odam genetikasi

DOC 51,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1425981522_60241.doc odam genetikasi reja: 1. odam genetikasi haqida ma’lumot. 2. avlodlar shajarasini yaratish. 3. egzaklar muammosi. odam biosferaning bir qismi va uning rivojlanish mahsuli bо‘lib barcha organizmlar qatori irsiyat va о‘zgaruvchanlik qonuniyatlariga bо‘ysunadi. genetikaning odam irsiyati va о‘zgaruvchanligini о‘rgatuvchi bо‘limiga odam genetikasi odamlarda uchraydigan barcha irsiy belgilarni о‘rganadi. odam genetikasining dastlabki rivojlanish davrlarida kishilar irsiy belgilarning nasldan-naslga о‘tishi tо‘g‘risidagi tushunchalarni о‘zlarining hayotiy kuzatishlaridan keltirib chiqardilar. genetika fanining paydo bо‘lishidan oldin, fransuz shifokori p.mopertyuy (1750) olti barmoqlilik (polidaktiliya) belgisining nasldan-naslga о‘tishini, d.j.adamson sog‘lom, lekin yaqin qarindosh bо‘lgan ota-onadan tug‘ilgan bolalarda irsiy belgilarning paydo bо‘lishidagi ayrim xususiyatlarni о‘rgandi. 1800-1880 yillari gemofiliya va ranglarni ajrata olmaslik (daltonizm) irsiy belgi ekanligi aniqlandi. odam genetikasining paydo bо‘lishida ingliz olimi f.galtonning ishlari ahamiyatlidir. f.galton odamlarda ziyraklik, aqliy qobiliyat va iste’dodning naslga berilishini о‘rgandi. uning ta’biriga kо‘ra genetikaning maxsus usullari bilan inson avlodini yaxshilash mumkin. shu asosda u genetikada maxsus yо‘nalish hisoblangan-yevgenikani yaratdi va uning asosiy maqsadi …
2
usul). avlodlar shajarasini tuzish yordamida quyidagilarni aniqlash mumkin: 1.о‘rganilayotgan belgining irsiy yoki irsiy emasligini. 2. irsiy belgining nasldan-naslga о‘tish harakterini. 3. genning penetranligini. 4. genlarning xromosomalarda joylashganligini va hokazolarni. avlodlar shajarasini tuzish usuli ikki bosqichda olib boriladi: avlodlar tо‘g‘risida ma’lumotlarni tо‘plash va shajarasini tuzib, uni tahlil qilish. birinchi bosqichda tekshirilayotgan oila a’zolarining barchasi shu oilaning kamida 3-4 ta oldingi avlodi о‘rganiladi. sitogenetik usul. odam genetikasida sitogenetik usul hozirgi kunda eng keng qо‘llaniladigan usullardan hisoblanadi. chunki har bir irsiy kasallikka bu usulsiz tashxis qо‘yib bо‘lmaydi. bu usul asosan sog‘lom va kasal odam xromosomalarini aniqlashga asoslangan. fleming 1892 yili kо‘zning shox pardasi hujayralarining mitoz bо‘linishini о‘rganish paytida, metafaza davrida 22-28 ta xromatinni kо‘radi. keyinchalik g.vinivarter (1912) odam jinsiy bezlari spermatogoniy hujayralarida 47-ovogoniy hujayralarida esa 48 xromosoma borligini kо‘rsatdilar. odam xromosomalarining kichkinaligi, sonining kо‘pligi, ularni metafazada alohida-alohida joylashtiradigan moddaning bо‘lmasligi tufayli uzoq yillar davomida odam xromosomasining haqiqiy soni aniqlanilmadi. t.morgan irsiy belgilarni yuzaga …
3
lozim. hayvonlarga qaraganda odamlarda egizaklar kamroq tug‘iladi. barcha tug‘ilgan bolalar ichida egizaklar ( ikkita) 2% ni tashkil qiladi. uchta egizaklar undan ham kam uchraydi, ya’ni 8000-10000 tug‘ilishiga bitta tо‘g‘ri keladi. tо‘rtta, beshta va undan ortiq egizaklarning tug‘ilishi esa juda ham kam. odatda, egizaklar ikki xil bо‘ladi: bir tuxumli (be) yoki monozigotali va ikki tuxumli (ie) yoki dizigotali. dizigotali egizak monozigotalisiga qaraganda kо‘proq tug‘iladi, ya’ni umumiy egizaklar ichida dizigotalilari 65-70% ni tashkil qiladi. dizigotali egizaklar yoshi kattaroq (37-38 yosh) ayollarda kо‘proq tug‘iladi. agar ayol kishi bir marta egizak bola tuqqan bо‘lsa, keyingi xomiladorligida ham bolalarning egizak tug‘ilish ehtimoli katta. egizak tug‘ilishga moyillik xususiyati irsiy hisoblanib, u onadan faqat qiziga о‘tadi va jinsga bog‘liq bо‘lgan retsessiv belgi hisoblanadi. monozigotali va dizigotali egizaklarning hosil bо‘lish mexanizmi bir xil emas. dizigotali egizaklar bir vaqtda yetilgan ikkita tuxum hujayraning ikkita har xil spermatazoid bilan urug‘lanishidan hosil bо‘ladi. monozigotali egizaklar esa bitta tuxum hujayraning bitta spermatozoid …
