mámleket finansınıń teoriyalıq tiykarları

DOCX 15 pages 27.9 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 27.9 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

tema: mámleket finansınıń teoriyalıq tiykarları reje: kirisiw tiykarǵı bólim 1. túrli dáwir hám ekonomikalıq mektepler wákilleriniń mámleket finansına tiyisli teoriyaları 2. siyasiy ekonomika klassikleriniń koncepciyalarınıń finanslıq tárepleri 3. keyns hám neokeynsshilerdiń finanslıq koncepciyasınıń tiykarǵı ideyası 4. jańa klassikalıq mektep wákilleri teoriyalarınıń finanslıq tárepleri juwmaqlaw paydalanılǵan ádebiyatlar kirisiw jámiyet rawajlanıwınıń hár qıylı basqıshlarında oraylasqan hám oraylaspaǵan pul fondlarınıń qáliplesiwi, bólistiriliwi hám paydalanılıwına baylanıslı ekonomikalıq qatnasıqlardı úyrengen finans ilimi ekonomist ilimpazlar tárepinen ámelge asırılǵan izertlewler tásirinde qáliplesti. olar tárepinen jaratılgan finanslıq teoriyalar jámiyettiń haqıyqıy mútájlikleri tárepinen tekserilip, eger olar mámleket hám xalıq ushın ámeliy usınıslarǵa iye bolgan hám hádiyselerdiń haqıyqıy mánisin ózinde sáwlelendirgen bolsa, pán sıpatında tán alındı. usı múnásibet penen finans tarawında ilimiy bilimlerdi qáliplestiriwge járdem beretuģın finanslardıń túrli teoriyaların úyreniw ayrıqsha áhmiyetke iye. ekonomist-ilimpazlar tárepinen finansqa baylanıslı islep shiģılgan teoriyalıq kózqaraslar finanslıq nizamshılıq hám mámlekettiń fiskal siyasatınıń tiykarında jatadı. sırt el ekonomistleriniń finansqa baylanıslı teoriyalarınıń birinshi toparı siyasiy ekonomika klassikleriniń …

2 / 15

yalardı islep shıqtı, olar miynettiń ónimdarlılıǵı hám ónimsizligi haqqındaǵı táliymatqa (bul táliymat a.smit) tiykarlangan edi. onıń anıqlawınsha, tikkeley kapitalǵa almastırılatuģın miynet ónimli, ónimsiz miynet bolsa dáramatqa, yaǵnıy is haqı hám paydaģa almastırılatuģın miynet bolıp tabıladı. mine usi teoriyalıq kóz qaraslardan kelip shiqqan halda a.smit (hám onnan keyin d.rikardo) finanslıq kategoriyalarga (mámlekettiń dáramatları hám qárejetlerine) sipatlama bergen. 1.túrli dáwir hám ekonomikalıq mektepler wákilleriniń mámleket finansına tiyisli teoriyaları a.smit, jaratılgan qundı ónimsiz jumsawshı hám usı múnásibet penen óndiris kúshleriniń rawajlanıwına tosqınlıq etetuģın mámlekettiń qárejetlerin qısqartıw kerek, degen juwmaqqa keledi. a.smit mámleket qárejetleri siyasatın sınǵa algan bolsa da, olar belgili bir bólegi boliwi zárúrligin tán alǵan. sebebi, mine usı bólim óndiristiń ulıwma sharayatların qorǵawǵa qaratılǵan boladı. onıń teoriyasında salıqlar teoriyasına úlken orın berilgen. ol salıq salıwdı maqsetke muwapıq shólkemlestiriwdiń tómendegi tórt tiykarģı principlerin kórsetken: salıqlar olardı tólewshilerdiń potencialı hám kúshine muwapıq tóleniwi kerek; - salıqlardıń muǵdarı hám olardı tólew múddetleri anıq belgilengen bolıwı …

3 / 15

ikalıq rawajlanıwı kózqarasınan olarǵa baha bergen. tutınıw tovarlarına salıstırganda ornatılgan qıysıq (bilvosita) salıqlar olardıń bahasınıń artıwına alıp kelgen. bunıń nátiyjesinde óndiris qárejetleri arttı hám aqıbetinde bolsa, olardı satıw kemeydi hám tutınıw qısqaradı. miynet haqıdan alınatuģın salıqtı bahalap, bul salıqtı ekonomika ushin wayran etiwshi dep esaplagan. 2. siyasiy ekonomika klassikleriniń koncepciyalarınıń finanslıq tárepleri tiykarınan, tap usınday kózqaraslardı d.rikardo (1772-1823) de óziniń "siyasiy ekonomika hám salıq salıwdıń baslanıwı" shıǵarmasında qorǵagan. miynettiń qun teoriyasınan kelip shiqqan halda, barlıq salıqlar sózsiz yamasa kapitalǵa, yamasa dáramatqa tásir etedi, dep esaplagan. eger salıqlar kapitaldan óndirilse, ónimli miynetti saqlawga mólsherlengen fond qısqaradi. salıqlar dáramattan alınǵanda bolsa, kapitaldıń toplanıwı qısqaradı yamasa salıq tólewshiniń paydalanıwı kemeyedi. birinshi zárúrlik predmetlerinen alınatuǵın salıqlar olardıń bahasınıń artıwına sebep bolıp, olar paydalanatuǵın tovarlardıń muǵdarına salıstırǵanda joqarı proporciyalarda tutınıwshınıń moynına júklenedi. d.rikardo pikirinshe, tovarlar hám miynet haqıdan óndiriletuģın hárqanday salıqlar, birdey dárejede bolmasa da, miynet haqınıń artıwına hám paydanıń azayıwına alıp keledi. joqarıda aytıp …

