moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari

PPTX 32 pages 145.1 KB Free download

32 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 145.1 KB

File type PPTX

Pages 32

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 32

. moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari . moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari muzrapova sh.s. reja: 1. moliya bozori tushunchasi, asosiy funksiyalari. 2. moliya bozori ishtirokchilari. 3. moliya bozorining tarkibiy qismlari. 4. moliya bozori modellari. 5. islom modeli va uning alohida xususiyatlari. biznes samaradorligi (rentabelligi)ni oshirish masalasi bugungi iqtisodiy sharoitda eng asosiy masalalardan biri hisoblanadi. biznes samaradorligining oshib borishi o‘z navbatida davlat moliyaviy barqarorligi ta’minlanishi bilan birga keskin raqobat sharoitida jahon bozorida mustahkam o‘rin egallashda ham muhim ahamiyat kasb etadi. bunda arzon kapital jalb qilish va boshqa tomondan kapitalni samarali joylashtirish muhim omillardan biridir. qo‘yilgan har ikkala vazifani ijobiy hal qilishda moliya bozorining amal qilish mexanizmi yordamga keladi. aynan moliya bozori iqtisodiyotni harakatga keltiruvchi asosiy kuch sifatida amal qilishi zarar ko‘rib ishlayotgan korxonalarning bozordan chiqib ketishiga sabab bo‘ladi, kapital iste’molchising o‘z faoliyatini to‘g‘ri tashkil etishga majbur qiladi, iqtisodiy taraqqiyotni jadallashtirish imkonini beruvchi texnologik innovatsiyalarni doimiy …

2 / 32

higa va aksincha yo‘naltiruvchi moliya-kredit institutlari faoliyati tashkil etiladi. moliya bozorining asosiy funksiyasi bo‘sh pul mablag‘larini ssuda kapitaliga aylantirishda ham namoyon bo‘ladi tashkiliy nuqtai nazardan moliya bozoriga moliyaviy instrumentlar emissiyasi, xaridi va savdosini amalga oshiruvchi iqtisodiy subyektlar, moliya institutlari jamlanmasi sifatida ham qarash mumkin. har bir moliya instituti moliyaviy instrumentlarning aniq bir to‘plami bilan u yoki bu operatsiyani amalga oshirish bo‘yicha aniq vakolatga egaligini alohida ta’kidlash lozim. moliya bozorining asosiy vazifasi sifatida moliyaviy resurslarning yakuniy iste’molchilari o‘rtasida jamg‘armani samarali taqsimlashni ta’minlash masalasi qo‘yiladi. bu masalani hal qilish ham obyektiv, ham subyektiv sabablarga ko‘ra murakkablik kasb etadi. chunki moliya bozori ishtirokchilari manfaatlari bir-biriga qarama-qarshiligi, moliyaviy majburiyatlarni bajarish bo‘yicha risklarning yuqoriligi va boshqa holatlar vazifaning to‘liq bajarilishiga imkon bermaydi. moliya bozori aholi jamg‘armalarini investitsiyalarga aylantirishning asosiy mexanizmi hisoblanadi, u investor va jamg‘aruvchi manfaatlarining o‘zaro muvofiqligini ta’minlaydi. yuqoridagilar asosida moliya bozori mohiyatiga to‘xtalib o‘tamiz. g‘arb iqtisodiy adabiyotlarida moliya bozorlari pul mablag‘lari oqimini jamg‘aruvchidan …

3 / 32

ko‘pligi natijasida shakllangan raqobat mexanizmi orqali bozorda moliyaviy aktivga nisbatan yagona bozor bahosi shakllanadi va axborot shaffofligiga erishiladi. bugungi yuqori texnologik imkoniyatlar sharoitida maxsus vositachilik tuzilmalaridagi ko‘p sonli operatsiyalar hisobiga pul va boshqa aktivlar muomalasi xarajatlari pasaytirilishi, risklar sug‘urtalanishi, sotiladigan aktivlar turlari kengayishi yuz bermoqda. moliya bozorining rolini chuqurroq anglash uchun uning funksiyalarini bilish talab etiladi. 1997 yil iqtisodiyot bo‘yicha nobel mukofoti laureati robert merton moliya bozorining quyidagi funksiyalarini ajratib ko‘rsatadi: kapitalni vaqt, tarmoqlararo va mamlakatlararo qayta taqsimlash; kapital jamlash va korxonalarga ulush kiritish; to‘lov-hisob-kitob; risklarni boshqarish; axborot; axborotlar assimmetriyasi bilan bog‘liq muammolarning oldini olish. moliya bozorining ishtirokchilari sifatida kapital jalb qiluvchilar, investorlar, vositachilarni ajratib ko‘rsatish mumkin. bunda o‘z-o‘zidan ayonki kapital jalb qiluvchilar mohiyatan qarz oluvchilar sifatida namoyon bo’ladi. investorlar esa kapitalni vositachilar orqali joylashtiradi. tijorat banklari, birjalar, jamg‘arma institutlari, kollektiv investitsiyalash institutlari va boshqalar moliya bozorida asosiy vositachilar hisoblanadilar. ularning barchasi alohida operatsiyalarni bajarish orqali kapital egasi va kapitalga …

