kimyo o’qitish metodikasidan tayyorlagan slayd

PPTX 14 pages 899.2 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 899.2 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

презентация powerpoint buxoro davat universiteti tabiiy fanlar fakulteti 2.3 kim 19 guruh talabasi begiyeva baxshandaning kimyo o’qitish metodikasidan tayyorlagan slaydi. 1-kimyoviy elementlarning davriy qonuni 2-kimyoviy elementlar davriy sistemasi. 18- asr oxirida 25 ta element ma'lum bo'lib, xix asrning birinchi choragida yana 19 element kashf qilindi. elementlar kashf qilinishi bilan ularning atom og'irliklari, fizikaviy va kimyoviy xossalari o’rganib borildi. bu tekshirishlar natijasida ba'zi elementlarning avvaldan ma'lum bo'lgan tabiiy gruppalari (masalan, ishkoriy metallar, ishkoriy yer metallar, galogenlar) ga o'xshash elementlar gruppalari aniqlana bordi. elementlar va ularning birikmalari haqidagi ma'lumotlar kimyogarlar oldiga barcha elementlarni gruppalarga ajratish vazifasini qo’ydi. 1789 yilda a.lavuazye kimyoviy elementlarning birinchi klassifikasiyasini yaratdi. u barcha oddiy moddalarni 4 gruppaga (metallmaslar, metallar, kislota radikallari va "yerlar", ya'ni "oksidlar") ajratdi. 1812- yilda berselius barcha elementlarni metallar va metallmaslarga ajratdi. bu klassifikasiya dag’al va noaniq edi, lekin shunga qaramasdan xaligacha o’z kuchini yo’qotmay kelmokda. 1829 yilda debereyner uchta-uchta elementdan iborat o'xshash elementlarning gruppalarini …

2 / 14

lda o'zining oktavalar qonunini kashf etdi. u elementlarni ularning atom og'irliklari ortib borish tartibida bir qatorga joylashtirganda, xar qaysi sakkizinchi element uz xossalari bilan birinchi elementga o'xshash bo'lishini kurdi.bu tartib muzika notasidagi gammalar kabi takrorlandi. nemis olimi lotar meyer 1864 yilda o’z sistemasini ishlab chiqdi. u 27 ta elementni valentliklariga qarab olti gruppaga bo'ldi. u o’z asarini "atom og'irliklarning son bilan ifodalanadigan qiymatlarida biror qonuniyat borligiga shubxa bo'lishi mumkin emas" degan ibora bilan tugatdi. meyer o'zining ikkinchi maqolasida (uning maqolasi mendeleyev maqolasidan keyin nashr qilingan edi) elementlarning solishtirma xajmlari davriy ravishda o’zgarishini (ya'ni bir necha elementdan keyin qaytarilishini) kashf etdi. bu kashfiyot katta axamiyatga ega bo'ldi,lekin davriy qonunni ta'riflash uchun yetarli emas edi. d.i.mendeleyevdan oldin olib borilgan ishlarning xech birida kimyoviy elementlar orasida o'zaro uzviy bog'lanish borligi topilmadi. xech kim elementlar orasidagi o'xshashlik va ayirmalar asosida kimyoning muxim qonunlaridan biri turganligini d.i.mendeleyevgacha kashf etolmadi. chuqur ilmiy bashorat va ilmiy izlanishlar …

3 / 14

ri ma'lum qonuniyat bilan o’zgarib boradi. litiy tipik metall; undan keyin keladigan berilliyda metallik xossalar ancha kuchsiz ifodalangan. berilliydan keyingi element - bor metallmaslik xossalarini namoyon qiladi ugleroddan ftorga o’tganda metallmaslik xossalari kuchayadi, ftor eng tipik metallmas sifatida topilgan elementdir, ftordan keyingi element - natriy (o’sha zamonda neon xali ma'lum emas edi) – o’z xossalari bilan litiyga o'xshaydi. uning oksidi na2o o’z shakli bilan litiy oksid li2o ga o'xshashdir. d.i.mendeleyev o‘zi kashf etgan davriy qonunni quyidagicha ta'rifladi: elementlarning xossalari, shuningdek ularning birikmalarining shakl va xossalari elementlarning atom og'irliklariga davriy ravishda bog'liq bo'ladi. d.i.mendeleyev davriy qonunni kashf etishda elementlarning atom og'irlik qiymatlariga, fizik va kimyoviy xossalariga e'tibor berdi. u barcha elementlar bo’ysunadigan davriy qonunni kashf qildi va ba'zi elementlar (chunonchi, berilliy, lantan, indiy, titan, vanadiy, erbiy, seriy, uran, toriy) ning o’sha vaqtda qabul qilingan atom og'irliklarini 1.5-2 marta o’zgartirish, ba'zi elementlarning (kobalt, tellur, argonning) joylashish tartibini o’zgartirish kerakligini va nixoyat 11 …

4 / 14

ar gorizontal qatorlarga joylashgan edi. davriy sistemaning ikkinchi varianti 1871 yilda e'lon qilindi. bu variantda o'zaro o'xshash elementlar vertikal qatorlarga joylashgan. d.i.mendeleyev bitta vertikal qatorga joylashgan o'xshash elementlarni gruppa deb, xar qaysi ishkoriy metalldan galogengacha bo'lgan elementlar qatorini davr deb atadi. d.i.mendeleyev dastlab taklif kilgan davriy sistemaga keyinchalik birmuncha o’zgarishlar kiritilib, davriy sistemaning xozirgi variantlari tuzildi. u yettita davr va sakkizta gruppadan iborat. 

