mineral o'g'itlar va azotning o'simliklar oziqlanishidagi roli

DOCX 29 pages 127.0 KB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 127.0 KB

File type DOCX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ mineral o’g’itlar. azotli o’g’itlar. azotning o’simliklar oziqlanshidagi roli. tuproq tarkibidagi azot va uning birikmalari dinamikasi. dehqonchilikda azotning aylanishi. reja: 1. mineral o’g’itlar va ularning xususiyatlari. 2. azotning o’simliklar oziqlanishidagi roli. 3. tuproq tarkibidagi azot va uning birikmalari. 4. dehqonchilikda azotning aylanishi. 5. tayanch iboralar 6. o’z-o’zini tekshirish uchun savollar 7. foydalanilgan adabiyotlar. mineral o’g’itlar va ularning xususiyatlari hamma o’g’itlar ikkita asosiy guruhga bo’linadi: 1. organik o’g’itlar 2. mineral o’g’itlar bundan tashqari ishlab chiqarilishiga qarab sanoatda ishlab chiqarilgan o’g’itlarga va mahalliy o’g’itlarga bo’linadi. qo’llanilayotgan mineral o’g’itlarning samaradorligini oshirish uchun, saqlashni to’g’ri tashkil etish uchun, ularni bir joydan boshqa joyga olib borishda isrofgarchilikning oldini olish uchun mineral o’g’itlarning o’zlariga xos fizik, kimyoviy va mexanik xususiyatlarni bilish lozim. …

2 / 29

, ammoniy nitratli va amidli o’g’itlarlarning esa 0,2- 0,3 %, nitratli o’g’itlarniki 1-2 %, kalitsiy nitratniki esa 14 % dan oshmasligi lozim. suvda eruvchan fosforli o’g’itlarning maksimal namligi 3-5% , suvda erimaydigan fosforli o’g’iting 1,5-2% dan 8%gacha bo’lishi kerak, kaliyli o’g’itlar uchun 1-4% dan 5-6 % gacha bo’ladi, ohak tsnining namligi 1,5-4% dan oshmasligi lozim. gigroskopikligi. mineral o’g’itlarning xarakterli xususiyatlaridan biri bu havodagi namlikni o’ziga yutishidir. gigroskopiklik 10 ballik sistma bilan baholanadi. kuchli gigroskopik o’g’itlarga kaltsiy nitrat kiradi, uning gigroskopikligi 9,5 ga, ammiakli selitraniki 9,3 ga, mochevina 3,6 ga, donador qo’sh superfosfatniki 4,7 ga tengdir. yuqori gigroskopiklik o’g’itlarni qovushtiradi, donachalarning mustahkamligi kamayadi. soqiluvchanligi kamayadi. mineral o’g’itlarning bir joydan ikkinchi joyga olib borish uchun ularning gigroskopikligi 3 ballga teng bo’lishi va undan past bo’lishi kerak. 4-6 ballga teng gigroskopiklikka ega bo’lgan o’g’itlarni bitum shimdirilgan qabat qatlamli qog’oz qoplarda yokislotali polietilen qoplarda tashiladi. gigroskopikligi 7-10 ga teng o’g’itlarni faqat germetik idishlarda saqlanishi …

3 / 29

ri 12 balli sistemada baholanadi. mineral o’g’itlarning bu xususiyatlari ularning xar xil mexanizmlari bilan yerga sepadigan paytda ekin maydonlari yuzasiga bir tekisda sochilib tushishida muhim ahamiyatga ega. donadorlik tarkibi. bu o’g’itlar donadorlikning o’lchami bo’lib xar xil o’lchamdagi elakdan o’tkazish yo’li bilan aniqlanadi. har xil fraktsiyalarning foiz miqdori o’g’itlarning qotib qolishi va sochiluvchanligiga taosir qiladi. bir xil o’lchamga ega bo’lgan o’g’itlarni mexanizmlar bilan yerga sepilganda agregatning qamrov kengligiga mos ravishda tushadi. donachalarning mustahkamligi. bu mineral o’g’itlarning namligiga donachalarning o’lchami va shakliga bog’liq. donachalarning mustahkamligini muhanik usulda katta kuch bilan singirish yokislotali parchalash bilan maxsus moslamalarda olib boriladi. azotning o’simliklar oziqlanishidagi roli azot bu o’simliklarning oziqlanishida eng muhim elementlardan biridir. azot hamma oddiy va murakkab oqsillar tarkibiga kiradigan element bo’lib bu o’simlik hujayrasi tsitoplazmasining tarkibiy qismini tashkil etadi. organizmlardagi moddalar almashinuvi jarayonida muhim ahamiyatga ega bo’lgan rnk va dnk tarkibiga kiradi. azot xlorofill tarkibida fosfatlar, alkaloidlar, fermentlar va boshqa o’simlik hujayrasidagi organik …

4 / 29

agi nitratlarning fermentlar yordamida qaytarilishi uglevodlarning oksidlanishi natijasida ro’y beradi va quyidagi sxemada boradi. bu jarayon 4 bosqichda amalga oshiriladi. 1-bosqichda nitratlar nitrotreduktaza fermenti taosirida nitratlargacha qaytariladi. 2-bosqichda nitritreduktaza fermenti taosirida nitritlar giponitritgacha qaytariladi. 3-bosqichda giponitrireduktaza fermenti taosirida gidroksilamin hosil bo’ladi. 4-bosqichda gidroksilamin reduktaza fermenti taosirida ammiakkacha qaytariladi. nitratlarning ammiakgacha qaytarilishi jarayonida molibden, mis, temir va marganets ishtirok etadi. nitrat shaklidagi azot o’simliklarda azotningchagina to’planishi mumkin. lekin nitratlarning sabzavotlarda, yem-xashaklarda va boshqa o’simliklar mahsulotlarida meyoridan ko’p to’planishi ularni istemol qiladigan hayvon va odamlar organizmiga zararli taosir ko’rsatishi mumkin. ammiak yuqori o’simliklarda erkin holda oz miqdorda uchrashi mumkin. lekin uning ko’p miqdorda to’planishi ayniqsa uglevodlar yetishmagan sharoitda o’simliklarni zaxarlashga olib keladi. o’simliklarni azotning yutishi va uning oqsil hamda boshqa azotli organik birikmalarning hosil bo’lishida foydalanish butun o’suv davrida amalga oshiriladi. azotni o’simliklar tomonidan tuproqdan eng ko’p qabul qilinishi va uni aminokislotalar va oqsillar sintezi uchun foydalanishi o’suv organlari poyasi va barglari …

5 / 29

uning shogirdlari olib borgan ishlari ammiak va nitrat azoti muayyan sharoitlarda o’simliklar uchun azotning teng qimmatli manbai bo’lishi mumkinligini isbotlagan. lekin o’simliklarning ammiak va nitrat azotidan foydalanishi bir qator ishlab chiqarishki va tashqi omillarga ekinning biologik xususiyatlariga, o’simliklarning uglevodlar bilan taminlanganlik darajasiga muhit reaktsiyasiga, kaltsiy, magniy, kaliy, fosfor va mikro elementlarning bor yo’qligiga bog’liq. kal’tsiy, magniy va kaliy miqdorining ko’p bo’lishi ammiakli azotning o’zlashtirilishi uchun yaxshi sharoit yaratadi, nitratli azot bilan oziqlantirishda esa fosfor yetarli bo’lishi kerak. molibdenning yetishmasligi nitratlarning qaytarilishini sekinlashtiradi va o’simliklarning nitrat azotini assimilyatsiya qilishini seklab qo’yadi.er qobig’idagi azotning miqdori a.p.vinogradov maolumotiga ko’ra 2,3*10-2 % ni yokislotali uning umumiy zahirasi o’nlab mlrd tonnani tashkil etadi. tuproq tarkibidagi azotning asosiy qismi organik birikmalar ko’rinishida bo’ladi. tuproq tarkibidagi azot va uning birikmalari bundan tashqari, azotning bir qismi yer qobig’ida ammoniylar almashinmaydigan ion ko’rinishida alyumoslikatlarning kristall panjaralarida ushlanib qoladi. tuproq tarkibidagi azotning umumiy miqdori uning tarkibidagi organik moddalarning miqdoriga bog’liqdir. …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mineral o'g'itlar va azotning o'simliklar oziqlanishidagi roli"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ mineral o’g’itlar. azotli o’g’itlar. azotning o’simliklar oziqlanshidagi roli. tuproq tarkibidagi azot va uning birikmalari dinamikasi. dehqonchilikda azotning aylanishi. reja: 1. mineral o’g’itlar va ularning xususiyatlari. 2. azotning o’simliklar oziqlanishidagi roli. 3. tuproq tarkibidagi azot va uning birikmalari. 4. dehqonchilikda azotning aylanishi. 5. tayanch iboralar 6. o’...

This file contains 29 pages in DOCX format (127.0 KB). To download "mineral o'g'itlar va azotning o'simliklar oziqlanishidagi roli", click the Telegram button on the left.

Tags: mineral o'g'itlar va azotning o… DOCX 29 pages Free download Telegram