energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi

DOCX 15 pages 76.1 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 76.1 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi reja: kirish 1. energiyaning saqlanish qonuni 2. energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi 3. mexanik energiyaning saqlanish qonuni xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish hozirgi kunda ta'lim jarayonida interaktiv metodlar, innovatsion texnologiyalar, pedagogik va axborot texnologiyalari o'quv jarayonida qo'llashga bo'lgan qiziqish, e'tibor kundan kunga kuchayib bormoqda. ta'lim jarayonida o'quvchi asosiy figuraga aylanadi. shuning uchun texnika yo'nalishidagi oliy o'quv yurtlarida zamonaviy o'qitish metodlari, interaktiv metodlar, innovotsion texnologiyalarning o'rni va roli benihoya kattadir. pedogogik texnologiya va pedogog maxoratiga oid bilim, tajriba va intiraktiv metodlar o'quvchilarning bilimli, yetuk malakaga ega bo'lishlarini ta'minlaydi. fizika fanidan "energiya. energiyaning saqlanish qonunlari" mavzusini o'qitishda "klaster" metodini qo'llash usullari va vositalarini ko'rib chiqamiz. "energiya. energiyaning saqlanish qonunlari" o'qitish jarayonida, dastlab fundamental bilimlar shakllantiriladi. shuning uchun, dars mashg'ulotlarni asosan ko'rgazmali vositalar yordamida tashkil qilish darsning maqsadiga yetishning asosiy vositalaridandir. energiya ishlab chiqarish va energiya tejamkorlikning hozirgi zamon yutuqlarini qamrab olgan yangi materiallarning talabalarga yetarli darajada …

2 / 15

; i.ning turlari ko’p: aqliy mehnat, jismoniy mehnat, ilmiy i., amaliy i., nazariy i. va h. k. u topshiriq, vazifa maʼnolarida ham qo’llanadi (mas, uy vazifa-si, yozma i. va h. k.). mehnat, faoliyat natijasida yaratilgan mahsulot, nar-sa ham i., deb ataladi; 2) sud va maʼ-muriy organlarda ko’rilayotgan jarayon (mas, jinoiy i., janjalli i. va b.); 3) fizikada — energiyaning bir turdan ikkinchi turga aylanishini miqdor jihatdan ifodalovchi fizik kattalik; 4) mexanikada — kuchning taʼsir o’lchovi; u kuchning katta-kichikligiga, yo’nalishiga va kuch qo’yilgan nuqtaning qancha siljiganligiga bog’liq. moddiy nuqtaga taʼsir etadigan kuchning bajargan ishi kuch g’ proyeksiyasining o’tilgan yo’l s ga ko’paytmasi bilan o’lchanadi, yaʼni a = g’ s cos f, bunda s= m[imi nuqtaning mo dan m, ga siljish yo’li, a — kuch yo’nalishi bilan yo’l orasidagi burchak (rasmga q.). umuman, coscp noldan katta (cos f > 0) yoki kichik (cos f < 0) bo’lishiga qarab, bajarilgan ish mus-bat yoki …

3 / 15

mumkin. bajarilgan i. kattaligi jismning termodinamik muvozanatda bo’lish-bo’lmasligiga bog’liq. mexanik i.ning umumlashtirilgan ifodasidan termo-dinamikada ham foydalaniladi. i.ning o’lchov birliklari sgs tizimida erg, si tizimida joul (j), texnik ti-zimda — kilogrammometr (kg m). ish o’z navbatida 3 ga bo’linadi a. dinamika b. impuls d. kilogramm-kuch-metr a; dinamika (yun. dynamis — kuch) — mexanikannng jismlar mexanik harakatini ularga taʼsir qiladigan kuchlar bilan bog’lab o’rganadigan bo’limi. d.da statikaning murakkab kuchlar sistemasini sodda holga keltirish qonuniyatlaridan va kinematikadagi harakatni ifodalash usullaridan keng foydalaniladi. d.ning bevosita vazifasi berilgan (qo’yilgan) kuchlar bo’yicha harakatni aniqlash, agar harakat maʼlum bo’lsa, jismga qo’yilgan kuchlarni topishdan iborat. odatda, d. deganda yoruglik tezligidan ancha kichik tezlikda harakatlanayotgan har qanday moddiy jismning harakatini o’rganadigan anʼanaviy (klassik) d. tushuniladi. o’rganiladigan obʼyektning xossalariga qarab: 1) moddiy nuqta va moddiy nuqtalar sistemasi d.si; 2) qattiq jism d.si; 3) uzgaruvchan massali jism d.si; 4) elastik yoki plastik deformatsiyalanadigan jism d.si; 5) suyuqlik va gaz d.si (mas, …

