xvi-xix asrning birinchi yarmida shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’ziga xosligi

DOCX 34 sahifa 80,0 KB Bepul yuklash

34 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 80,0 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 34

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 34

xvi-xix asrning birinchi yarmida shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’ziga xosligi mavzusida tayyorlagan kurs ishi mundarija kirish………………………………………………..…….2-9 i bob. xvi-xix asrlarda xonliklardagi siyosiy ahvol 1.1. buxoro xonligining shakllanishi haqida.................................10-15 1.2. 1.2.shayboniylar davlati tashkil topishi tarixshunosligi...................15-18 ii bob. ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’rganilishi 2.1. ashtarxoniylar davlati tarixshunosigi.................................................18-21 2.2. buxoro xonligi madaniy hayoti va tarixshunoslik................................21-26 iii.bob. shayboniylar va ashtarxoniylar davrida madaniy hayot va tarixshunoslik taraqqiyoti 3.1. shayboniylar davrida madaniy-ma’naviy hayot va tarixiy asarlarning vujudga kelishi.................................................................................27-29 3.2. ashtarxoniylar davrida tarixshunoslik va madaniy hayot..........29-33 xulosa......................................................................................33-35 foydalanilgan adabiyotlar va manbalar ro’yxati..........35-36 kirish markaziy osiyo tarixining boy va murakkab davrlaridan biri bu - xvi asrning boshlaridan xix asrning birinchi yarmigacha bo’lgan davrdir. bu vaqt oralig’ida mintaqada shayboniylar sulolasi (1500-1599) va undan keyin ashtarxoniylar (yoki to’qaytimurlilar) sulolasi (1599-1756) hukmronlik qilgan. ushbu sulolalar nafaqat siyosiy va harbiy sohalarda, balki madaniyat, ilm-fan, adabiyot va tarixshunoslikning rivojiga ham katta hissa qo’shgan. ayniqsa, mazkur davrlarda tarixiy asarlarning yaratilishi, tarixiy xotiraning shakllanishi va …

2 / 34

ki ularni izchil tahlil qilish, tushunish va davr ruhini ifoda etish jarayonidir. shayboniylar va ashtarxoniylar davrida yaratilgan tarixiy manbalar (xronikalar, nasriy va she’riy tarixiy asarlar, tarjimalar, risolalar) o’z mazmuni, shakli, uslubi va mafkuraviy yo’nalishi bilan o’z davrining siyosiy, ijtimoiy va madaniy hayotini aks ettirgan. ayniqsa, zahiriddin muhammad bobur, muhammad solih, hofiz tanish buxoriy, abdurazzoq samarqandiy, mahmud ibn vali kabi tarixchilarning asarlari shu davr tarixshunosligining namunalari sifatida alohida e’tibor qozonganligini bilamiz. mening fikrimcha, shayboniylar davrida tarixiy asarlar ko’proq sulola asoschilari va ularning harbiy yurishlariga e’tibor qaratgan bo’lsa, ashtarxoniylar davrida tarixshunoslik yanada tizimlashtirilgan, siyosiy ideologiya bilan uyg’unlashgan va amaldagi hokimiyatni legitimlashtirish vositasiga aylangan. bunday jarayonlar tarixni yozishda foydalanilgan manba va uslublarni chuqur o’rganish zaruratini tug’diradi. zero, tarixni qanday yozish, qaysi voqealarni yoritish yoki yashirish har bir davr mafkurasi bilan uzviy bog’liqdir. ushbu kurs ishimda xvi-xix asrning birinchi yarmidagi shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunoslik an’analari, ularning o’ziga xos xususiyatlari, asosiy tarixiy manbalari va …

3 / 34

ngni shakllantirish nuqtai nazaridan � bu davrda muhim siljishlar yuz bergan. bugungi kunda mazkur tarixiy bosqichga oid mtarixshunoslik merosini o’rganish, nafaqat o’tmishdagi ijtimoiy-siyosiy voqealarni anglashda, balki tarixiy tafakkur taraqqiyoti, tarix yozish madaniyati va tarixiy haqiqatga yondashuvlar evolyutsiyasini tahlil qilishda ham dolzarb ahamiyat kasb etadi. bugungi globallashuv jarayonida milliy tarixni chuqur va obyektiv o’rganishga bo’lgan ehtiyoj ortib bormoqda. ayniqsa, tarixshunoslik merosini qayta ko’rib chiqish, uni zamonaviy ilmiy metodologiya asosida tahlil qilish, yosh avlodda tarixiy tafakkurni shakllantirishda muhim rol o’ynaydi. bu jihatdan shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixiy tafakkuri, ularning tarixga yondashuvi, tarixni yozishdagi uslubiyati, bugungi tarixiy fikrlash tizimi uchun ham saboq bo’la oladi. shuningdek, bu davr tarixshunosligini chuqur o’rganish orqali markaziy osiyodagi tarixiy jarayonlarning ichki dinamikasini, siyosiy qonuniyatlarni va madaniy rivojlanish bosqichlarini to’laqonli tahlil qilish mumkin. ayniqsa, tarixiy xotira va identitet masalalari zamonaviy kontekstda yanada ahamiyatli tus olgan bir paytda, tarixiy yozuvlarning mazmuni va niyatiga chuqur yondashish ilmiy hamda amaliy jihatdan zarur …

