gerontopsixologiya

PPTX 24 pages 882.0 KB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 882.0 KB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

andijon andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti 102-guruh nu’monova husnora umumiy psixologiya mustaqil ishi gerontopsixologiya reja: 1gerontopsixologiya –keksalik psixologiyasi haqida umumiy tushuncha 2psixolog olimlarning keksayish davri haqidagi falsafiy fikrlari 3keksalik davrining o’ziga xos xususiyatlari biologic keksayish davridagi shaxs psixologiyasi 4uzoq umr ko’ruvchilarning psixologik xususiyatlari gerontopsixologiya (yun. geron —qari, keksa va psixologiya) —gerontologiya va yosh psixologiyasi sohasi. umumiy psixologiya vositalari hamda usullaridan foydalanib, keksalar ruhiyati va feʼlining oʻziga xos xususiyatlarini oʻrganadi. garchi olimlar kishilarda keksayish tufayli paydo boʻladigan ruhiy xususiyat va oʻzgarishlarga avvaldan qiziqib kelsalarda, g. alohida fan sohasi sifatida 20-asrning 2-yarmidagina shakllana boshladi. uning vujudga kelishiga ijtimoiy omillar: keksalar sonining koʻpayishi, ularning ish layoqati va turmush sharoiti masalalari sabab boʻldi. g. kari kishilardagi umumfiziologik va psixofizik xususiyatlar bilan ularning hatti-harakatlari, feʼlining psixologik xususiyatlari oʻrtasidagi aloqadorlikni, shaxs faoliyati va b. omillar bilan bogʻliq oʻzgarishlarni oʻrganadi. g.ning umumiy vazifasi —kishilarning qariganda ham bardam, tetik yashashiga yordam beradigan vositalarni …

2 / 24

iyasining b’olimi bo’lib, keksalik muammolarini o‘rganuvchi psixologiya tarmog’i sifatida so'nggi vaqtlarda ko‘p tadqiqotchilar e’tiborini o‘ziga tortmoqda. qariyalarda bilish jarayonlaridagi farqlar bo‘yicha o‘tkazilgan tadqiqotlarga ko‘ra, xotirani tekshirishda standart topshiriqlarni bajarishda 30 yoshli va 70 yoshli kishilar turli tezlikda bajaradi. sodda kognitiv topshiriqlar, ya’ni turli predmetlarni kattaligi bo'yicha xotirada taqqoslashda qariyalarga yoshlarga qaraganda 50% ko‘p vaqt talab etilgan. topshiriq murakkablashtirilganda yoshlarga qaraganda qariyalarga 2 barobar ko‘p vaqt talab etilgan 1985-yilda s. salthouse tomonidan o‘tkazilgan tadqiqotlarda qari mashinistkalar yoshlardan qolishmay ishni bajarishgan, ularda reaksiya vaqti va barmoqlarning sekin harakatlanishini kuzatish mumkin. tadqiqotchi eksperiment o‘tkazish tartibini murakkablashtirib, mashinistka oldindan o‘qib olishi mumkin bo‘lgan so‘zlar sonini chegaralaganda, qari mashinistkalarning ish tezligi keskin pasayib ketgan,bu yosh mashinistkalarning ish tezligiga umuman ta’sir qilmagan. qari mashinistkalaryozish tezligini saqlash uchun tekstni oldindan o‘qib olib uni xotirada saqlashga harakat qilishgan qarilikning boshlanishi ijtimoiy mezon sifatida insonning nafaqaga chiqishi bilan belgilanadi. uchlamchi xotira bu ilgari bolib olgan voqeani eslashdir. xotiraning bu …

