institutsional iqtisodiyotda davlat turlari

PPTX 20 pages 1.7 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

слайд 1 mavzu. institutsional iqtisodiyotda davlat turlari reja davlat va «prinsipal-agent» muammosi 2. «shartnomaviy» davlat tushunchasi 3. «ekspluatatorlik» davlati tushunchasi 4. davlat xususiyatini baholash usullari va mezonlari 5. korrupsiya muammosi davlat va «prinsipal-agent» muammosi bir tomondan, fuqaro davlatga ayrim funksiyalarning bajarilishini yuklagan holda uning tarkibini belgilaydi, ya’ni u «prinsipal», davlat esa «agent» hisoblanadi. davlatni fuqarolar bilan davlat apparati o‘rtasidagi ijtimoiy shartnoma orqali ta’riflash «prinsipal-agent» muammosini oldingi o‘ringa suradi bu yerda birinchi galda kim «prinsipal» va kim «agent» ekanligini aniqlab olish talab etiladi. javob umuman aniq emas. fuqaro ham, davlat ham ikki taraflama rol o‘ynaydi. shartnoma: prinsipal-individ, agent-davlat individ davlat kafolat: prinsipal- davlat, agent- individ ikkinchi tomondan, fuqaro «agent» rolida ishtirok etib, shartnomalar bajarilishining kafili sifatida davlatning qarorlariga bo‘ysunadi. shunday qilib, «prinsipal-agent» muammosi mazkur holatda ikki taraflama xususiyatga ega va uni quyidagi chizma yordamida tasvirlash mumkin: “prinsipal-agent” munosabati 3 o‘zaro munosabatlarning ikkala tomoni ham, bir-birida birinchi navbatda dushmanni ko‘rgan holda, o‘z …

2 / 20

arni to‘lashga majburiyat deb emas, balki o‘z zimmasiga ixtiyoriy ravishda olingan majburiyat sifatida qaraydi. boshqacha aytganda, davlatning roli ularda mulkchilik huquqlarini himoya qilishni davlat ixtiyoriga topshirish qulay bo‘ladigan bitimlar doirasi bo‘yicha kafil roli bilan chegaralanadi shartnomaviy davlat shunday qilib, shartnomaviy davlatning maqsadi huquqlarni ularni optimal tarzda tasarruf etishga qodir bo‘lgan iqtisodiy sub’yektlar qo‘liga topshirish asosida mulkchilik huquqlarining jamiyatning umumiy daromadini oshiradigan tarzda taqsimlanishiga erishishdan iborat. qanday sharoitda shartnomaviy davlat mavjud bo‘ladi? konstitutsiyada shaxslar tomonidan davlatga topshiriladigan va hech bir sharoitda begonalashtirilishi mumkin bo‘lmagan huquqlar tarzda kelishilgan. bundan tashqari, davlat apparatining o‘zi ular asosida faoliyat ko‘rsatadigan me’yorlar aniq ifodalangan 1 davlat faoliyatining aniq konstitutsiyaviy doiralarining mavjud bo‘lishi. 2 fuqarolarning davlat faoliyatida ishtirok etishi mexanizmlarining mavjud bo‘lishi. fuqarolar davlat faoliyatida ishtirok etishining siyosiy mexanizmlari jumlasiga demokratik tartibotlar kiradi. biroq demokratiya me’yorlari o‘z o‘zicha yetarli emas, ular fuqarolar ishtirokining barqaror an’analariga tayanishi lozim, ular ba’zan fuqarolarning umumiy farovonlikning o‘sishini ta’minlashdagi roli tufayli ijtimoiy …

3 / 20

kafillariga murojat etishining muqobil variantlari ham mavjud bo‘lishi kerak. muqobil kafillar sifatida boshqa davlatlar, davlatni nazorat qiluvchi guruhga muholifat, mafiya, ijtimoiy guruh, hakamlar sud’yasi ishtirok etishi mumkin. 3. «ekspluatatorlik» davlati tushunchasi ekspluatatorlik davlatining mulkchilik huquqlarini tafsirlash va himoya qilishdagi asosiy maqsadi «mulkning boshqaruvchi rentasini oshiruvchi tarkibiga» erishishdan iborat, hatto agar bunga umuman jamiyat farovonligiga ziyon yetkazib erishilsada shartnomaviy davlatdan farqli o‘laroq ekspluatatorlik davlati o‘z daromadini (soliq tushumlarini), aniqrog‘i, - davlat apparatini nazorat qiluvchi guruhning daromadini oshirish uchun majbur qilish monopoliyasidan foydalanadi. og‘ir soliqlarning oldindan aytib berilishi davlatning ham, uning fuqarolarining ham manfaatlariga xizmat qiladi, bunda davlat uzoq muddatli istiqbolda barqaror daromadga ega bo‘ladi, fuqarolar esa o‘z faoliyatini davlatga ajratmalarning yuqori, lekin oldindan ma’lum bo‘lgan darajasini hisobga olgan holda rejalashtirish imkoniyatiga ega bo‘ladi. ekspluatatorlik davlati faoliyatidan ko‘riladigan zararni faqat og‘ir soliqlar (nohaq yig‘imlar) va mulkchilik huquqlarini taqsimlash muntazam va oldindan aytib bo‘ladigan xususiyatga ega bo‘lgan taqdirda qisqartirish mumkin. o‘zbekiston respublikasining soliq …

