xix asrning 70-80-yillarida farg‘ona vodiysidagi xalq harakatlari

DOCX 25 pages 52.3 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 25
mavzu: xix asrning 70-80-yillarida farg’ona vodiysidagi xalq xarakatlari reja: kirish i bob. farg’ona vodiysida chorizm mustamlakachilik zulmining kuchayishi 1.1. chor rossiyasining o’rta osiyoni bosib olishi va mustamlakachilik tartiblari 1.2. milliy ozodlik xarakatlarining boshlanishi va uning bosqichlari ii bob. qo’qon xonligida milliy ozodlik xarakatlari 2.1. po’latxon boshchiligidagi qo’zglonning boshlanishi va yengilish sabablari 2.2. 1898-yilgi dukchi eshon boshchligidagi andijon qo’zg’oloni. xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish vatan – bu biz tug’ilib o’sgan zamin , kindik qonimiz to’kilgan tuproq, bobolarimiz izlari qolgan , ajdodlarimiz merosi , avlodlarimizga qladigan yurtdir. dunyoda vatanga muhabbatdan qudratliroq biron bir tuyg’u va uning sog’imchidan kuchliroq xis yo’q . vatan millatni yuksaltirguvchi milliy g’urudek jozibador , sehrli bir tuyg’uni uyg’otadi. xalq qanchalik or-nomusli , g’ururli bo’lsa undagi vatan xissi , milliy ong ham shunchalik yuqori bo’ladi. ona yurt – bir umrlik makon , diyor tabiati , el urf- odatlari , ananalari ertak va afsonlaridir. vatan hamisha navqiron va suyuklidir. vatan …
2 / 25
va qurbonlari , quvonch va iztiroblari bilan xolis va xaqqoniy o’rganilgan taqdirdagina chinakkam tarix bo’ladi[footnoteref:1]. bu yozgan kurs ishim esa xix asrning 70-80-yillarida farg’ona [1: i.karimov . tarixiy xotirasiz kelajak yo’q- t; 1998] vodiysidagi xalq xarakatlari, yani qo’zg’olonlarga bag’ishlab yozilgan . shu davrdagi xalqimiz o’tmishidagi og’ir damlarni yoritshga xizmat qiladi. chor rossiyasining turkiston xalqlariga nisbatan yurgizgan mustamlakachilik, ulug‘ davlatchilik va shovinistik siyosati albat­ ta qonuniy suratda mahalliy aholining o ‘z milliy ozodligi, erki va insoniy haq-huquqlarini himoya qilish uchun muqaddas jangga ot- lantiradi. chorizm tomonidan asoratga solingan, mustamlaka qilin- gan xalqlar dastlabki kunlardan boshlab o ‘z milliy mustaqilliklari, ozodliklari va erklari uchun muqaddas kurashib keldilar. mana e ’tibor bering: 1. 1856-yilda sirdaryoda jonxo‘ja nurmuhammad qo‘zg‘oloni. 2. 1868-yilda samarqand mudofaasi va buxoro amirligi buxoro shahri, shahrisabz bekligidagi harakatlar. 3. 1870-yilda m ang‘ishloq qirg‘izlarining isyonlari. 4. 1871 -yilda eshon eshmuhammad boshchiligida sirdaryo viloya- tidagi chiqishlar. 5. 1871 -yildagi farg‘onada yetimxon qo‘zg‘oloni. 6. …
3 / 25
laridan ba’zilarini eslash joizdir. i bob. farg’ona vodiysida chorizm mustamlakachilik zulmining kuchayishi 1.1. chor rossiyasining o’rta osiyoni bosib olishi va mustamlakachilik tartiblari rus ko`shinlari 1853 yilda ko`kon xonligining kal`asi - oqmaschitni bosib olishi bilan o`rta osiyoni istilo kilishi boshlandi. okmachitni olish uchun bir oy vaqt ketadi. rus ko`ninlari uchun okmachitni olinishi katta ahamiyatga ega edi. shuning uchun bu urushda ishtirok etganlarga unvonlar, orden va medallar hamda pul mukofatlari berilgan. okmachit o`rniga kurilgan rus kal`asiga general perovskiy nomi berilgan.[footnoteref:2] [2: o’zbekiston milliy ensiklopediyasi. t; 2001. 1-tom] perovskiy nomi keyinchalik kizil o`rda shahriga aylantirilgan. okmaschitning bosib olinishi rossiyaga 1-ko`rg`on - hozirgi kazalinsk, karmokchi botkog`idagi 2-ko`rg`on, kuvon daryosidagi 3-ko`rg`on va perovskiy ko`rg`onidan iborat o`rta osiyoga hujum kilishning yangi sirdaryo harbiy istehkomlar chizig`ini vujudga keltirish imkonini berdi. ayni vaktda o`rta osiyoning sharkiy tomonlaridan boskinchilik harakatlarini boshlab yubordi. 1860 yilda to`kmok va pishpak (hozirgi bishkek), 1861 yili sirdaryodagi jo`lak va yangi ko`rg`onni bosib oldi. rus …
4 / 25
b oladi. shuning uchun, chernyayev kattik tazyik ostida, yevropa afkor ommasini chalg`itish maksadida “toshkentliklar o`z ihtiyorlari bilan rossiya imperatorligi tasarrufiga o`tganligi to`g`risida hujjat”ga majburan imzo ko`ydirib, muhr bostirib oladi. orenburg general-gubernatori m.krijanovskiy 1865 yili sentabrda toshkentni, ko`kon va buxoro xonliklarining ta`siridan holi bo`lgan mustakil deb e`lon kiladi. shu asnoda, 1865 yilning oktabrida toshkentni rossiya imperiyasi tarkibiga ko`shib olinganligini rasmiy ravishda e`lon kiladi.[footnoteref:3] [3: ziyoyev . x . turkistonga rossiya tajovuzi vahukmronligiga qarshi kurash . sharq-1998] chor rossiyasi o`z mustamlaka yerlarini kengaytirishni davom ettirib, 1866 yil 10 fevralda samarkand sari yurish kilib, 13 mayda erjar yakinida bo`lgan jangda buxoro ko`shinlarini yengadi. o`sha yili xo`jand, o`ratepa va jizzax hujum bilan bosib olinadi. samarkanddan buxoroga boraverishda yangiko`rg`on yakinida buxoro amirining ko`shinlari yana yengiladi. 1868 yil 23 iyunda rus ko`shinlari samarkandni so`ngra kattako`rg`onni buxorodan ajratib olib, zarafshon okrugini tashkil kiladilar. buxoro amiri muzaffariddinni (1860-1885) asoratli shartnomani imzolashga majbur etdilar. shartnomaga muvofik buxoro amalda rossiyaning …
5 / 25
sulmon ruhoniylari ham ko`shildilar. xudoyorxon (1845-1858), (1862-1863), (1865-1875 yillarda xon sifatida taxtda o`tirgan) kochadi, uning katta o`g`li nasriddin xon (1875-1876) deb e`lon kilinadi. ruslarga karshi g`azovot e`lon kilindi. ko`zg`olon farg`onanigina emas, balki rus mulklarini ham kamrab olgan edi. 1875 yil avgustda rus ko`shinlari bilan ko`kon xonligi ko`shinlari o`rtasida jang natijasida xon ko`shinlari angren daryosi vodiysi, xo`jand, kurama uyezdidan mahram kal`asigacha chekinishga majbur bo`ladi. shiddatli janglardan keyin mahram kal`asini ham tashlab chikishga majbur bo`ldi. ko`kon armiyasi mag`lubiyatga uchradi. ko`kon xoni nasriddin taslim bo`ldi. general m.d. skobelev ko`mondonligidagi rus ko`shinlari ko`konni jiddiy karshiliksiz egalladi. 1876 yil 19 fevralda ko`kon xonligi territoriyasi rossiyaga ko`shib olinganligi va uning o`rnida farg`ona viloyati tashkil etilganligi e`lon kilindi. skobelev harbiy gubernator etib tayinlandi. kirg`izlarga karashli oloy vodiysi ham rossiya imperiyasiga ko`shib olindi. ko`kon xonligini ko`shib olinishi bilan sharkda tyanshon tog`laridan boshlab, g`arbda amudaryogacha, janubda pomir etaklarigacha cho`zilgan turkiston general-gubernatorligi tuzildi. endi chor rossiyasining turkiston mustamlakasini boshkarishi tartibiga …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xix asrning 70-80-yillarida farg‘ona vodiysidagi xalq harakatlari"