3 / 24

ning sodir bo’lishi. ijtimoiy keksayish — individ keksayishni jamiyat bilan, ijtimoiy rollarni bajarish bilan chexiyalik professor b.prijigoda: 60-75 — qarilik, 75-100 yosh keksalik. dj.birren: 50—75 yosh so‘nggi yetuklik, 75 yoshdan keyin qarilik. d.b. bromley qarilikning 3 bosqichini ko‘rsatib o‘tadi: 65-70 yosh sevimli ishdan uzoqlashish; 70 yoshdan keyin keksalik; 110 yoshgacha — munkillaganlik, qarib kasalga chalinish va o‘lim. butunjahon sog‘liqni saqlash yevropa byurosining klassifikatsiyasiga muvofiq, erkaklarda qarilik 61—74 yosh, ayollarda 55—74 yosh, 75 dan keyin keksalik boshlanadi, 90 yoshdan keyin uzoq umr ko‘ruvchilar deb ataladi. qarilik davrida rivojlanishning yosh vazifalari quyidagilarda bolishi mumkin: — yosh o‘zgarishlariga moslashish, tana, psixofiziologik; — keksalikni adekvat idrok etish (salbiy stereotiplarga qarshi turish); — vaqtni aql bilan taqsimlash, qolgan hayotini maqsadga yo‘naltirib foydalanish; — rollarni qayta yo‘naltirish, eski rollar pozitsiyasidan voz kechish va yangilarini shakllantirish; — yaqin insonlarning yo‘qotilishi va farzandlarning uzoqlashishi munosabati bilan boladigan affektiv holatlarga qarshi kurashish, emotsional egiluvchanlikni saqlash; — ruhiy egiluvchanlikka intilish …

4 / 24

il) — bu yangi ijtimoiy status, yangi rolni egallash. iii. keksalik davri (nafaqaga chiqqandan so‘ng bir necha yildan keyin sog’liqning jiddiy yomonlashuvigacha bolgan davr) bunda inson yangi ijtimoiy statusni egallab olgan boladi i keksalarning salbiy tiplari: 1) agressiv, maxmadonalar; 2) o‘z hayotidan norozi, baxtsiz, muvaffaqiyatsiz keksalar. keksalik davrida paydo bo’lgan yangi psixologik tuzilma — bu hayotiy donishmandlik hamda ruhning chuqur qatlamlari bilan yashash qobiliyatidir amerika psixologlari tadqiqotlarida nafaqaga chiqqan erkaklar o‘rganilib, 5 xil shaxs tiplari o‘rganilgan. konstruktiv tip — ichki muvozanat, ijobiy emotsional kayfiyat, o‘ziga nisbatan tanqidiylik va boshqalarga nisbatan chidamlilik bilan tavsiflanadi bog’liq tip - ijtimoiy qabul qilingan va yaxshi moslashgan tip. yuksak hayotiy va kasbiy intilishlar bolmaganida turmush o‘rtog‘iga yoki farzandiga bo‘ysunadi. himoyalanuvchi tip — zo‘r berib doimiy faollik orqali 0‘zo‘zini ta’minlashga intilish. nevrotik tip sifatida baholanadi. agressiv-ayblovchi tip — bunday keksalar shaxsiy muvaffaqiyatsizliklari uchun aybni boshqalarga to‘nkaydi, shubhalanuvchan va birdan tutoqib ketadi. 0‘z-o‘zini ayblovchi tip — passivlik, …

5 / 24

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gerontopsixologiya"

andijon andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti 102-guruh nu’monova husnora umumiy psixologiya mustaqil ishi gerontopsixologiya reja: 1gerontopsixologiya –keksalik psixologiyasi haqida umumiy tushuncha 2psixolog olimlarning keksayish davri haqidagi falsafiy fikrlari 3keksalik davrining o’ziga xos xususiyatlari biologic keksayish davridagi shaxs psixologiyasi 4uzoq umr ko’ruvchilarning psixologik xususiyatlari gerontopsixologiya (yun. geron —qari, keksa va psixologiya) —gerontologiya va yosh psixologiyasi sohasi. umumiy psixologiya vositalari hamda usullaridan foydalanib, keksalar ruhiyati va feʼlining oʻziga xos xususiyatlarini oʻrganadi. garchi olimlar kishilarda keksayish tufayli paydo boʻladigan ruhiy xususiyat va oʻzgarishlarga avvaldan qiziqib...

This file contains 24 pages in PPTX format (882.0 KB). To download "gerontopsixologiya", click the Telegram button on the left.

Tags: gerontopsixologiya PPTX 24 pages Free download Telegram