o'qish malakasi va badiiy asarlar

PPTX 31 pages 1.7 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 31
презентация powerpoint 7-mavzu. kitobxonlik faoliyatini shakllantirish reja: o‘qish malakasi haqida tushuncha. o‘qish malakalarining sifatlari: to‘g‘ri, tez, ongli, ifodali o‘qish. boshlang‘ich sinflarda badiiy asarni tahlil qilish. badiiy asarni tahlil qilishning adabiy asoslari. boshlang‘ich sinflarda badiiy asar ustida ishlash jarayoni. o'qish darslarining samaradorligi ko'p jihatdan ta’lim metodlarining to'g'ri tanlanishiga bog'liq. binobarin, fanning o'zi kabi o'qitish metodlari ham doimiy rivojlanishda bo'ladi. masalan, eski maktablarda o'qish quruq yod olish metodi asosida o'rgatilgan bo'lsa, hozir izohli o'qish asosida olib boriladi. yod olish metodida matndagi so'zlarga izoh berishga, m a’nosini tushuntirishga, o'qilganni qayta hikoyalashga, um uman olganda, o'qishning ongli bo'lishiga mutlaqo e’tibor berilmagan. hozir maktablarda o'qish izohli o'qish metodi asosida olib borilayotgan ekan, quyidagicha savol tug‘iladi: izohli o'qish nima? izohli o'qishga xix asrning 60—70-yillarida rus pedagogi k. d. ushinskiy asos solgan, u o‘qishda o'quvchilarni „ongli, tushunib, o'ylab o'qishga" o'rgatishni alohida ta’kidlaydi va uni „izohli o'qish" deb nomlaydi. izohli o'qish metodiga k .d .u shinskiy ishining davomchilari …
2 / 31
nglashni ta ’minlaydi. izohli o'qish quyidagi tamoyillarga to'liq amal qilingandagina muvaftaqiyatli bo'ladi: 1. o'qishni hayot bilan bog'liq holda tashkil etish. 2. o'qishning ongli va ta’sirchan bo'lishi uchun o'quvchilaming hayotiy tajribalariga, taassurotlariga asoslanish. 3. o'qishni ko'rgazmali tashkil qilish, tabiatga, tarixiy joylarga ekskursiyalar uyushtirish, hayvonot olami va o'simliklar dunyosini ku­zatish, rasmlar, jadvallar, predm etlar bilan tanishtirish hamda matnni o'quvchining ifodali o'qishi tarzida olib borish. boshlang'ich sinf o'qish darslarida asosan she’rlar, masallar, er­taklar, hikoyalar, afsonalar, maqol va topishmoqlar, ilmiy-ommabop asarlar o'qib o'rganiladi. tabiiyki, ularning har biri o'ziga xos shakl, uslub va mazmunda yaratiladi. shuning uchun ham har bir janrga mansub asarlarni o'ziga xos usulda o'qib o'rganish taqozo qilinadi. badiiy asarni izohli o'qishga yaqin bo'lgan m etodlardan biri ijodiy o'qishd'u. atoqli metodist olim n. i. kudryashov ijodiy o'qish metodi tarkibiga quyidagi ish usullarini kiritadi: a) o'qituvchilarning badiiy matnni sharhlab o'qishi ham da o'quvchilarning asarni to'g'ri va imkon qadar yanada chuqurroq, emotsional idrok etishlarini ta …
3 / 31
matn mazmuni va shoir g'oyaviy niyatidan kelib chiqib vatanimiz hududlaridagi aholining yashash tarzi bilan bog'liq milliy xususiyatlar haqida ham atroflicha tushuncha beriladi. 2-sinfda ,,o'tinchi yigit", 3-sinfda o'tkir hoshimovning „xazonchinak", 4-sinfda s. anorboyevning „qo'rqoq" asarlarini ham ijodiy o'qish metodi asosida o'qitish ijobiy samaralar beradi. ifodali o‘qish. boshlang'ich ta’lim tizimida mantiqiy o'qish (matnni to'g'ri, tushunib, tez (m e’yorida) o'qish) va adabiy o‘qish mukammal o'zlashtirilganidan so'ng ifodali o'qishga o'tiladi. u yod olingan she’riy asarlarni ifodali o'qishni ham o'z ichiga oladi. ifodali o'qishning muvaffaqiyati o'quvchilaming asar mazmuni, g'oyaviy-badiiy xususiyatlari haqida muayyan tushunchaga ega bo'lishi bilan bog'liq. ohang va intonatsiya she’riy asarlarni ifodali o'qishda qay dara­jada muhim bo'lsa, nasriy asarlarni o'qishda ham muhim talablardan biridir. nasriy asarlarni ifodali o'qishdan oldin unda qanday g'oya ilgari surilayotganini aniqlash zarur. masalan, 4-sinfda x.to'xtaboyevning „xatosini tushungan bola" hikoyasini ifodali o'qishdan oldin o'quvchi­larga xatosini tushungan bola kim ekanligi, lining xatosi nimalardan iborat bo'lganligi, maqtanchoqlikning illat ekanligi to'g'risida tusliuncha beriladi. ifodali …
4 / 31
ta’minlaydigan omillardan biri tanlab o‘qishdir. masalan, 3-sinfda x.to'xtaboyevning ,,hassa“ hikoyasi bilan tanishish jarayonida qobil boboning savollariga shavkatning javoblari yoki s.anorboyevning ,,bahs“ hikoyasidagi bolalaming bahslashish epizodi yuzasidan o'qituvchi topshirig'iga ko'ra mazkur o'rinlarni tanlab qayta o'qilishi natijasida ushbu asarlarning badiiy-estetik qimmatini chuqurroq o'zlashtirishga erishiladi. izlanish metodi. bu metod asardagi voqea va tafsilotlar asosida o'quvchilarga savol-topshiriqlar tuzishda, qahramonlarga baho ber­ishda keng qo'llaniladigan usuldir. o'qish darslarida reproduktiv metod keng qo'llaniladi. masalan, o'qituvchi dastlabki darslarda o'zi asar matnini qismlarga bo'ladi, yozuvchi yoki shoirning aytmoqchi bo'lgan muhim fikriga o'quvchilar diqqatini jalb qiladi, uni aniqlab ko'rsatadi, o'quvchilar bilan birga tasvir vositalariga yuklatilgan ma’noni ochib, o'quvchilarga ko'maklashadi. bularning bari o'quvchilar uchun bir ko'rsatm a vazifasini o'taydi. shun­dan so'ng o'quvchilar o'qituvchining ko'rsatm alari yordamida yuqorida ko'rsatib o'tilgan vazifalarni o'zlari mustaqil ravishda bajaradilar. o‘qish malakalari va ularni takomillashtirish usullari dastur talablarini to'liq bajarish va amalga oshirish uchun, birinchi navbatda, o'qish ko'nikmalarini to'g'ri va puxta egallash va takomillashtirib borish zarur. o'qish …
5 / 31
etilayotgan fikr tushunilmaydi. muayyan tezlikda va to'g'ri o'qish ongli o'qishga xizmat qiladi, to'g'ri, tez va ongli o'qish esa ifodali o'qishning asosi hisoblanadi. analitik bosqich savod o'rgatish davriga to'g'ri keladi, bunda so'zni bo'g'in-harf to­monidan tahlil qilish va bo'g'inlab o'qish malakasi shakllantiriladi. sintetik bosqich uchun so'zni sidirg'a o'qish xarakterlidir; bunda so'zni ko'rish orqali idrok qilish va uning talaffuzi so'z m a’nosini anglash bilan asosan mos keladi. o'qish so'z m a’nosini idrok qilish bilan amalga oshadi. o'quvchilar sintetik bosqichga 3-sinfda o'tadilar. bundan keyingi yillarda o'qish avtomatlasha boradi. o'qish darslarida asar ustida ishlashni shunday tashkil etish kerakki, asar mazmunini tahlil qilish o'qish malakalarini takomillashtirishga yo'naltirilgan bo'lsin. to‘g‘ri o‘qish. to'g'ri o'qish deganda xato qilmasdan, yanglishmasdan o'qish tushuniladi, ya’ni to'g'ri o'qish so'zning tovush-harf tarkibini, grammatik shakllarini buzmasdan, so'zdagi tovush yoki bo'g'inni tushirib qoldirmay, boshqa tovushni qo'shmay, harflar o 'r­nini almashtirmay, aniq talaffuz qilib, so'zga urg'uni to'g'ri qo'yib o'qish hisoblanadi. tez o‘qish. tez o'qish m e’yoriy tezlikda …