4 / 15

irib chiqariladi. bundan tashqari dinamikada harakatni tekshirish uchun nisbatan soddalashtirilgan uch xil usul ham keltiriladi. bular d.ning umumiy teoremalari degan nom bilan kiritilgan. amalda d.ning quyidagi umumiy teoremalari juda keng tatbiq qilinadi: 1) sistema harakat miqdorining o’zgarishi haqidagi teorema: sistema harakat miqdori differensiali tashqi kuchlar elementar impulslarining geometrik yigindisiga teng . bu teorema suyukliklar harakatini tekshirishda, zarba nazariyasida, reaktiv harakatlar nazariyasida keng tatbiq qilinadi; 2) sistema kinetik momentining o’zgarishi haqidagi teorema: sistemaning biror o markaziga nisbatan kinetik momentining vektori uchining tezligi sistemaga qo’yilgan tashki kuchlarning shu nuqtaga nisbatan bosh momentiga teng . bu teorema giroskoplar nazariyasida, zarba nazariyasida, sayyoralar harakatini tekshirishda, turbinalar nazariyasida keng tatbiq qilinadi; 3) sistema kinetik energiyasining o’zgarishi haqidagi teorema: sistemaning ixtiyoriy siljishidagi kinetik energiyasi o’zgarishi ichki va tashqi kuchlarning shu siljishda bajargan ishlari yig’indisiga teng . sistemaga potensial kuchlar qo’yilsa, sistema kinetik va potensial energiyalarining yigindisi o’zgarmay qoladi. kinetik energiyaning o’zgarish tezligi barcha ichki va tashki …

5 / 15

assasi t ni uning harakat tezligi v ga ko’paytmasiga teng bo’lgan kattalik: r= mv. har qanday qattiq jismni n ta moddiy nuqtadan iborat deb qaraladi. qattiq jismning i.i uni tashkil etuvchi moddiy nuqtalar i.larining vektor yig’indisiga teng . tashqaridan g’kuch taʼsir etayotganida jism i. i ham son qiymati bo’yicha, ham yo’nalishi bo’yicha o’zgarishi mumkin. 2) to’lqin i. — elektromagnit to’lqinlari ham i.ga ega ekanligi, mas, yorug’lik nurlarining to’siqqa bosim ko’rsatishi orqali namoyon bo’ladi. yorug’lik zarrasi — fotonning tinchlikdagi massasi ty bo’lmaydi, yaʼni u tinch holatda mavjud bo’la olmaydi, paydo bo’lgan ondayoq tezlik s bilan harakatlana boshlaydi. 3) kuch i.i — kuchning biror vakt ichidagi taʼsir o’lchami; kuchning o’rtacha qiymati g’.r ni shu kuch taʼsir etgan vaqt t ga ko’paytmasiga teng . 4) elektr i.i — tok kuchi yoki kuchlanishining qisqa vaqtli o’zgarishi. d; kilogramm-kuch-metr (kilo grammometr) — mkgss birliklar tizimida ish va energiya o’lchov birligi. kgk-m bilan belgilanadi. 1 kg …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi"

energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi reja: kirish 1. energiyaning saqlanish qonuni 2. energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi 3. mexanik energiyaning saqlanish qonuni xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish hozirgi kunda ta'lim jarayonida interaktiv metodlar, innovatsion texnologiyalar, pedagogik va axborot texnologiyalari o'quv jarayonida qo'llashga bo'lgan qiziqish, e'tibor kundan kunga kuchayib bormoqda. ta'lim jarayonida o'quvchi asosiy figuraga aylanadi. shuning uchun texnika yo'nalishidagi oliy o'quv yurtlarida zamonaviy o'qitish metodlari, interaktiv metodlar, innovotsion texnologiyalarning o'rni va roli benihoya kattadir. pedogogik texnologiya va pedogog maxoratiga oid bilim, tajriba va intiraktiv metodlar o'quvchilarning bilimli, yetuk malakaga e...

This file contains 15 pages in DOCX format (76.1 KB). To download "energiyaning saqlanish qonuni kashf etilishining tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: energiyaning saqlanish qonuni k… DOCX 15 pages Free download Telegram