shashmaqom cholg’u yo’llari va maqom ansambli ijrosi

DOCX 15 стр. 46,7 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 46,7 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abduraxim hamidov raxbarligi ostida talabalar maqom ansambli ijrosidagi shashmaqom cholg'u yo'llari reja: kirish 1. abdurahim hamidovning serqirra faoliyati 2. shashmaqom cholg’u yo’llarining tavsifi va ansambl bilan ijrosi xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish barchamizga ma’lumki, shashmaqom cholg’u yo’llari o’ziga xos xarakteri hamda ohangi jihatidan tinglovchilarni ham, ijrochilarni ham o’ziga rom eta oladigan yoqimli ohanglarni o’z ichiga qamrab oladi. ushbu kurs ishida mohir ustoz san’atkor abduraxim hamidov raxbarligi ostida talabalar maqom ansambli ijrosidagi shashmaqom cholg'u yo'llari haqida yoritar ekanman, avvalo ustozning mashaqqatli mehnat faoliyati hamda ijodini o’rganib, undan so’ng shashmaqomning cholg’u yo’li bilan tanishgan holda uning ijrosini ansambllar faoliyati repertuarlari orqali tinglab, o’zlashtirishni maqsad qildim. bilamizki, shashmaqom cholg’u yo’llari ijrosi cholg’u ijrochilarini chalg’itadigan hamda ko’proq diqqat, e’tibor …

2 / 15

tanishish, shu bilan bir qatorda uning tarkibiy qismlari, cholg’u va aytim yo’lining farqlari, ijro etilish holatlari va mazmunini o’rganish hozirgi kun yoshlari oldiga muhim vazifa sifatida qo’yilsa maqsadga muvofiq bo’lar edi. milliy madaniy boyliklarimizning yetakchi qismi hisoblangan shashmaqomning keng targ’ib qilinishi, xalq orasida qiziqish uyg’otilishi hamda uning rivojlanishi yo’lida targ’ibot-tashviqot ishlari o’tkazilishi muhim hisoblanib, yosh musiqa ijrochilari bu vazifani o’z zimmalariga olishlari va o’z hissalarini qo’shishlari hozirgi kun talabidir. albatta, mamlakatimizda maqom ijrochiligining rivojlanishi yo’lida ko’plab islohotlar amalga oshirilimoqda. biz yoshlar bunga javoban o’z hatti-harakatlarimiz va izlanishlanishlarimiz orqali o’zbek musiqa san’atining keng rivojlanishi yo’lida munosib mehnat qilishimiz zarur. ushbu kurs ishi kelgusi yosh cholg’u ijrochilari hamda musiqa ixlosmandlariga shashmaqom va uning cholg’u bo’limi haqida izlangan ma’lumotlarni yetkazish vazifasini bajarishiga ishonaman. abdurahim hamidovning serqirra faoliyati abdurahim hamidov (1952, toshkent, o'zbekiston - 2013, aqsh ) o’z ishining ustasi, serqirra ijodkor, mohir sozanda va pedagog. toshkentda tug'ilgan hamidov savdogarlar oilasida tug'ilgan. uning otasi …

3 / 15

tonda xizmat ko‘rsatgan san’at arbobi faxriddin sodiqov bo’lgan. ustozning ijro uslubi o‘zbek musiqasi ijrochiligida yangi bir sahifa ochdi. dutorning imkoniyatlarini to‘la ochib berishda va mumtoz asarlarni ijro etishda muhim ahamiyat kasb etdi. abdurahim hamidovning bu darajadagi ijro uslublari - mavjud barcha ijrolar va ulardan o‘zgacharoq harakatlarni mujassamlashtirgan. bu avvalambor ijrochi tomonidan juda nozik va mayin cholg‘u chertishdan iboratdir. ya’ni, ijrochining o‘ng qo‘li harakatida dutor qopqog‘iga tegmasdan torlarini sadolantirishi lozim. o‘ng qo‘lning mayinligi juda muhim. demak, ortiqcha zarblardan qochish lozim. go‘yoki dutorda so‘z talaffuzi kabi mahoratda tarannum etishdir. chap qo‘ldagi harakatlarda eng muhim hisoblangan bir usul mavjud. bu - “miyang‘” deyiladi, ya’ni, tanburda erishiladigan kashishni dutordagi ifodasi demakdir. dutorda ham kashish 0,5 va 1 tongacha yetib boradi. buni cholg‘uda ifodalash, ko‘rsata bilish o‘z navbatida cholg‘uchidan yuksak mahorat va yuqori malaka talab qiladi. bu usul asarning jozibasi va mukammalligini ta’minlaydi[footnoteref:2]. [2: rajabov i., karomatov f. shashmaqom. i tom. buzruk. – t.: badiiy …

