bolalarda hissiyotning rivojlanishi

PPTX 14 pages 1.1 MB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

презентация powerpoint mavzu:bolalarda hissiyotning rivojlanishi (ko‘rish, eshitish, ta’m bilish, hid bilish, teri sezgirligi, vestibulyar apparat). tibbiyot kafedrasi o’qituvchisi: bo’riyeva dilnoz baxriddinovna. ko’rish ko’z homilalikning 3- haftasida bosh miya naychasining ohirgi qismidan ko’z tur pardasi hujayralarini ajralishi bilan paydo bo’ladi. chaqaloqlarda ko’z olmasi og’irligi 2.29 g. bo’lib, bolani butun o’sish davrida uni og’irligi 2 marotaba ortadi. ko’z olmasini hajmi va vaznini ortishi 3-5 yoshgacha jadal suratda kechib, keyin sekinlashadi va pubertat yoshiga kelib to’xtaydi. ko’zning oq pardasi bola tug’ilganda tiniq bo’lmay, xira bo’ladi, emadigan bolalarda esa havo rangda bo’ladi. muguz parda chaqaloqdarda ancha qalin bo’lib, oq pardadan yaqqol ajralib bir oz oldinga chiqib turadi. katta bo’lgan sari muguz parda yupqalashadi va oq parda bilan chegarasi yo’qola boshlaydi. chaqaloqlarning ko’z gavhari dumaloq shaklda bo’lib, nisbatan katta, shuning natijasida bolalar ko’zining oldingi qismi bo’shlig’i juda kichik bo’ladi. ko’z gavharining vazni chaqaloqdarda 66 mg, bir yoshda 124 mg, kattalarda 170 mg bo’ladi. bolani yoshi …

2 / 14

yoshi kanali nisbatan keng va kalta, tashqi teshigi qovoq burchagida joylashgan bo’lib, koptokchalari yaxshi rivojlanmagan bo’ladi. bu holat mikroblarni, changlarni burun kanallari orqali tez- tez qovoq oralariga o’tib, uni yallig’lanishiga, konyuktivit xastaligiga olib kelishi mumkin. ko’z olmasi chaqaloqlarda va 10-12 yoshgacha bo’lgan bolalarda kattalarga nisbatan kattaligi bilan farq qiladi va bolani butun o’sish davrida uni og’irligi 2 marotaba oshadi. ko’rish asabini ko’z sezuvchi hujayralarini butunlay shakllanishi bir yoshda tugaydi. chaqaloqlarda yosh bezlari nisbatan kichik, bez pufakchalari yaxshi rivojlanmagan, chiqaruvchi naylari tor. yosh ajralishi (yig’laganda ajraladigan yosh) bolalarda 2 oyligida ba‘zan esa 4-5 oyligida paydo bo’ladi. yosh ajralmasligi, yosh ajratuvchi markazga bog’liq bo’lib, yosh ishlovchi bezlar esa normal holda ishlashi mumkin. bola birinchi kundan boshlab ko’radi, lekin markaziy chuqurchani gistologik tuzilishining o’ziga xosligidan aniq ko’rish qobiliyatini yo’qotadi. chaqaloq bolalarda ko’z harakati takomillashmagan, shuning uchun 6-10 hafta ichida fiziologik g’ilaylik kuzatilishi mumkin. ko’z olmasini qimirlab turishi (nistagm) ham kuzatiladi. eshitish. eshitish organining …

3 / 14

akatini bilanoq havo bilan to’ladi. o’rta qo’loq bo’shlig’ining katta- kichikligi va eshituv suyaklari kattalarnikiga yaqin bo’ladi. yuqori qavati yupqa va to’qimadan tashkil topgan bo’ladi. yevstaxiy naychasi nisbatan keng va qisqa bo’lib, gorizontal holatda joylashgan bo’ladi. chaqaloqlarda uni uzunligi 19- 20 mm bo’ladi. yevstaxiy naychasining bunday holati burun va halkumdan mikroblarni o’rta qo’loqqa o’tishini osonlashtiradi. chaqaloqlarda quloq suprasi kattalarga nisbatan keng va katta (kengligi 3 sm, uzunligi 3,5 sm). quloq suprasini tog’ayi yumshoq, teri qavati nozik va yupqa, 3 yoshgacha qo’loq suprasini eng tez o’sishi kuzatiladi, o’sish 15-20 yoshgacha davom etadi. yevstaxiy naychasi keng va katta, bo’yin qismi bilinar bilinmas, tomoq lab teshigi yaxshi bilinmaydi. yevstaxiy naychasi yotgan holatda joylashgan bo’lib va xalqumiga ochiladigan teshigi qattiq tanglay bo’shlig’ida yotadi. chaqaloqlarda uni uzunligi 19-20 mm. yevstaxiy naychasini bunday tuzilishi burun va xalqumdan mikroblarni o’rta qo’loqga o’tishini osonlashtiradi. chaqaloq bola eshita oladi. yetarli kuchga ega bo’lgan tovushni hatto homilalikning ohirgi oylarida homila qabul …