4 / 15

lerdiń finanslıq siyasatı, jana klass - burjuaziyanıń máplerin anlatıp, mámlekettiń xojalıq turmısına mámlekettiń aralaspaw principin járiyaladı. bunıń nátiyjesinde mámleket qárejetleri hám paydanı salıqqa tartıw biraz qısqardı. xix ásirde óndiristiń joqarı pátlerde rawajlanıwı miynet hám kapital ortasındaǵı qarama-qarsılıqlardıń keskinlesiwine alıp keldi. tap usı dáwirdiń ózinde túrli sociallıq toparlardıń máplerin esapqa alıp óz siyasatın ózgertiwge húkimetti shaqırıp atırǵan ekonomistlerdiń dawısları esitile basladı. inglis alımı j.s. mill (1806-1873) mámlekette sociallıq keskinlikti jumsartıw maqsetinde dáramatlardı bólistiriw tarawında ózgerisler kirgiziw usınısı menen maydanga shıqtı. baylıqtı salıstırmalı teńdey bólistiriw ushın ol tárepinen aqılǵa uǵras salıq sistemasınıń jańa principleri islep shıǵıldı. turmıs keshiriw ushın zárúr dep esaplanǵan dáramatqa teń bolǵan dáramatlardı salıqqa tartıwda salıqqa tartılmaytuǵın minimumdı engiziw ideyası áyne oǵan tiyisli. j.s.mill "xızmetlerdiń salıq teoriyası"n islep shıqtı, oǵan muwapıq hárbir shaxs mámleketten alınatuģın qollap-quwatlawlar ushın óz dáramatlarınıń bir bólegin mámleketke beriwi kerek. ol salıqlar hám mámleket qárejetleri arasında baylanıstı ornatıp, salıqlardı mámleket qárejetleri menen úzliksiz baylanıstırǵan. bul …

5 / 15

óndirislik kúshlerdiń rawajlanıwı ushın tiyisli sharayat jaratıw baǵdarındaǵı protekcionizm siyasatınıń unamlı táreplerin kóre almay, mámleket ekonomikasında úzliksiz túrde úlken áhmiyetke iye bolıp atırǵan ósip baratırǵan iri kapitaldıń áhmiyetin jeterli dárejede bahalay almadı. jana tariyxiy mektep koncepciyaları. 1870-jıllarda jańa tariyxıy mektep payda boldı, onıń baslanıwı nemis ilimpazlarınıń (g.shmoller, m.veber, a.vagner hám basqalar) atları menen baylanıslı. mámleket finansın izertlew menen kóbirek a.vagner shuǵıllanıp, ol mámlekettiń járdemi menen kapitaldı toplawdıń óz sheshimin usındı. mámleket iskerliginiń kólemin (hákimshilik, sociallıq-mádeniy hám investiciyalıq) keńeytiw kózqarasınan mashqalani sheshiwge jaqınlasıp, ol salıq salıwdıń toǵız principin islep shıqtı hám olardı tómendegi toparlarga birlestirdi: - jeterlilik hám hárekecheńlik; - kerekli bolgan derek hám obyektti tańlaw; - eń uliwmalıq hám teńlik; - anıqlıq, qolaylıq, arzanlıq. tiykarınan ol a.smittiń belgili hám belgili principlerin toltırdı. klassik burjuaziya siyasiy ekonomikasınan keyin, a.vagner, mámlekette baylıq hám dáramatlardı ádil bólistiriwge erisiw ushin mámleket qarjıdan paydalanıwı múmkin, dep esapladı. finanslıq mashqalalar - marksistler shıǵarmalarında. xix ásirdin ortalarınan …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mámleket finansınıń teoriyalıq tiykarları"

tema: mámleket finansınıń teoriyalıq tiykarları reje: kirisiw tiykarǵı bólim 1. túrli dáwir hám ekonomikalıq mektepler wákilleriniń mámleket finansına tiyisli teoriyaları 2. siyasiy ekonomika klassikleriniń koncepciyalarınıń finanslıq tárepleri 3. keyns hám neokeynsshilerdiń finanslıq koncepciyasınıń tiykarǵı ideyası 4. jańa klassikalıq mektep wákilleri teoriyalarınıń finanslıq tárepleri juwmaqlaw paydalanılǵan ádebiyatlar kirisiw jámiyet rawajlanıwınıń hár qıylı basqıshlarında oraylasqan hám oraylaspaǵan pul fondlarınıń qáliplesiwi, bólistiriliwi hám paydalanılıwına baylanıslı ekonomikalıq qatnasıqlardı úyrengen finans ilimi ekonomist ilimpazlar tárepinen ámelge asırılǵan izertlewler tásirinde qáliplesti. olar tárepinen jaratılgan finanslıq teoriyalar jámiyettiń haqıyqıy mútájlikleri táre...

This file contains 15 pages in DOCX format (27.9 KB). To download "mámleket finansınıń teoriyalıq tiykarları", click the Telegram button on the left.

Tags: mámleket finansınıń teoriyalıq … DOCX 15 pages Free download Telegram