4 / 15

o‘zbek maqomlari va bastakorlik ijodiyotining bilimdoni sifatida abdurahim hamidov o‘zining butun ijodiy faoliyati davomida ustozining ijro uslubini yanada boyitib, sayqallatib, ijroni yanada mukammallashishiga erishadi. abdurahim hamidovning buyuk ishlaridan yana biri – “shashmaqom” mushkilot qismini magnit tasmalariga muhirlaganligidir. ayni paytda ushbu musiqiy yozuvlardan keng foydalanib kelinmoqda. konservatoriyada faoliyat ko‘rsatib kelgan yillari bir qancha shogirdlarni yetishtirib chiqardi. bular - iqbol toshpo‘latova, shuhrat razzoqov, matluba kalonova, feruza sapayeva, xurshida qahhorova va go‘zal mo‘minovalar. hozirgi kunda ustozning shogirdlari turli musiqa maskanlarida faoliyat ko‘rsatib kelmoqdalar va dutor ijrochiligi sirlarini yoshlarga targ‘ib qilib qilishmoqda. shashmaqom cholg’u yo’llarining tavsifi va ansambl bilan ijrosi olti maqom tizimidagi har bir maqom ikki yirik bo‘lim – cholg‘u va aytim (ashula) yo‘llaridan tarkib topishi aytilgan edi. maqomlarning cholg‘u kuylar bo‘limi buxoro an’anasiga ko‘ra «mushkilot» deb yuritiladi. mazkur atama «qiyinchiliklar» ma’nosida kelib, jumladan, maqomlarda gi bosh kuy-mavzuyini murakkabligi turlicha bo‘lgan doira usullari sinovidan o‘tishini va shu asnoda alohida qism va turkum miqyosida …

5 / 15

ot» cholg‘u bo‘limlaridagi «tasnifi buzruk», «tasnifi rost», «tasnifi navo», «tasnifi dugoh», «tasnifi segoh» va «tasnifi iroq» kabi asarlar mohirona ijro etilgan. shuningdek, turli tadbirlar va konsert dasturlarida ularning ustoz ijodiga xos ravishda tayyorgalik bilan chiqqan ijro repertuarlarini ko’rish mumkin edi. audio va video tasma yozuvlarini ijtiomoiy tarmoq sahifalarida ham ko’rish mumkin. maqom ansambllaritarixiga nazar soladigan bo’lsak, 20-asrning boshlariga qadar maqom ansamblilari buxoro, samarqand, xiva, qoʻqon, toshkent va boshqa yirik shaharlarda, xususan saroy sharoitida faoliyat kursatgan. keyinchalik maqom ansamblilari yangicha shart-sharoitlarda mumtoz milliy musiqa ijodiyotini keng targʻib qilish maqsadida qayta tuzilgan. oʻtmishda maqom ansamblilari tomonidan maqomlar yaxlit turkum holda yoki ularning alohida-alohida cholgʻu va ashula qismlari ijro etilgan. bunda, jumladan, shashmaqomttt talqin, nasr, savt kabi shoʻʼbalarini aytishga ixtisoslashgan hofizlar talqinxon, nasrchi, savtxon deb yuritilgan. ularga tanbur, doyra yoki ixcham cholgʻu ansambli joʻrlik qilgan. jumladan, 19-asrning oxirida buxoroga mos maqom ansambli tarkibida, odatda, 2 ta tanbur, dutor, qoʻbiz (yoki sato), doira va …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "shashmaqom cholg’u yo’llari va maqom ansambli ijrosi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abduraxim hamidov raxbarligi ostida talabalar maqom ansambli ijrosidagi shashmaqom cholg'u yo'llari reja: kirish 1. abdurahim hamidovning serqirra faoliyati 2. shashmaqom cholg’u yo’llarining tavsifi va ansambl bilan ijrosi xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish barchamizga ma’lumki, shashmaqom cholg’u yo’llari o’ziga xos xarakteri hamda ohangi jihatidan tinglovchilarni ...

Этот файл содержит 15 стр. в формате DOCX (46,7 КБ). Чтобы скачать "shashmaqom cholg’u yo’llari va maqom ansambli ijrosi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: shashmaqom cholg’u yo’llari va … DOCX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram