eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991-2010 yy.)

PDF 106 pages 776.4 KB Free download

106 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 776.4 KB

File type PDF

Pages 106

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 106

kirish 1 o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta-maxsus ta`lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik instituti jahon siyosati va tarix fakulteti udk: bbk: p- mo‘’minov qobuljon eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991-2010 yy.) 5a220204-tarixshunoslik, manbashunoslik va tarixiy tadqiqotlar metodlari mutaxasisligi magistrlik akademik darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiyasi ilmiy rahbar: t.f.n., dotsent xudoyberdiev a.x. toshkent 2012 2 eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991- 2010 yy.) bajardi: mo‘’minov qobuljon ilmiy rahbar: t.f.n., dotsent xudoyberdiev a.x. 3 kirish dissertatsiya mavzusining asoslanishi va uning dolzarbligi. xx asr insoniyat tarixida misli ko'rilmagan voqealarga boy asr bo'ldi. uning 90-yillari esa jahon siyosiy xaritasi va jarayonlarida tub o'zgarishlarni boshlab bergan bir qator voqeliklarni yuzaga keltirdi. prezident islom abdug'aniyevich karimov ta'kidlaganlaridek: "bu asr jahon hamjamiyatining jug'rofiy - siyosiy tuzilishiga tub o'zgarishlar davri bo'lib kirdi. endilikda, butun dunyo yagona va o'zaro bog'liqdir".1 avvalo, sobiq ittifoq parchalanishi, xalqaro maydondagi bipolyar tizimni tugatilishi va “sovuq urushi” davrining yakunlanishi …

2 / 106

da rossiya federatsiyasiyasi bilan o’zaro munosabatlari tarixi va uning kelgusi istiqbollarini ilmiy tadqiq etish markaziy osiyoda yetakchi davlatlardan biri sifatida o’zbekiston uchun ham o’ta muhim ahamiyat kasb etadi. buni quyidagi omillar bilan izohlash mumkin: birinchidan, eron tarixan qulay geografik muhitda joylashgan bo‘lib, markaziy osiyo davlatlarining dengizga va jahon bozoriga chiqishida strategik ahamiyat kasb etadi; 1 karimov i. a. milliy davlatchilik va huquqiy madaniyat to'g'risida. – toshkent: o'zbekiston, 1999. – b.38. 4 ikkinchidan, eron ulkan tarixiy tajriba va davlatchilikka ega mamlakat hisoblanadi; uchinchidan, eron jahondagi nizolarga boy yaqin va o'rta sharq mintaqasining nisbatan siyosiy, hududiy va iqtisodiy jihatdan nufuzga ega davlati hisoblanadi; to’rtinchidan, mazkur mamlakat yirik energetik zahiralarga ega bo‘lib, yetakchi davlatlar e’tiborini o’ziga doimo jalb etib kelgan. eron islom respublikasi jahon gazining 16% va neft zaxirasining 11%ga egalik qilishi haqidagi ma’lumotning o’ziyoq fikrimizni yorqin misoli bo’la oladi2. beshinchidan, eronning yadroviy dasturini rivojlantirish siyosatinnig davom etishi va uning tevaragidagi yetakchi davlatlar …

3 / 106

an munosabatlari shakllanishi safaviy hukmdorligiga, xvi asrga borib taqaladi. biroq faol siyosiy va elchilik aloqalari og'a muhamadxon xojar va yekaterina ii hukmronlik davrlarida, eron va rossiyaning kavkaz va kaspiyga qiziqishlari kuchaygan va o‘zaro manfaatlari to‘qnashgan paytdan boshlangan. xix asrda turli ko‘rinishdagi urushlarni boshdan kechirishgan va o‘zaro aloqalari tarixiy sharoitlar ta’sirida turlicha ahamiyat kasb etgan. shu 2 winnie r. iran: russia's strategic new – client // russiabeyond the headlines. – 2010. – №.2. – p. 12. 5 bois eron-rossiya munosabatlarini tadqiq etishning uch bosqichini ajratib ko‘rsatish mumkin3: 1. chor rossiyasi davridagidagi o‘zaro aloqalar; 2. sobiq ittifoq davridagi eron-rossiya munosabatlari; 3. yangi davrda ya’ni, bugungi kundagi rossiya federatsiyasi va eron islom respublikasi o‘rtasidagi hamkorlik. xulosa qilib aytganda, eron-rossiya hamkorligi tarixan uzoq o‘tmishga ega bo‘lib, bu aloqalar turli savdo-sodiq, mahsulot ayriboshlash, elchilik aloqalari orqali namoyon bo‘lgan va rivojlanib kelgan. ikki mamlakat hududida milliy davlatchilikning shakllanishi esa barqaror aloqalarni yo‘lga qo‘yish, manfaatlarni har qanday …

