yer sharining koinotda tutgan o‘rni va minerologiya taqdimoti

PPT 14 стр. 4,0 МБ Бесплатная загрузка

14 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 4,0 МБ

Тип файла PPT

Страницы 14

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 14

diapositiva 1 prezentacii.com ваш заголовок mavzu: yer sharining koinotda tutgan o‘rni. osmon yoritgichlari haqida tushuncha. quyosh tizimi. minerologiya. mineral va tog‘ jinslari haqida tushuncha. tog‘ jinslarining genetik turlari. reja: yer sharining koinotda tutgan o‘rni. osmon yoritgichlari haqida tushuncha. quyosh tizimi haqida tushuncha berish. minerologiya nimani o‘rganadi. kristall panjaralar, kristallografik shakllar. minerallar va tog‘ jinslari haqida tushuncha. konlar va foydali qazilma konlari haqida tushuncha. tayanch so`z va tushunchalar: yer shari, koinot, osmon yoritgichlari quyosh tizimi, minerologiya, minerallar, tog‘ jinslari, tog‘ jinslarining genetik turlari. yerning fazodagi o‘rni va tuzilishi: prezentacii.com teshiktosh g`ori yerning fazodagi o‘rni va tuzilishi: prezentacii.com teshiktosh g`ori quyosh tizimi haqida tushuncha berish : g a l l a k t i k a – quyosh, planetalar ularning yo‘ldoshlari, asteroidlar, kometalar, quyosh turkumini tashkil etgani kabi, quyosh ham o‘z navbatida osmon jismlarinng nihoyatda katta turkumi tarkibiga kiradi. ushbu turkum samoda ko‘rinuvchi 150 milliardga yaqin yulduzlarni o‘z ichiga oladi. ularning barchasi …

2 / 14

, quyosh sistemasi ham ushbu gallaktika tarkibiga kiradi. quyosh sistemasi gallaktikani taxminan 250 m/s tezlik bilan 200 mln yilda bir marta aylanib chiqadi. b esa gallaktika yili deb ataladi. quyosh turkumida 8 ta katta sayyora, bir necha ming kichik sayyoralar, asteroidlar, meteoritlarva kometalar va boshqa osmon jismlaridan iborat. quyosh turkumining diametri 12 mlrd km bo‘lib, uni yorug‘lik nuri 11 soatda kesib o‘tadi. osmon yoritgichlari haqida tushuncha : a s t e r o i d l a r. kichik planetalardir. chunki katta o‘lchamga ega emas, tuzilish ham turli xil, asosan mars va yupiter orbitalari oralig‘ida harakatlanadi (2-rasm). ularnig hozirgi kundagi umumiy soni 1700 dan ortiq. lekin barchasini yig‘ib hisoblaganda yer hajmining atigi 0.1% ni tashkil qiladi xolos. osmon yoritgichlari haqida tushuncha : m e t e o r i t l a r - yanada kichik o‘lchamdagi fazoviy jismlar. ular asosan yerda mavjud bo‘lgan nikel, alyuminiy, temir, kremniy kabi kimyoviy …

3 / 14

b, yorug‘liq socha boshlaydi. shu boisdan ularning bir yoki bir necha yo‘nalishda dumlari shakllanadi, va quyoshdan teskari tomonga cho‘zilib turadi. ba’zan kometalarning dumlari 900 mln km ga qadar yetadi. yer sayyorasi: yer aniq shar shaklida emas, balki ellipsoid (geoid) ko‘rinishidadir. uni tashqi tomondan havo qobig‘i o‘rab turadi va ushbu qatlam atmosfera deb ataladi. uning qalinligi 500 km dan 2000 km gacha yetadi. atmosfera qobig‘i turli gaz va suv bug‘laridan tashkil topgan. atmosferaning quyi chegarasi suv va qattiq qatlam bilan tutashadi. yerning 71% suv dengizlar o‘rab turganligi uchun ikkinchi qatlam deya gidrosferani bilamiz. gidrosferaning o‘rtacha qalinligi 4000 metr atrofidadir. yerning qolgan 22% quruqlikdan iboratdir, ya’ni qattiq jismlarldan iborat bo‘lib u litosfera deb ataladi, ya’ni “litos” yunon tilida – tosh, “sfera”-qobiq degan mazmunni beradi. ayrim adabiyotlarda litosfera tushunchasi yer po‘sti tushunchasi bilan almashib keladi, yoki ikkalasi bir xil ma’noga egadir. yer po‘stining tashqi qatlami 30-70 km ni tashkil qiladi. bu ko‘rsatkich tog‘li …