4
erisidagi naqshlar tasvirlarining yuzaga chiqishida irsiyatning rolini о‘rgatadi. dermatoglifika ikkita grekcha sо‘zdan olingan bо‘lib, derma-teri, glyphe-rasm tushirmoq ma’nosini anglatadi. dermatoglifika tushunchasini fanga kammins va midlolar kiritdilar. teridagi tasvirlarni о‘rganish juda qadimdan boshlangan bо‘lib, malpigi (1686) va purkinyelar (1823) о‘zlarining anatomiya sohasidagi ishlarida barmoqlaridagi tasvirlarning xillarini kо‘rsatganlar. teridagi murakkab tasvirlar epidermisda derma qavatidan hosil bо‘lgan bо‘rtmachalar xisobiga paydo bо‘ladi. barmoqlar uchida hosil bо‘lgan naqshlar esa, har bir irqqa mansub kishilarda о‘ziga xos kо‘rinishga ega. rus, ukrain va beloruslarda barmoqlar terisidagi naqshlar tasviri bir-biriga juda о‘xshash. bu ularning kelib chiqishi birligini bildiradi. lekin barmoqdagi bu naqshlar har bir kishida alohida kо‘rinihga ega bо‘lib, bir kishinini ikkinchisiga sira о‘xshamaydi. teridagi bunday xususiyatlarni birinchi bо‘lib, f.galton payqadi va angliya politsiya mahkamalarida jinoyatchilarni topishda barmoq izlaridan foydalanishni taklif qildi. yaqin kunlargacha о‘rta osiyo halqlari hujjatlarga imzo о‘rniga barmoq izlarini tushirganlar. yer sharida monozigotali egizaklardan tashqari barmoqlar terisidagi tasvirlar bir xil bо‘lgan ikki kishini topib bо‘lmaydi. …
5
genetik jarayonlarni genetikaning maxsus bо‘limi-populyatsiyalar genetikasi о‘rgatadi. odam populyatsiyalarini bir-biridan geografik, sotsial, diniy e’tiqod va boshqa belgilari bilan ajratish mumkin. odamlarda katta populyatsiyalar odatda, bitta emas, bir necha antropologik guruhlardan, ya’ni genetik jihatdan bir-biriga yaqin bо‘lgan populyatsiyalardan tashkil topgan. adabiyotlar 1. 1.g’afurov a. t. darvinizm toshkent, o’qituvchi1992 yil. 2. 2.воронцов н. п.,сухорукова л.н. эволюционная органического мира. м. просвешение 1991 3. 3.to’raqulov yo. x. malekulyar biologiya. toshkent, o’qituvchi1993 yil 4. 4.иорданскис н. н. эволюция жизни. м.издательский центр “академия” 2001 5. inge-vechtomov s.g. genetika s osnovami selektsii. moskva., «vsshaya shkola», 1989 g. 6. lobashev m.ye., vatti k.v., tixamirova m.m. genetika s osnovami selektsii. moskva, «prosveshenie», 1979 god.

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "odam genetikasi"

1425981522_60241.doc odam genetikasi reja: 1. odam genetikasi haqida ma’lumot. 2. avlodlar shajarasini yaratish. 3. egzaklar muammosi. odam biosferaning bir qismi va uning rivojlanish mahsuli bо‘lib barcha organizmlar qatori irsiyat va о‘zgaruvchanlik qonuniyatlariga bо‘ysunadi. genetikaning odam irsiyati va о‘zgaruvchanligini о‘rgatuvchi bо‘limiga odam genetikasi odamlarda uchraydigan barcha irsiy belgilarni о‘rganadi. odam genetikasining dastlabki rivojlanish davrlarida kishilar irsiy belgilarning nasldan-naslga о‘tishi tо‘g‘risidagi tushunchalarni о‘zlarining hayotiy kuzatishlaridan keltirib chiqardilar. genetika fanining paydo bо‘lishidan oldin, fransuz shifokori p.mopertyuy (1750) olti barmoqlilik (polidaktiliya) belgisining nasldan-naslga о‘tishini, d.j.adamson sog‘lom, lekin yaqin q...

Формат DOC, 51,0 КБ. Чтобы скачать "odam genetikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: odam genetikasi DOC Бесплатная загрузка Telegram