4 / 106

adqiqot obyekti hisoblanadi. bu ikki davlat o’rtasidagi ijtimoiy-siyosiy, madaniy va boshqa turli sohalarda olib borilgan aloqalar tadqiqot ishining predmeti bo’lib xizmat qiladi. tadqiqot maqsadi va vazifalari. magistrlik dissertatsiyasining maqsadi xx asrning 90-yillaridan so‘nggi davrda va xxi asrning dastlabki o’n yilligida 3 заходер б. н. ширазский купец на поволжье в 1438г. // краткие сообщения института востоковедения ан ссср. – москва: наук, 1955. – с. 29-31. 4каримов и. а. тарихий хотирасиз келажак йўқ. – тошкент: шарқ, 1998. – б.6. 6 eron-rossiya aloqalarining o‘ziga xos jihatlarini ilmiy tomondan ochib berish va asosiy tendensiyalarini tadqiq etishdan iborat. mazkur maqsaddan kelib chiqqan holda quyidagilar magistrliik dissertatasiyasining vazifalari sifatida belgilab olindi: − eronning zamonaviy davrda yetakchi davlatlari bilan aloqalarini tadqiq etishda o’rta sharq mintaqasining xususiyatlarini ochib berish; − eron-rossiya aloqalarining zamonaviy tarixdagi o’ziga xos jihatlarini tahlil etish; − harbiy va energetik xavfsizlikni ta’minlash sohasida rossiya-eron aloqalarinimng tarixiy va bugungi kundagi holatini yoritish; − eron-rossiya tashqi iqtisodiy-siyosiy …

5 / 106

asosiy masalalari va farazlari sifatida belgilanadi: – har ikki davlat ham tarixan bir-biri uchun muhim ahamiyat kasb etuvchi iqtisodiy-savdo hamkori bo’lib kelgan; – eron-rossiya o’rtasida “tinchlik dengizi” hisoblangan kaspiy mintaqasida xavfsizlikni ta’minlash, unga egalik qilishdagi 7 huquqlarni taqsimlash va tasdiqlash borasida manfaatlar mushtarakligi; – ikki davlat o’rtasidagi hamkorlik asosan mintaqaviy manfaatlar doirasidan kelib chiqib amalga oshirilmoqda; – mintaqaviy xavfsizlikning bosh omilini davlatlar o’rtasidagi harbiy- energetik hamkorlik tashkil etadi. mavzu bo'yicha adabiyotlar tahlili. zamonaviy tarixda xalqaro munosabatlar, mazkur tizimda rossiya-eron aloqalarini, g‘arblik siyosatshunos tarixchilardan z. bzejinskiy, g. kissenjer, s. bagdasarov, a. n. chavushyan, k. xerestin, j. elliot, m. ekonomides, r. olini, ye. a. orlov, s. p. xuntington, m. n. katz, v. f. endgel, b. n. zaxoder, yu. v. barsegov5; k. s. gadjiev6; a. v. dmitriev, p. l. karabuщenko, r. x. usmanov7; s. s. jilsov, i. s. zonn8; i. b. ejiev9 va boshqa olimlar tomonidan tadqiq etilgan10. o’rta sharq mintaqasi xususiyatlari, mintaqa …

Want to read more?

Download all 106 pages for free via Telegram.

Download full file

About "eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991-2010 yy.)"

kirish 1 o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta-maxsus ta`lim vazirligi toshkent davlat sharqshunoslik instituti jahon siyosati va tarix fakulteti udk: bbk: p- mo‘’minov qobuljon eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991-2010 yy.) 5a220204-tarixshunoslik, manbashunoslik va tarixiy tadqiqotlar metodlari mutaxasisligi magistrlik akademik darajasini olish uchun yozilgan dissertatsiyasi ilmiy rahbar: t.f.n., dotsent xudoyberdiev a.x. toshkent 2012 2 eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991- 2010 yy.) bajardi: mo‘’minov qobuljon ilmiy rahbar: t.f.n., dotsent xudoyberdiev a.x. 3 kirish dissertatsiya mavzusining asoslanishi va uning dolzarbligi. xx asr insoniyat tarixida misli ko'rilmagan voqealarga boy asr bo'...

This file contains 106 pages in PDF format (776.4 KB). To download "eron va rossiya o‘rtasidagi iqtisodiy-siyosiy hamkorlikning rivojlanish tarixi (1991-2010 yy.)", click the Telegram button on the left.

Tags: eron va rossiya o‘rtasidagi iqt… PDF 106 pages Free download Telegram