4 / 14

murakkab bo’lgan hidlarni ajrata bilish qobiliyati kichik maktab yoshida takomillashadi. hid sezish qobiliyatini tekshirishda chaqaloq bola burniga hid beruvchi, ammo shilliq qavatni qitiqlamaydigan narsa yaqinlashtiriladi. bunda chaqaloq, hid yoqmaganda mimikasini o’zgarishi, qichqirish, aksa urish, ba‘zan umumiy bezovtalik harakati bilan javob beradi. katta yoshdagi bolalari bir xil rangdagi har xil hidga ega bo’lgan suyuqliklarni burniga yaqinlashtirib, hidni sezuvchanligini so’rash orqali tekshiriladi. ta’m sezish ta‘m sezish ildizlari xomilalalikning oxirgi oylarida tashkil topadi. yangi tug’ilgan chaqaloqlarda ta‘m sezish retseptorlari kattalarga nisbatan ko’p maydonni: butun til, lab, qattiq tanglay va og’iz shilliq qavatlarini egallagan bo’ladi. chala tug’ilgan bola va hatto xomila ham achchiq, sho’r, nordon narsalarga salbiy reaksiya bera oladi. yangi tug’ilgan chaqaloqni tam sezish qobiliyati katta kishilarga nisbatan yuqori bo’ladi. shirinlikka chaqaloq, emish harakati va tinchlanish bilan, boshqa xildagi ta‘mi yoqmaydigan narsalarga- salbiy, umumiy bezovtalik, yuzini burishtirish, ba‘zan qusish bilan javob beradi. kattaroq yoshdagi bolalarda ta‘m sezishni tilga shirin, achchiq, nordon va sho’r …

5 / 14

adi. chaqaloq bolalarda og’riqni sezuvchanlik mezoni kattalarga nisbatan oshiq bo’ladi. odatda. og’riqqa sezuvchanlik ignani sanchib ko’rish yoki o’tkir yoki uni o’tmas tomonini tekkazib ko’rish orqali tekshiriladi. bunda og’riq. sezgisi saqlangan bo’lsa, kichik yoshdagi bolalarda umumiy bezovdalik: yig’lash, qichqirish bilan javob berib, katta yoshdagi bolalar esa ko’zi yumuq holda «o’tkir» yoki «o’tmas» deb javob beradi. haroratni sezuvchanligi yangi tug’ilgan chaqaloqda haroratni sezish rivojlangan bo’ladi. bunda sovuqqa bo’lgan sezuvchanlik issiqqa bo’lgan sezuvchanlikka nisbatan ancha yuqori bo’ladi. odatda harorat sezuvchanligi bola terisiga issiq yoki sovuq probirkani tekkizib tekshiriladi. bunda haroratni sezuvchanlik saqlangan bo’lsa, kichik yoshdagi bolalar bezovdalik, yig’lash, qichqirish bilan javob berib, katta yoshdagi bolalar issiq va sovuq deb javob beradilar. keyingi dars so’rayman! image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image13.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bolalarda hissiyotning rivojlanishi"

презентация powerpoint mavzu:bolalarda hissiyotning rivojlanishi (ko‘rish, eshitish, ta’m bilish, hid bilish, teri sezgirligi, vestibulyar apparat). tibbiyot kafedrasi o’qituvchisi: bo’riyeva dilnoz baxriddinovna. ko’rish ko’z homilalikning 3- haftasida bosh miya naychasining ohirgi qismidan ko’z tur pardasi hujayralarini ajralishi bilan paydo bo’ladi. chaqaloqlarda ko’z olmasi og’irligi 2.29 g. bo’lib, bolani butun o’sish davrida uni og’irligi 2 marotaba ortadi. ko’z olmasini hajmi va vaznini ortishi 3-5 yoshgacha jadal suratda kechib, keyin sekinlashadi va pubertat yoshiga kelib to’xtaydi. ko’zning oq pardasi bola tug’ilganda tiniq bo’lmay, xira bo’ladi, emadigan bolalarda esa havo rangda bo’ladi. muguz parda chaqaloqdarda ancha qalin bo’lib, oq pardadan yaqqol ajralib bir oz oldinga chi...

This file contains 14 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "bolalarda hissiyotning rivojlanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalarda hissiyotning rivojlan… PPTX 14 pages Free download Telegram