4 / 34

bosqinchilik va mustamlakachilik davrida, keyinchalik esa sovet tarixshunosligi doirasida ideologik yondashuvlar bilan olib borilgan bo’lsa-da, hozirgi kunda ushbu mavzuga nisbatan ancha chuqur va tanqidiy tahliliy yondashuv shakllandi. [footnoteref:1]avvalo, bu davr tarixiga oid birlamchi manbalarni yaratgan mualliflar � hofiz tanish buxoriy (�abdullanoma�), muhammad solih (�shayboniylar tarixi�), mahmud ibn vali (�bahr ul-asror�), mirzo bobur, abdurazzoq samarqandiy kabi tarixchilarning asarlari tarixiy jarayonlarning bevosita guvohlari bo’lganligi bilan ahamiyatlidir. ularning asarlari o’zbekiston, rossiya, eron, turkiya va boshqa davlat kutubxonalarida saqlanayotgan qo’lyozmalar shaklida mavjud bo’lib, hozirgi kunda nashr qilinmoqda va ilmiy muomalaga kiritilmoqda. sovet davrida bu davr tarixiga oid asarlarni o’rganishda b.g. gafurov, v.v. barthold, a.yu. yakubovskiy, l.m. epifanova, s.l. volin kabi sharqshunos va tarixchilar muhim hissa qo’shgan. ular asosan shayboniylar va ashtarxoniylarning siyosiy faoliyati, diniy mafkuralari hamda ularning davlat boshqaruv tizimi haqidagi manbalarni tahlil qilishgan. biroq, sovet mafkurasi ta’siri ostida ayrim tarixiy baholarda cheklovlar mavjud edi. mustaqillik yillarida bu mavzuga yangicha va ob’ektiv yondashuv kuchaydi. …

5 / 34

ususiyatlari, tarix yozish uslublari, tarixiy haqiqat va ideologik yondashuvlar o’rtasidagi o’zaro bog’liqlik kabi masalalar to’liq ochib berilmagan. shu sababli, mavzuni yanada keng va chuqur tahlil qilish bugungi tarixshunoslik uchun muhim ilmiy vazifa bo’lib qolmoqda.mening fikrimcha bu mavzu bugungi kunda yaxshiroq o’rganilishga arziydi. [1: karimov t. o‘zbek tarixshunosligining shakllanishi va rivojlanishi. — toshkent: fan, 2007.56-b. ] kurs ishining maqsadi va vazifalari. mazkur kurs ishining asosiy maqsad va vazifasi - xvi-xix asrning birinchi yarmida markaziy osiyoda hukm surgan shayboniylar va ashtarxoniylar davrida shakllangan tarixshunoslik an’analarini tizimli o’rganish, ularning o’ziga xos xususiyatlarini aniqlash, tarixiy manbalarni tahlil qilish hamda tarix yozish uslublarini ilmiy-nazariy jihatdan baholashdan iboratdir. ushbu maqsadga erishish uchun quyidagi vazifalar belgilangan: - shayboniylar va ashtarxoniylar davridagi asosiy tarixiy manbalarni o’rganish va tahlil qilish; - bu davr tarixchilarining tarixga bo’lgan yondashuvi, uslubi va mafkuraviy pozitsiyasini aniqlash; - tarixiy asarlarning yaratilish sabablari, ijtimoiy-siyosiy kontekstini ochib berish; - tarixshunoslik jarayonining davr mafkurasi bilan bog’liqligini ko’rsatish; …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 34 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xvi-xix asrning birinchi yarmida shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’ziga xosligi" haqida

xvi-xix asrning birinchi yarmida shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’ziga xosligi mavzusida tayyorlagan kurs ishi mundarija kirish………………………………………………..…….2-9 i bob. xvi-xix asrlarda xonliklardagi siyosiy ahvol 1.1. buxoro xonligining shakllanishi haqida.................................10-15 1.2. 1.2.shayboniylar davlati tashkil topishi tarixshunosligi...................15-18 ii bob. ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’rganilishi 2.1. ashtarxoniylar davlati tarixshunosigi.................................................18-21 2.2. buxoro xonligi madaniy hayoti va tarixshunoslik................................21-26 iii.bob. shayboniylar va ashtarxoniylar davrida madaniy hayot va tarixshunoslik taraqqiyoti 3.1. shayboniylar davrida madaniy-ma’naviy hayot va tarixiy...

Bu fayl DOCX formatida 34 sahifadan iborat (80,0 KB). "xvi-xix asrning birinchi yarmida shayboniylar va ashtarxoniylar davri tarixshunosligining o’ziga xosligi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xvi-xix asrning birinchi yarmid… DOCX 34 sahifa Bepul yuklash Telegram