mavzu: xix asrning 70-80-yillarida farg’ona vodiysidagi xalq xarakatlari reja: kirish i bob. farg’ona vodiysida chorizm mustamlakachilik zulmining kuchayishi 1.1. chor rossiyasining o’rta osiyoni bosib olishi va mustamlakachilik tartiblari 1.2. milliy ozodlik xarakatlarining boshlanishi va uning bosqichlari ii bob. qo’qon xonligida milliy ozodlik xarakatlari 2.1. po’latxon boshchiligidagi qo’zglonning boshlanishi va yengilish sabablari 2.2. 1898-yilgi dukchi eshon boshchligidagi andijon qo’zg’oloni. xulosa foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati kirish vatan – bu biz tug’ilib o’sgan zamin , kindik qonimiz to’kilgan tuproq, bobolarimiz izlari qolgan , ajdodlarimiz merosi , avlodlarimizga qladigan yurtdir. dunyoda vatanga muhabbatdan qudratliroq biron bir tuyg’u va uning sog’imchidan kuchliroq xi...

This file contains 25 pages in DOCX format (52.3 KB). To download "xix asrning 70-80-yillarida farg‘ona vodiysidagi xalq harakatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: xix asrning 70-80-yillarida far… DOCX 25 pages Free download Telegram