5 / 14

z8xib53fth7z7dfbqh1nxvex1fjeroo086mvoq5zrhlnwtztomfzndpyfxz3lsjhf5ug5+95rj36qvpvl/jrlluvzfktnhin8+25gox0vtdl6nwctrv1flbjdupqbrmaabdenoe25t959ddendesokcp5ivhsbh8kim8kkdiebyuiqv4ruorfjfhfshf8lkijyhpyhpnhesxd8miemicmiemif5oebp8acd5pebp8sanianivtoxqtssh5yyelzfjk9l2lf5n2fc3yer03na9yacn5kkjwrlxa5ikpxj2bdwwcwe/nk1mzicx0evzcttthwp+zwrlwqvlqisdsk1pzk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvkk1zctwqrvlqithlrxbaaalmfmh479xjoqvo9xo8oegr2kmj2dbrpkixt/odkwxmnfdl6f3mdvwt3qw5irxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxirxoor2si/564ravubn648uqsys4273xpyptqjhznwufvzz2fvqzqdp3+ako8rjdkjmb6dm6zlbpsryn2ltudua1nhrunvbzmqzyrq5fp9zldta0puyp5dlt0npzzcebv9hacvcaeqetp7faxo6axsqjrzcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojcojedfbthdurb6xihcgaaxeozcx37ast93netu7rbvxquummjylqtf4qpwxkxzpefta+5rnd0zf4lqh0xuc1m2chl1mill5x3zylbty6khx2beporesxx56nsjzauh6fl4uysvgywouk52wbopelsijaxjsc8df0nb1nzeo+n5qa1x3pdxzqssy0ui/oujs0pzep8apdph0nf1krcj2uxkboqtbnvzx3a0kppwxqrmuwnofn+vp0eiy1iiwxmdeqfhs03qvfk/lr2nla+xlayjzhzuussd5js6l2tkq+b6/jpz+ouiywiw3oyxegpogs18x2xpsx4jbz50vn9crkjoqgwv6lnulsplmvky890txtsskssrlerlerlehnuu5cmszkrmnurfxqjzyiwiiwiiwiiwouzw9i/s1resresresresresrinzat59t1bfs8ulkaac3hziwo/v7ze7z/wrlik5yiubvtqsrxlevyxhlwgme7mzr7i0rhvmqinlkasqvoidjz+frvj3jsarxsfik5yiuwirlik5yiuwirqfqaqllevyxfcsrxlevyxfcsrxy2ejzvtguiuwirlik5yiuwirlik5yjlrildlcsrxlevyxfcsrxlevyxfdt9tsepyiuwirlik5yiuwirlik6n6mkjsxfcsrxlevyxfdjzvdzjlondmxturokmxwj47znlfal4wtjiuwjk5yiuwtk+i++jevz0rcy+awk982oceiceiddu1ynhqbkfevqpstyh+1le6jdztgklq1ljea29yemiek8gwcjt1bf0fhbcgaaw0ozdx37vdp3ef6wddpyov2tk9oree2gaucqlkxbtgzfrjwe0+bhhcqlaaaiad2ksqaaaaaks7pc7aaaaaaxyxke6pboaaaaaaplukuwaaaaabsxdixyaaaaafjd0hdgaaaqzxk+ri8shezflhkiss9m9kbcu6vwwbiaaaflzvtl8esh8laarm4/n3zkrgrrnzbcpwwqvsklbcm9uburakqquwdj0yhvvkwgt4gbwm3vt/t+cfyaabaxjcppbvn1rt8717jwiyxr0aw5u/otfkrrzk0rsq6uuew/smvosij3qtrwlkjzk3utu5+csnesodi5/at2rswsrgnrodnforrzk2kxljjpzqlizbtwe6lkry5doc3l4rrzk2nf3juba03xlt4ulnvljw+v

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyo o’qitish metodikasidan tayyorlagan slayd"

презентация powerpoint buxoro davat universiteti tabiiy fanlar fakulteti 2.3 kim 19 guruh talabasi begiyeva baxshandaning kimyo o’qitish metodikasidan tayyorlagan slaydi. 1-kimyoviy elementlarning davriy qonuni 2-kimyoviy elementlar davriy sistemasi. 18- asr oxirida 25 ta element ma'lum bo'lib, xix asrning birinchi choragida yana 19 element kashf qilindi. elementlar kashf qilinishi bilan ularning atom og'irliklari, fizikaviy va kimyoviy xossalari o’rganib borildi. bu tekshirishlar natijasida ba'zi elementlarning avvaldan ma'lum bo'lgan tabiiy gruppalari (masalan, ishkoriy metallar, ishkoriy yer metallar, galogenlar) ga o'xshash elementlar gruppalari aniqlana bordi. elementlar va ularning birikmalari haqidagi ma'lumotlar kimyogarlar oldiga barcha elementlarni gruppalarga ajratish vazifasini...

This file contains 14 pages in PPTX format (899.2 KB). To download "kimyo o’qitish metodikasidan tayyorlagan slayd", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyo o’qitish metodikasidan ta… PPTX 14 pages Free download Telegram