ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich

DOCX 6 pages 27.1 KB Free download

6 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 27.1 KB

File type DOCX

Pages 6

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 6

ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich mavzu xaqida talabalarga tushuncha berish,bilim,ko'nikma,malakalarini oshirish. 7-mavzu. ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich tayanch iboralar: mashg‘ulot, ovoz kuchi, ovoz balandligi, ovoz toni, avtomatizatsiya. logopedik mashg‘ulotlarning asosiy bosqichi bo‘g‘izning organik buzilishlari bo‘lgan bolalarda ovozni tiklash bo‘yicha logopedik ishning qiyinchiliklari bir qator omillar bilan bog‘liq . bu omillar qo‘yidagilardan iborat: bo‘g‘izning anatomik jixatdan yaxlitligining buzilganligi bolaning jismonan zaifligi nutq taraqqiyotining sustligi shuning uchun bolalarda organik ovoz buzilishlarini bartaraf qilish metodikasi katta odamlarda nutk ovozini tiklash funksional ovoz buzilishlarini bartaraf qilish metodlaridan juda katta farq qiladi ovoz xosil kilishning organik buzilishlari ustida ish olib borishda nutq va ovozning normadagi va potologiyadagi anotomo-fiziologik mexanizmlarini bilish muxim axamiyat kasb etadi bolalarda ovozni hosil qilish uchun muayyan mashklar sistemasi tavsiya kilinadi bunda un paychalarining artikulyatsion organlarning kup yeki kam darajada zo‘riqishi impedans ya’ni og‘iz rezonatoridagi havoning akustik karshiligi va un paychalari ostidagi xavo bosimining oshishi natijasida bola uchun talaffuz qilish …

2 / 6

klovchi ta’limning eng muhim eng murakkab va eng uzoq davom etadigan bosqichi. ovoz tovushini ingrash yoki murash imitatsiyasi orqali hosil qilish maqsadga muvofiqdir. hosil qilingan ovoz tovushi (“m“ tovushi) ochiq va yopiq bo‘g‘inlarda “u“,”o“,”a“,”i“, unli tovushlari bilan birlashtiriladi. mo‘rash og‘izni yopiq holda saqlab nafas chiqarishda qisqa, sekin, oldin, past ovozda tilni tinch holatda saqlab amalga oshiriladi. tovush zo‘riqishsiz quyi notalarda hosil bo‘lishi kerak. tovush yumshoq atakada ya’ni un paychalari chiqayotgan havo ovoz teshigi orqali o‘tishidan ilgari emas, balki shu o‘tish bilan bir vaqtda yoki undan keyin birlashish kerak. ovoz hosil qilishda m tovushini talaffuz qilishda ovozning erkin chiqishiga muvaffaq bo‘lish kerak. ovoz kuchini va ovoz jarangini oshirish uchun hosil qilingan «m» tovushga «u» unli tovushini qo‘shib nafas chiqarish paytida «mu» ochik buginini talaffuz qilish kerak. «u» unli tovushini qo‘llash qo‘yidagi hollar bilan tushuntiriladi : 1) burun tovushlari o‘z sonorligi tufayli unli tovushlarga yaqin turadi; 2) unli tovushlarini talaffuz qilishda impedans …

3 / 6

berga holda ishlashi ta’minlaydi; v) «u» tovushni talaffuz qilishda lablar oldinga chuchchaytirilgan bulib, bu tovush hosil bo‘lishi uchun qulaylik yaratadi. tilning orqaga tortilishi, til uchining pastki tillardan uzoqda turishi, til ildizining yumshoq tanglay tomonida ko‘tarilgan holda turish ham tovushni talaffuz qilish qulayligini yaratadi; g) «u» tovushi «a», «o» unli tovushlaridan shu bilan farq qiladi-ki, bu tovushni talaffuz qilishda havo oqimi tor, kuchli, sovuq bo‘ladi, bu esa ovoz kuchini oshiradi; d) «u» tovush uzidan oldingi tovush – «m» undosh tovushni talaffuz qilish uchun ham qulaylik yaratadi. «mu» ochik bugini talaffuz qilingach, avval «um», sungra «mum», «mumm», «mummm» yopik bo‘g‘inlarini talaffuz qilishga o‘tiladi. sungra mo-om-mom-momm-mommm buginlari talaffuz qilinadi, so‘ng ma-am-mam-amamm-mammm-amammm bo‘g‘inlari taluffuz qilinadi. keyin mi-im-mim-mimm-mimmm … - imim-imimm-imimmm buginlariga o‘tiladi. ii. hosil kilingan ovozni mustahkamlash. bu davrning asosiy vazifalari: 1)hosil qilingan ovozni unli va undosh tovushlar bilan birga bo‘g‘inlarda, so‘zlarda, gaplarda avtomatizatsiya qilish ; 2) ovoz balandligini, ovoz kuchini, ovoz tembrini, ovoz …

