kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar

DOCX 21 pages 484.7 KB Free download

21 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 484.7 KB

File type DOCX

Pages 21

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 21

o’zbekiston respublikasi oliy talim vazirligi toshkent milliy unversiteti “zoologiya kafedrasi “zoologiya” fanidan ( kurs ishi ) mavzu: kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar. bajardi: tekshirdi: toshkent-2020 mavzu: kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar. reja: i. kirish. ii. adabiyotlar sharhi 2.1. kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar haqida umumiy malumot. 2.2. odamlarda kasallik qo’zg’atuvchi bir hujayralilarning tuzilishi va xususiyatlari. 2.3. bir hujayrali kasallik tarqatuvchilarga qarshi profilaktika chora tadbirlar . 3. xulosa. 4. foydalanilgan adabiyotlar. i. kirish. parazitar kasalliklar boshqa kasalliklardan ko’pgina xususiyatlari bilan farq qilad. avvalo, ushbu kasalliklarni maxsus patogen hayvonlar qo’zg’atadi, parazit organizmga tushgandan so’ng kasallik darhol namoyon bo’lmay, ma’lum bir yashirin davr o’tadi. u hastalangan odamdan sog’lom kishilarga yuqib, katta hududlarga tarqalishi mumkin. mavzuning dolzarbligi. yuqumli va parazitar kasalliklar qadim zamonlarda ham uchragan. chinchechak, o’lat, vabo va boshqa xatarli yuqumli kasalliklar vaqti-vaqti bilan keng tarqalib millionlab kishilarning yostig’ini quritgan, jamiyatga ko’p talofat yetkazgan. parazit kasalliklarning mohiyati, ularning kelib chiqish sabablari uzoq vaqt davomida noma’lum bo’lib …

2 / 21

yani qon so’ruvchi bo’g’imoyoqlilarni iskaptoparlar, pashshalar, qandalalar va kanallar yordamida tarqalsa, ayrim turlari odam organizmiga notransmissiv yo’l bilan yani iflos qo’l va oziq ovqat mahsulotlari, 4 bazan kasallangan odamning kiyim kechaklari orqali sog’lom organizmga yuqadi. bu kasalliklarni qo’zg’atavchi organizmlarning xususiyatlarini o’rganish, tarqalish yo’llari va hududlarini aniqlash va profilaktik chora-tadbirlarni takomillashtirish kechiktirib bo’lmaydigan vazifalardan biridir. tadqiqotlarda odamda uchraydigan protozoonoz qo’zg’atuvchilari, ularning ekologik xususiyatlari va tarqalishi o’rganiladi hamda profilaktik chora-tadbirlar rejasi ishlab chiqiladi. parazitar kasallik qo’zg’atuvchi hayvonlar tarqalish hududining kengligiga qarab epidemik o’choq, epidemiya, pandemiya, endemiya turlarga bo’linadi. masalan 1920-30 yillarda buxoro viloyatida bezgak epidemiyasi tarqalgan bo’lib, kasallik shu darajada avj olganki, hatto sog’lom odamni topish qiyin bo’lgan. bu kasallik hozirda ayrim hududlarda endemik tur tarzda saqlanib qolgan bo’lib, kasallikning yana qaytalanishiga sabab bo’lmoqda. leyshmanioz tabiiy o’choqli kasallikdir. u bilan asosan o’sha o’choqlarga yaqin kelgan odamlar kasallanadi. o’rta osiyo va kavkaz orti respublikalarida leyshmaniozning endemik o’choqlari mavjud. invazion kasalliklarga qarshi kurash choralari …

3 / 21

16 bazilari hatto santimetrlar bilan o’lchanadi. ularning ko’pchiligi yakka-yakka holda, ba’zi guruhlari koloniya bo’lib yashashga moslashgan. koloniya tarkibi bir necha dona hujayradan tortib, yuzlab, hatto minglab sonda bo’ladi. bir hujayrali hayvonlarning tanasi tashqi tomondan nozik membrana bilan o’ralgan. ba’zi guruhlarida ushbu membrananing qalinligi o’rtacha 75 a0 (angstrem) ga teng bo’ladi. ko’pchilik bir hujayralilarda membrana har xil qo’shimcha moddalar hisobiga qalinlashib, qobiqni hosil qiladi. bunday qobiq pellikula deb ataladi. bir hujayrali hayvonlarning tanasidagi eng asosiy struktur qismlar sitoplazma va yadrodir. sitoplazma ikki qavatdan - ektoplazma va endoplazmadan tashkil topgan. ektoplazma (tashqi qavat) ancha quyuq va tiniq plazmadir. endoplazma (ichki qavat) esa donador, nisbatan suyuq bo’lib, unda organoidlar va kiritmalar, jumladan mitoxondriylar, ribosomalar, endoplazmatik to’r, golji apparati, shuningdek, tayanch va qisqaruvchi tolachalar, ovqatni hazm qiluvchi va qisqaruvchi vakuollar, ba’zi guruhlarining endoplazmasida xromotoforalar ham joylashgan bo’ladi. bir hujayrali hayvonlarning aksariyatida bir dona yadro bo’ladi, lekin ayrim guruhlarida u 2 ta, ba’zilarida esa juda …

