanadi. dunyoviy taraqqiyot yo‘lidan borayotgan mamlakatlardagi dinga bo‘lgan munosabat demokratik plyuralizm, ya’ni xurfikrlilik tamoyiliga asoslangani tufayli ularda din xayotdagi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbekistonda davlat va din munosabatlari"

o’zbekistonda davlat va din munosabatlari o’zbekistonda davlat va din munosabatlari reja: 1 o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillar. 2 o’zbekiston milliy mafkurasida din va siyosatning o‘rni. 3 dunyoviy davlatda siyosat va din munosabatining xuquqiy me’yorlari. 1. o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillar. o’zbekiston respublikasida davlatning din bilan munosabatlari mazmun-moxiyatini belgilovchi qator tamoyillarga quyidagilar kiradi: — dindorlarning diniy tuyg‘ularini xurmat qilish; — diniy e’tiqodni fuqarolarning yoki ular uyushmalarining xususiy ishi deb tan olish; — diniy qarashlarga amal qiluvchi fuqarolarning ham, ularga amal qilmaydigan fuqarolarnin...

Этот файл содержит 12 стр. в формате PPTX (109,5 КБ). Чтобы скачать "o’zbekistonda davlat va din munosabatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbekistonda davlat va din mun… PPTX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram