magnoliyatoifa (magnoliophyta) - gulli yoki yopiq urug`li o`simliklar

DOC 106.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1363778091_42570.doc magnoliyatoifa (magnoliophyta) - gulli yoki yopik urug'li o'simliklar www.arxiv.uz reja: 1. bo`lim. magnoliyatoifa yoki gulli o`simliklar. 2. gulli o`simliklarnmng kelib chiqishi. 3. gulli o`simliklar klassifikasiyasi. gulli o`simliklar bo`limi turlarga eng boy bo`limlardan biridir. o`simliklar dunyosida gulli o`simliklar muhim o`rin egallaydi. hozirgi vaktda gulli o`simliklar 533 oila, 13000 turkum va 250000 ga yakin to`rni o`z ichiga oladi. demak barcha tuban va sporali yuksak o`simliklarni birga ko`shib xisoblaganda ham, gulli o`simliklar ustunlik kiladi. gulli o`simliklar yer sharining deyarli barcha zonalarida uchraydi va o`simliklar koplamida muhim rol o`ynaydi. gulli (yopik urug`li) o`simliklar boshka o`simliklarga nisbatan tashki sharoitga yaxshirok moslashgan, chunki ularda reproduktiv va vegetativ organlar takomillashgan bo`lib, urug` ko`rtaklari mevachi barglar bilan koplangan. yopik urug`li o`simliklar urug`i tashki tomonidan meva bilan uralib turganligi uchun noko`lay sharoitdan (kurib kolishdan, xarorat ta`siridan va xayvonlardan) ximoya kilinadi. eng kadimgi gulli o`simliklar xasharotlar va shamol vositasi bilan changlangan. gulli o`simliklar hayotida tuguncha ham katta rol o`ynaydi. …
2
llar paydo bo`ladi. ilmiy manbalarda ta`kidlanishicha gulli o`simliklar bur davrida paydo bo`lgan deb karalmokda. bu fikrni tasdiklovchi bir kator dalillar mavjud. demak gulli o`simliklar taxminan bundan 120 mln. yil oldin paydo bo`lgan. ayrim olimlar gulli o`simliklar mezozoy erasining trias davrida xattoki, poleozoy erasining perm davrida paydo bo`lgan deb xisoblaydilar. gulli o`simliklarning kelib chikishida ikki xil fikr mavjud. 1. monofilitik yo`l bilan gulli o`simliklar bitta kadimgi ajdoddan kelib chikkan deyiladi. (akad.a.l.taxtadjyan). 2. polifilitik yo`l bilan esa gulli o`simliklar bitta o`simlikdan emas balki, bir nechta kadimiy turlardan kelib chikkan. ingliz botanigi r.melvilla fikrcha gulli o`simliklar devon davrida riniofitlardan kelib chikkan. bu jarayon urug`li paporoniklargacha davom etib, permning oxiri va triasning boshlarigacha davom etgan. unga gondvan xududidagi afrika, antarktida, janubiy amerika va avstraliya materiklari kirgan. mashxur rus botanigi akademik a.l.taxtadjyan dastlab gulli o`simliklar janubiy sharkiy osiyoda paydo blgan deb karaydi, chunki eng kadimiy oddiy to`zilishga ega bo`lgan gulli o`simliklar shu rigionda uchraydi. amerikalik …
3
`lgan. dastlabki gulli o`simliklarda, ya`ni hamma bir urug`pallali va premitiv (sodda) to`zilishga ega bo`lgan ikki urug`pallali o`simliklarning changchilari uxshash bo`lgan. bundan 120 mln.yil oldin o`sgan gulli o`simliklarda chang 3 porali, ya`ni ikki urug` pallalilarga uxshash bo`lgan. bundan taxminan 80-90 mln. yil oldin o`sgan yopik urug`li o`simliklar yer yuzida xukmronlik kilgan. gulli o`simliklarning kadimiy vakillarini topish uchun kazilma holda topilgan urug`li o`simliklar asos kilib olingan. shuningdek, ularning bir-biri bilan bog`likligi urganila boshlandi. bu esa ularning filogeniyasini yanada yaxshirok urganish imkonini berdi. ta`kidlash joizki, ayniksa, kirkko`loklar (paporotniklar), sagovniklar va karag`aylarda gulli o`simliklarga xos ba`zi bir belgilarni ko`rish mumkin. gulli o`simliklarning filogeniyasini urganishda urug`li kirkko`loklar, bennetgitlar va boshka igna bargli o`simliklarning roli ham katta. sagovniklar bilan karag`aylarda yog`ochlik ksilema, traxeid shaklida, ikkilamchi yug`onlashishga ega va urug`lari orkali ko`payadi. demak, yog`ochlik esa 350 mln. yil oldin vujudga kelgan. kirkko`lok (paparotniklar) da fakat traxeidlar mavjud bo`lib, yog`ochlik va smola yukllari esa atigi 50 mln yil …
4
, gulkurg`onisiz va bir jinsli bo`lgan. 1875 yili nemis botanigi a.braun primetiv belgiga ega bo`lgan o`simlikning guli gulkurg`onli, yirik va ikki jinsli bo`lgan deydi. bunta misol kilib magnoliyalarni keltiradi. ikki jinsli gullardan ayrim jinsli gullar paydo bo`lgan deb xisoblaydi. bu fikrni ko`pchilik olimlar ko`llab-kuvvatlaydi. nemis botanigi x.gallir (1912) va amerikalik ch.bessi (1915) ayiktovonnamolarni kadimiy o`simlik deb karaydilar. gallir va bessi tizimi (sistemalari) asosida yirik ingliz olimi d.j.xatchinson (1926«4936) o`z tizimi (sistemasi) ni yaratadi. akademik a.l,taxtadjyan ham shu fikr asosida o`z sistemasini tuzadi. lyokin ayrim botanirlar masalan, r.dalo`ren gulli o`simliklar kandaydir yuk bo`lib ketgan yana ham soddarok o`simliklardan kelib chikkan, magnoliyalar esa ulardan keyin paydo bo`lgan, deb tushuntiradi. lyokin hozirgacha gulli o`simliklarning kelib chikishi masalasi o`zil-kesil xal kilinmagan. shu sababdan gulli o`simliklar hakida to`zilgan tizimlar (sistema) 20 ta dan ortib ketdi. gulli o`simliklarning kelib chikishi to`g`risida asosan 3 ta nazariya mavjud. 1. psevdant (soxta) gul nazariyasi. bu nazariyaning asoschilari r. vettshteyn …
5
ari xisoblanadi. 3. tellom nazariyasining asoschisi nemis olimi v.simmerman (1959) eng kadimiy gulli o`simliklar psilofitlarning tellomidan kelib chikkan deydi. 1. ikki urug`pallalilar 429 oila, 10000 turkum, 190000 to`rni o`z ichiga oladi va ular 8 ta sinf (ajdod) chaga bo`lib urganiladi. masalan: 1. magnoliyakabilar sinfchasi 2. ayiktovonkabilar sinfchasi 3. chinnigulkabilar sinfchasi 4. temirdaraxtkabilar sinfchasi 5. dillenilkabilar sinfchasi 6. ra`nokabilar sinfchasi 7. yalpizkabilar sinfchasi 8. kokiutkabilar sinfchasi ii. vir urug` pallali o`simliklar sinfi 65 oila, 3000 turkum, 60000 turdan iborat bo`lib o`z navbatida 4 ta sinfchaga bo`linadi. masalan; 1. buldurukutkabilar 2. lolakabilar. 3. palmakabilar. 4. triuridkabilar. gulli o`simliklarning asosiy evolyusion yo`nalishlari ko`yidagicha sodir bo`lgan. 1. daraxtlar-butalar-ko`p yillik o`tlar-bir yillik o`tlar. o`tlar ikkilamchi yog`ochlanuvchi o`simliklar. 2. tik o`suvchi poyali o`simliklar - yotib, ilashib va chirmashib o`suvchi o`simliklar. 3. doim yashil o`simliklar - barglarini to`kuvchi o`simliklar. 4. doyra shaklida joylashgan utkazuvchi naylar-tarkok joylashgan naylar. 5. tursimon tomirlangan barglar - parallel tomirlangan barglar. 6. oddiy, …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "magnoliyatoifa (magnoliophyta) - gulli yoki yopiq urug`li o`simliklar"