4 / 6

oz tembrini rivojlantirishdir. 1. ovoz kuchini rivojlantirish. ovoz kuchi un paychalari ostidagi havo bosimining darajasiga va un paychalarining zichligiga bog‘liq. ovoz kuchini o‘zgartira bilish–nutqning ifodalilik vositalaridan biridir. bolani baland ovozda, lekin baqirmasdan, aniq, ovozning kuchini sekin –asta o‘zgartirgan holda gapirishga. baland ovozdan o‘rta va sekin ovozga o‘tish va aksincha o‘tishga o‘rganish lozim. 2.ovoz balandligini rivojlantirish. ovoz balandligini o‘zgartirish nutqning ifodalilik vositalaridan biridir. ovoz balandligi ton melodikasini, ya’ni ovozni baland va past qilishni yaratadi. ton melodikasi so‘zga xis – tuyg‘u va fikr ifodasini beradi: muxokama qilish, xafa bo‘lish, g‘azab, befarqlik, muxabbat, xayratlanish va boshqalar. ovozning bu modulyatsiyalari nutq intonatsiyasini yaratadi, nutqni ifodali va emotsional kiladi. ovoz balandligini rivojlantirish uchun ovoz diapozoni (xajmini) kengaytiruvchi, ovoz egiluvchanligini, modulyatsiyasini rivojlantiruvchi, ya’ni ovoz tembrini rivojlantiruvchi mashqlar bajariladi. 3. ovoz tembirini rivojlantirish. ovoz tembri og‘iz – burun – xiqildoq rezonatorining faoliyatiga, tuzili-shiga va funksiyasiga bog‘liq. fonatsiya jarayonida xiqildoq va bo‘g‘iz o‘rtasida, yumshoq tanglay va bo‘g‘iz o‘rtasida …

5 / 6

q bo‘layotgan jag‘larning qisilgan holatini yo‘qotish; 4) ovozning tekisligi, turg‘unligi va egiluvchanligini hosil qilish (har qanday ovoz kuchida, ovoz balandligida va uzunligida bir xilda ovoz chiqarish); 5) ovozning chidamliligini hosil qilish, ya’ni ovoz yuklamasi qancha davom etishidan qat’iy nazar jarangli sifatini saqlash. iii bosqich- ovoz hosil qilish jarayonini avtomatizatsiya qilish. bolalarda ovozni hosil qilish va rivojlantirish bo‘yicha olib boriladigan logopedik mashg‘ulotlarning ii va iii bosqichlarini bir-biridan qat’iy ajratish qiyin, chunki ovoz hosil qilish avtomatizatsiyasi ii bosqichdayoq boshlanadi. iii bosqichning asosiy vazifasi – ovozni bolaning kundalik nutqiga amaliy jihatda kiritish, bolani baland, jarangli ovozdan erkin, zo‘riqishsiz, toliqishsiz, tovushlarni aniq talaffuz qilgan holda foydalanishga o‘rgatishdir. bolalar bilan o‘tkaziladigan mashg‘ulotlarni bolalarning yosh va individual xususiyatlarni hisobga olgan xolda tuzish zarurdir. mashg‘ulotlar emotsional, yorqin, obrazli, ko‘rgazmali, yengil va turli-tuman bo‘lishi kerak. bu bosqichda qo‘yidagi mashqlar o‘tkazilishi mumkin: 1) o‘nliklarni baland va past ovozda, tezlashtirib boriladigan tempda, kuch bilan va kuchsiz sanash; 2) maqollar, topishmoqlar, …

Want to read more?

Download all 6 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich"

ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich mavzu xaqida talabalarga tushuncha berish,bilim,ko'nikma,malakalarini oshirish. 7-mavzu. ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich tayanch iboralar: mashg‘ulot, ovoz kuchi, ovoz balandligi, ovoz toni, avtomatizatsiya. logopedik mashg‘ulotlarning asosiy bosqichi bo‘g‘izning organik buzilishlari bo‘lgan bolalarda ovozni tiklash bo‘yicha logopedik ishning qiyinchiliklari bir qator omillar bilan bog‘liq . bu omillar qo‘yidagilardan iborat: bo‘g‘izning anatomik jixatdan yaxlitligining buzilganligi bolaning jismonan zaifligi nutq taraqqiyotining sustligi shuning uchun bolalarda organik ovoz buzilishlarini bartaraf qilish metodikasi katta odamlarda nutk ovozini tiklash funksional ovoz buzilishlarini bartaraf qilish metodlaridan juda ka...

This file contains 6 pages in DOCX format (27.1 KB). To download "ovoz buzilishlarini bartaraf etishda asosiy bosqich", click the Telegram button on the left.

Tags: ovoz buzilishlarini bartaraf et… DOCX 6 pages Free download Telegram