4 / 20

06.10.2010 y. o‘rq-264-son qonuni, o‘zr 24.12.2010 y. o‘rq-274-son qonuni, o‘zr 04.01.2011 y. o‘rq-278-son qonuni aynan shuning uchun harbiy texnologiyaning rivojlanishi ekspluatatorlik davlati faoliyatining asosiy omillaridan biriga aylanadi. bu esa, o‘z navbatida, uning ichki beqarorligini nazarda tutadi. haqiqatdan ham, harbiy texnologiyaning o‘zgarishi kuch ishlatish salohiyatining turli aholi guruhlari o‘rtasida qayta taqsimlanishiga, demak, davlat apparatini nazorat qiluvchi guruhning almashishiga olib keladi. ekspluatatorlik davlatining faoliyat ko‘rsatishida majbur qilish salohiyatining fuqarolar o‘rtasida taqsimlanishi muhim rol o‘ynaydi. chunki aynan shaxs yoki kuch ishlatining katta imkoniyatiga ega bo‘lgan guruh davlat apparatini nazorat qiladi va kuch ishlatishni qo‘llash monopoliyasini qo‘lga kiritadi. shartnomaviy davlat ekspluatatorlik davlati maqsadi jamiyat aʼzolarining umumiy daromadi (yaim)ni ko‘paytirish, transaktsiya xarajatlarini pasaytirish davlat apparatini nazorat qiluvchi guruhning rentasini (soliq tushumlarini) ko‘paytirish vazifalari shaxslar o‘rtasidagi qator bitimlarda kafillik, mulkchilik huquqlarini tafsirlash va himoya qilish kafil roli bilan chegaralanmagan holda ijtimoiy va iqtisodiy o‘zaro hamkorlikka faol aralashish vositalar (majburlash qilish monopoliyasidan foydalanish) ijtimoiy shartnoma va konstitutsiyaviy …

5 / 20

navbatda «bozor» soliqlaridan tushumlar musodara soliqlari va soliqdan tashqari tushumlar xarajatlarning asosiy bandlari аdliya, huquqni muhofaza qilish faoliyati mudofaa, davlat boshqaruvi, huquqni muhofaza qilish faoliyati budjet taqchilligini asosiy qoplash usullari tashqi bozordagi qarzlar mbning hukumatga qarzlari, ichki bozordagi qarzlar, musodara soligʼining turi sifatida majburiyatlarni bajarishdan bosh tortish ham mumkin 4. davlat xususiyatini baholash usullari va mezonlari davlatning xilini aniqlash davlatning xilini aniqlash (shartnomaviy yoki ekspluatatorlik) davlat byudjetining tarkibini tahlil qilish imkonini beradi. firmaning balansi kabi davlat byudjeti ham institusional tahlil uchun zarur bo‘lgan yetarli miqdordagi axborotni beradi talab etiladigan ma’lumotlar qabul qilingan va real ijro etilgan davlat byudjeti daromadlar va xarajatlar qismlarining qator moddalarida mujassamlangan. bundan tashqari, agar byudjet taqchilligi mavjud bo‘lsa, uni qoplash usullari davlatning muhim tavsifi hisoblanadi. quyida davlat byudjetining taxminiy tarkibini keltiramiz: daromadlar xarajatlar soliq daromadlari, shu jumladan: foyda solig‘i darmoad solig‘i qo‘shilgan qiymat solig‘i maxsus soliqlar aksizlar eksport-import bojlari resurs to‘lovlari lesenziyalar soliqdan tashqari daromadlar, shu …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "institutsional iqtisodiyotda davlat turlari"

слайд 1 mavzu. institutsional iqtisodiyotda davlat turlari reja davlat va «prinsipal-agent» muammosi 2. «shartnomaviy» davlat tushunchasi 3. «ekspluatatorlik» davlati tushunchasi 4. davlat xususiyatini baholash usullari va mezonlari 5. korrupsiya muammosi davlat va «prinsipal-agent» muammosi bir tomondan, fuqaro davlatga ayrim funksiyalarning bajarilishini yuklagan holda uning tarkibini belgilaydi, ya’ni u «prinsipal», davlat esa «agent» hisoblanadi. davlatni fuqarolar bilan davlat apparati o‘rtasidagi ijtimoiy shartnoma orqali ta’riflash «prinsipal-agent» muammosini oldingi o‘ringa suradi bu yerda birinchi galda kim «prinsipal» va kim «agent» ekanligini aniqlab olish talab etiladi. javob umuman aniq emas. fuqaro ham, davlat ham ikki taraflama rol o‘ynaydi. shartnoma: prinsipal-individ, ag...

This file contains 20 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "institutsional iqtisodiyotda davlat turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: institutsional iqtisodiyotda da… PPTX 20 pages Free download Telegram