4 / 21

htirok etadi. 17 bir hujayrali hayvonlar oziqlanish usuliga binoan autotroflar, geterotroflar va miksotroflarga ajraladi. ushbu hayvonlarning bir guruhi o’z tanasida mavjud bo’lgan xromotoforalari yordamida yorug’da anorganik birikmalardan organik birikmalarni sintezlasa (autotrof oziqlanish), boshqa bir guruhi tayyor oziqani tashqi muhitdan butun tana yuzasi orqali diffuz (pinositoz) usulda so’rib olsa, uchinchi guruhi oziqa zarrasini sohta oyoqlari yoki tanasi yordamida qamrab (fagositoz) sitoplazmaga o’tkazadi. sitoplazmaga o’tgan oziqa zarrasi atrofini oziqni qayta ishlovchi shiralar o’rab, hazm qilish vakuoliga aylanadi. nihoyat bir hujayralilarning boshqa bir guruhida oziqani qabul qilish uchun og’iz teshikchasi (sitostom) va ovqatni hazm qilish va hazm bo’lmay qolgan qismini tashqariga chiqarib tashlovchi teshik (sitoprokt) bo’ladi. bunday bir hujayralilarda ovqatni hazm qiluvchi sistema shakllangan deb hisoblash mumkin. bir hujayrali hayvonlar jinssiz va jinsiy usullarda ko’payadi. jinssiz ko’payish ikkiga bo’linish (ko’ndalangiga yoki bo’ylama), kurtaklanish va shizogoniya yo’li bilan amalga oshadi. jinsiy ko’payish esa gametalar (teng gametalar yoki makro va mikrogameta) hosil qilish (kolonial holda …

5 / 21

urlari ma’lum bo’lib, ular suv yoki quruqlik bilan bog’liq bo’lgan barcha ekologik muhitlarda yashashga moslashgan. ularning qariyb 20-25 % (8 ming) turlari har xil umurtqali va umurtqasiz hayvonlarda, shuningdek odamda parazitlik qilib hayot kechiradi. 18 bir hujayrali hayvonlar kichik olami 5 ta tipga ajratilib o’rganiladi. ushbu tiplar bir-biridan tuzilishi, hayot sikli va oziqlanishi hamda bir qator bioekologik xususiyatlari bilan o’zaro farq qiladi. tiplar quyidagilardan iborat: 1. soxtaoyoq xivchinlilar sarcomastigophora 2. sporalilar sporozoa 3. miksosporalilar micsosporidia 4. mikrosporalilar microsporidia 5. infuzoriyalar infuzoria soxtaoyoq xivchinlilar sarcomastigophora ularning harakatlanish organellalari soxta oyoqlar yoki xivchinlardan iborat. ayrim guruhlarida bir vaqtning o’zida ham soxta oyoqlar va ham xivchinlar mavjud bo’ladi. ba’zan esa ayrim soxtaoyoq xivchinlilarning hayot siklining bir bosqichida soxta oyoqlar hosil bo’lsa, boshqa bosqichida xivchinlar hosil bo’ladi. soxtaoyoq xivchinlilar tipi sarkodalilar, ya’ni soxtaoyoqlilar va xivchinlilar sinflariga ajratiladi. sarkodalilar sinfi – sarcodina. sarkodalilar sinfi 11 mingdan ortiq turni o’z ichiga oladi. ushbu sinf vakillari asosan …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar"

o’zbekiston respublikasi oliy talim vazirligi toshkent milliy unversiteti “zoologiya kafedrasi “zoologiya” fanidan ( kurs ishi ) mavzu: kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar. bajardi: tekshirdi: toshkent-2020 mavzu: kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar. reja: i. kirish. ii. adabiyotlar sharhi 2.1. kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar haqida umumiy malumot. 2.2. odamlarda kasallik qo’zg’atuvchi bir hujayralilarning tuzilishi va xususiyatlari. 2.3. bir hujayrali kasallik tarqatuvchilarga qarshi profilaktika chora tadbirlar . 3. xulosa. 4. foydalanilgan adabiyotlar. i. kirish. parazitar kasalliklar boshqa kasalliklardan ko’pgina xususiyatlari bilan farq qilad. avvalo, ushbu kasalliklarni maxsus patogen hayvonlar qo’zg’atadi, parazit organizmga tushgandan so’ng kasallik darhol namoyon bo’lma...

This file contains 21 pages in DOCX format (484.7 KB). To download "kasallik tarqatuvchi bir hujayralilar", click the Telegram button on the left.

Tags: kasallik tarqatuvchi bir hujayr… DOCX 21 pages Free download Telegram