1363778091_42570.doc magnoliyatoifa (magnoliophyta) - gulli yoki yopik urug'li o'simliklar www.arxiv.uz reja: 1. bo`lim. magnoliyatoifa yoki gulli o`simliklar. 2. gulli o`simliklarnmng kelib chiqishi. 3. gulli o`simliklar klassifikasiyasi. gulli o`simliklar bo`limi turlarga eng boy bo`limlardan biridir. o`simliklar dunyosida gulli o`simliklar muhim o`rin egallaydi. hozirgi vaktda gulli o`simliklar 533 oila, 13000 turkum va 250000 ga yakin to`rni o`z ichiga oladi. demak barcha tuban va sporali yuksak o`simliklarni birga ko`shib xisoblaganda ham, gulli o`simliklar ustunlik kiladi. gulli o`simliklar yer sharining deyarli barcha zonalarida uchraydi va o`simliklar koplamida muhim rol o`ynaydi. gulli (yopik urug`li) o`simliklar boshka o`simliklarga nisbatan tashki sharoitga yaxshirok moslashgan,...

DOC format, 106.5 KB. To download "magnoliyatoifa (magnoliophyta) - gulli yoki yopiq urug`li o`simliklar", click the Telegram button on the left.

Tags: magnoliyatoifa (magnoliophyta) … DOC Free download Telegram