4 / 32

mulkiy huquqlarni o‘zida jamlaydi. tijorat banklari maxsus jamg’arma muassasalari investitsiya fondlari pay fondlari sug’urta kompaniyalari xususiy pensiya fondlari depozit tipidagi vositachilar investitsiya tipidagi vositachilar shartnoma-jamg’arma tipidagi vositachilar har qanday bozor o‘z segmentlariga ega bo‘lgani kabi moliya bozori ma’lum bir xususiyatlariga ko‘ra tarkibiy qismlarga ega. depozit tipidagi vositachilar investitsiya tipidagi vositachilar 1.3-rasm. moliya bozori tarkibi moliya bozori tarkibi odatda unda muomalada bo‘ladigan aktivlarga ko‘ra ajratiladi (1.3rasm). moliya bozori tarkibida keltirilgan har bir bozor bo‘yicha keyingi mavzularda alohida-alohida to‘xtalib o‘tamiz. instrumentlari muomalada bo‘lish muddatiga ko‘ra moliya bozori pul bozori va kapital bozoriga bo‘linadi. pul bozorida naqd pul, qisqa muddatli to‘lov vositalari, bir yilgacha bo‘lgan qisqa muddatli jamg‘armalar muomalasi tashkil etiladi. kapital bozorida esa “uzun pullar” muomalasi tashkil etilib, unda asosan aksiyalar va obligatsiyalar amal qiladi. muomala muddati esa bir yildan ortiq bo‘ladi. kapital bozorining pul bozoridan asosiy farqli jihati uzoq muddatli investitsiyalardan foydalanishi bilan izohlanadi. moliya bozorining muhim tarkibiy qismi hisoblangan qimmatli …

5 / 32

i hisoblanadi. bunda moliyaviy resurs jalb qilish maqsadida bankka murojaat qilinadi. bank kompaniya moliyaviy holatini tekshiradi, taqdim etgan loyihasi va uning samaradorligini ijobiy baholaganda boshqa shartlarning ham bajarilishini inobatga olgan holda kredit ajratadi. tegishli talablar bajarilmagan yoki taqdim etilgan loyihalar ijobiy baholanmagan holatlarda, shuningdek loyihalar yuqori riskli deb topilganda banklar moliyalashtirish bo‘yicha arizaga rad javobini berishi mumkin. bundan tashqari faoliyatni moliyalashtirish bo‘yicha bir necha kreditlarni moliyalashtirish murakkab jarayon ekanligini ham shu o‘rinda qayd etib o‘tish lozim. bank stavkalari yuqoriligi, alohida bank tomonidan mustaqil ravishda yirik summada kredit berish imkoniyati pastligi bunday amaliyotning kamchiliklari hisoblanadi. banklar tomonidan kreditlashning kamchiliklari o‘z navbatida kompaniyalar tomonidan qimmatli qog‘ozlar bozori orqali mablag‘lar jalb qilishni rivojlantirishga zaruratni yuzaga keltiradi. qimmatli qog‘ozlar bozori orqali moliyalashtirish amerika qo‘shma shtatlarida va buyuk britaniya kabi mamlakatlarda iqtisodiyotni moliyalashtirishning asosiy usuli hisoblanadi. bunda kompaniyalar qimmatli qog‘ozlar muomalaga chiqaradi va kapital jalb qilish uchun ularni bozorda sotadi. qimmatli qog‘ozlar bozoridan mablag‘lar jalb …

Want to read more?

Download all 32 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari"

. moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari . moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari muzrapova sh.s. reja: 1. moliya bozori tushunchasi, asosiy funksiyalari. 2. moliya bozori ishtirokchilari. 3. moliya bozorining tarkibiy qismlari. 4. moliya bozori modellari. 5. islom modeli va uning alohida xususiyatlari. biznes samaradorligi (rentabelligi)ni oshirish masalasi bugungi iqtisodiy sharoitda eng asosiy masalalardan biri hisoblanadi. biznes samaradorligining oshib borishi o‘z navbatida davlat moliyaviy barqarorligi ta’minlanishi bilan birga keskin raqobat sharoitida jahon bozorida mustahkam o‘rin egallashda ham muhim ahamiyat kasb etadi. bunda arzon kapital jalb qilish va boshqa tomondan kapitalni samarali joylashtirish...

This file contains 32 pages in PPTX format (145.1 KB). To download "moliya bozorining iqtisodiy mohiyati, ahamiyatli jihatlari, tarkibiy qismlari", click the Telegram button on the left.

Tags: moliya bozorining iqtisodiy moh… PPTX 32 pages Free download Telegram