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'qish malakasi va badiiy asarlar"

презентация powerpoint 7-mavzu. kitobxonlik faoliyatini shakllantirish reja: o‘qish malakasi haqida tushuncha. o‘qish malakalarining sifatlari: to‘g‘ri, tez, ongli, ifodali o‘qish. boshlang‘ich sinflarda badiiy asarni tahlil qilish. badiiy asarni tahlil qilishning adabiy asoslari. boshlang‘ich sinflarda badiiy asar ustida ishlash jarayoni. o'qish darslarining samaradorligi ko'p jihatdan ta’lim metodlarining to'g'ri tanlanishiga bog'liq. binobarin, fanning o'zi kabi o'qitish metodlari ham doimiy rivojlanishda bo'ladi. masalan, eski maktablarda o'qish quruq yod olish metodi asosida o'rgatilgan bo'lsa, hozir izohli o'qish asosida olib boriladi. yod olish metodida matndagi so'zlarga izoh berishga, m a’nosini tushuntirishga, o'qilganni qayta hikoyalashga, um uman olganda, o'qishning ongli bo'li...

This file contains 31 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "o'qish malakasi va badiiy asarlar", click the Telegram button on the left.

Tags: o'qish malakasi va badiiy asarl… PPTX 31 pages Free download Telegram