4 / 14

o‘l bilan ham, turli kimyoviy reaksiyalar hosilasi sifatida olish mumkin. masalan tabiiy holda uchrovchi korund, kvars, olmosni ham sun’iy sintez metodi orqali hosil qilish yo‘llari mavjud. ba’zan esa alit, belit kabi tabiatda uchramaydigan minerallarni ham turli kimyoviy reaksiyalar orqali hosil qilish imkoniyatlari fanda ma’lum. ayrim sun’iy yo‘l bilan olingan minerallar tabiiylariga nisbatan xo‘jalik ahamiyati jihatidan ustunlik qilishi ham mumkin. masalan 1961 yili sintez yo‘li bilan rossiyada ishlab chiqarilgan minerallarning pishiqligi –mustahkamligi tabiiysiga nisbatan 40% yuqoriroq ekanligi aniqlangan. minerallar: minerallarning tabiiy xossalari. minerallar tabiatda ma’lum bir tabiiy xossalari bilan bir-birlaridan farqlanadi, yoki aksincha o‘xshab ketadi. natijada ularni xuddi shu xossalari orqali farqlash imkoniyati paydo bo‘ladi. shu boisdan minerallarning ushbu xususiyatlarini o‘rganish geologiyada muhim ilmiy-amaliy ahamiyat kasb etadi. minerallarda tabiiy mavjud bo‘lgan xususiyatlari quyidagilar: tashqi ko‘rinishi, rangi, qattiqligi, tiniqligi, shaffofligi, yaltiroqligi, qayishqoqligi, magnitlik xususiyati, sinishi, solishtirma og‘irligi, moyligi, hidi, ta’mi, yopishqoqligi, yonuvchanligi, rangi va h.k. biz quyida ularning har bir xususiyatiga qisqacha …

5 / 14

n masalan silikatlar, moylangansimon masalan talk, sadafsimon – kalsit, olmossimon – olmos, ipaksimon – asbest kabi turlarga bo‘lib o‘rganiladi. qattiqligi. minerallarning qattiqlik xususiyatini o‘rganish, ularni bir birlaridan ajratish va nomini aniqlashda eng muhim rol o‘ynaydi. minerallarning qattiqligini aniqlash uchun 10 xil mineral etalon sifatida tanlab olingan prezentacii.com e'tiboringiz uchun raxmat

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yer sharining koinotda tutgan o‘rni va minerologiya taqdimoti"

diapositiva 1 prezentacii.com ваш заголовок mavzu: yer sharining koinotda tutgan o‘rni. osmon yoritgichlari haqida tushuncha. quyosh tizimi. minerologiya. mineral va tog‘ jinslari haqida tushuncha. tog‘ jinslarining genetik turlari. reja: yer sharining koinotda tutgan o‘rni. osmon yoritgichlari haqida tushuncha. quyosh tizimi haqida tushuncha berish. minerologiya nimani o‘rganadi. kristall panjaralar, kristallografik shakllar. minerallar va tog‘ jinslari haqida tushuncha. konlar va foydali qazilma konlari haqida tushuncha. tayanch so`z va tushunchalar: yer shari, koinot, osmon yoritgichlari quyosh tizimi, minerologiya, minerallar, tog‘ jinslari, tog‘ jinslarining genetik turlari. yerning fazodagi o‘rni va tuzilishi: prezentacii.com teshiktosh g`ori yerning fazodagi o‘rni va tuzilishi: prez...

Этот файл содержит 14 стр. в формате PPT (4,0 МБ). Чтобы скачать "yer sharining koinotda tutgan o‘rni va minerologiya taqdimoti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yer sharining koinotda tutgan o… PPT 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram