neftning mineral komponentlari va ularning sanoat ahamiyati

PPTX 20 pages 92.4 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 92.4 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation neftni mineral komponentlari neft va gaz 1. boshqa mineral komponentlar 2. uglevodorodlar va ularning klassifikatsiyasi 3. neftning mineral tarkibiy qismlari reja: parafinlar dunyo bo'yicha parafin ishlab chiqarish hajmi yiliga millionlab tonnani tashkil etadi, bu esa uni neft kimyosi sanoatining muhim xom ashyosiga aylantiradi va, masalan, shamlar, kosmetka mahsulotlari va oziq-ovqat sanoatida qo'llaniladi. parafinlar tarkibida c18 dan yuqori molekulyar og'irlikdagi to'yingan uglevodorodlar bo'lib, ularning erish nuqtasi 50-70°c oralig'ida o'zgarib turadi va neftning ko'plab yotqiziqlarida, jumladan, g'arbiy sibir va jazoir neft maydonlarida uchraydi. parafinlarning kristallanish harorati ularning molekulyar tuzilishiga bog'liq bo'lib, masalan, uzun zanjirli parafinlarning kristallanish harorati 70°c dan yuqori bo'lishi mumkin va ularning ajralib chiqishi neft quvurlarining tiqilib qolishiga olib kelishi mumkin. tuproqlar andijon viloyati tog'li hududlarining tuproqlari temir va alyuminiy oksidlarining yuqori miqdoriga (taxminan 8-10%) ega bo'lib, bu ularning qizil-jigarrang rangiga sabab bo'ladi. tuproqlar tarkibida 20 dan ortiq turdagi mineral komponentlar, jumladan, 5% dan ortiq silikatlar va 10% …

2 / 20

sohalariga ta'sir qiladi. 2023-yil ma'lumotlariga koʻra, oʻzbekistonning neft qazib olish hajmi kuniga oʻrtacha 70 ming barrelni tashkil etadi, bu esa surxondaryo va buxoro viloyatlarida joylashgan yirik neft konlarining ahamiyatini koʻrsatadi. neft gazlari neft gazlari tarkibida 100 dan ortiq turli xil uglevodorodlar, jumladan, metan, etan va propan kabi engil uglevodorodlar mavjud bo'lib, ular o'zbekistonning muruntov va shohimardon gaz konlarida katta miqdorda topiladi. o'zbekistonning andijon viloyatida joylashgan neft konlarida neft gazlarining tarkibida oltingugurtli birikmalar miqdori 0,5% dan 2% gacha yetishi mumkin, bu esa ularning qayta ishlanish texnologiyasini murakkablashtiradi. qoraqalpog'iston respublikasidagi neft gaz kondensat yotqiziqlari tarkibida, o'rtacha 70% gacha bo'lgan miqdorda, propan va butan kabi qimmatli suyuq uglevodorodlarni o'z ichiga oladi. neftning kimyoviy tarkibi neft tarkibidagi oltingugurt miqdori 0,1% dan 5% gacha o'zgarib, neftning korroziya xususiyatlarini va ekologik ta'sirini aniqlaydi. yuqori oltingugurtli neftlarni qayta ishlash murakkabroq va qimmatroq bo'ladi, misol uchun, texas neftlari. neftning kimyoviy tarkibida 85% gacha uglerod, 10-14% vodorod va qolgan …

3 / 20

rkibiy qismlaridan biri bo'lib, ularning molekulyar massasi c5 dan c40 gacha o'zgarib turadi va dunyoning turli neft konlarida, masalan, rossiya va saudiya arabistonida turli nisbatlarda uchraydi. alkanlarning izomerlari soni karbon atomlari sonining ortishi bilan eksponent ravishda o'sib boradi, masalan, c10 uchun 75 ta izomer, c20 uchun esa millionlab izomer mavjud bo'lishi mumkin, bu esa neftni qayta ishlash jarayonini murakkablashtiradi. azotli birikmalar azotli birikmalar tarkibida 10 dan ortiq turli xil aminokislotalar bo‘lib, ularning miqdori neftning kelib chiqishi va yotqizig‘ining geografik joylashuviga (masalan, g‘arb sibir havzasida) bog‘liq. neftdagi azotli birikmalar miqdori odatda 0,1% dan 2% gacha o‘zgarib turadi va bu ko‘rsatkich og‘ir neftlarda ancha yuqori bo‘lishi mumkin, masalan, o‘zbekistonning muborak neft konlarida. ba'zi azotli birikmalar, masalan, porfirinlar, neftning yoshi va kelib chiqishini aniqlashda muhim markerlar hisoblanadi va ularning molekulyar tuzilishi 500 dan ortiq uglerod atomlarini o‘z ichiga olishi mumkin. neftning mineral tarkibiy qismlari surxondaryo viloyatidagi neft yotqizig'idan olingan namunalarning analiziga ko'ra, neftning …

4 / 20

nlarning 5 va 6 halqali sikloalkanlari, masalan, siklopentan va siklogeksan, neftning eng koʻp tarqalgan sikloalkan turlaridan hisoblanadi va ularning qaynash harorati 30-170°c oraligʻida. oʻzbekistonning fargʻona vodiysi neft maydonlarida qazib olingan neftlarda naftenlarning nisbati aralashmalarning kimyoviy tarkibiga va chuqurlikka qarab 20% dan 70% gacha oʻzgarib turishi mumkin. neftning fizik xossalari neftning zichligi har xil boʻlib, odatda 0,8 dan 1,0 g/sm³ gacha oʻzgaradi va bu koʻrsatkich neftning kimyoviy tarkibi va kelib chiqishiga, masalan, oʻzbekistonning fargʻona vodiysidagi neft konlariga bogʻliq. neftning sirt tarangligi taxminan 20-30 mn/m oraligʻida boʻladi va bu koʻrsatkich neftni qazib olish va transportlash jarayonlarida muhim rol oʻynaydi, jumladan rossiyaning sibir mintaqasidagi neft quvurlari uchun. neftning yopishqoqligi temperaturaga bogʻliq boʻlib, yuqori temperaturada kamayadi. masalan, 20°c da 10 mpa·s boʻlgan neftning yopishqoqligi 50°c da 5 mpa·s gacha pasayadi. metallar metallarning neft tarkibidagi miqdori mintaqaga bog'liq bo'lib, masalan, o'zbekistonning janubiy hududlaridagi neft konlarida 10-15 mg/l gacha, shimoliy dengiz neftlarida esa 2-5 mg/l gacha …

5 / 20

bilan bog‘langan va dunyo bo‘ylab, jumladan, qoraqalpog‘istonning konlarida ham keng tarqalgan. oltin-oltingugurtli birikmalar, masalan, auripigment (as2s3) va realgar (as4s4), o‘zbekistonning olmaliq va muruntov konlarida topiladi va ularning tarkibida 70% gacha oltingugurt bo‘lishi mumkin. uglevodorodlar uglevodorodlarning 70% gacha qismi parafinli uglevodorodlarni tashkil etadi, ularning erish nuqtasi 50°c dan yuqori, bu esa qish faslida neftni qazib olish va tashishni murakkablashtiradi, xususan, kanada shimolida. o'zbekistonning farg'ona vodiysidagi neft konlarida topilgan uglevodorodlar tarkibida nafaqat alifatik, balki aromatik uglevodorodlar ham mavjud bo'lib, ularning miqdori neftning sifatini va qayta ishlash jarayonini belgilaydi, taxminan 15-25%. uglevodorodlarning asosiy qismi bo'lmish alkanlar, alkenlar va alkinlarning molekulyar massasi 10 dan 400 gacha bo'lib, ularning tarkibi va tuzilishi neftning fizik-kimyoviy xossalarini aniqlaydi, masalan, rossiyaning sibir mintaqasidagi neft konlarida. arenlar (aromatik uglevodorodlar) o'zbekistonning neft konlarida arenlarning miqdori o'rtacha 15-25% ni tashkil etadi, bu esa ularni mamlakatning petrokimyo sanoati uchun muhim xom ashyo manbai sifatida belgilaydi. arenlarning qaynoq nuqtalari alifatik uglevodorodlarga nisbatan yuqori …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "neftning mineral komponentlari va ularning sanoat ahamiyati"

powerpoint presentation neftni mineral komponentlari neft va gaz 1. boshqa mineral komponentlar 2. uglevodorodlar va ularning klassifikatsiyasi 3. neftning mineral tarkibiy qismlari reja: parafinlar dunyo bo'yicha parafin ishlab chiqarish hajmi yiliga millionlab tonnani tashkil etadi, bu esa uni neft kimyosi sanoatining muhim xom ashyosiga aylantiradi va, masalan, shamlar, kosmetka mahsulotlari va oziq-ovqat sanoatida qo'llaniladi. parafinlar tarkibida c18 dan yuqori molekulyar og'irlikdagi to'yingan uglevodorodlar bo'lib, ularning erish nuqtasi 50-70°c oralig'ida o'zgarib turadi va neftning ko'plab yotqiziqlarida, jumladan, g'arbiy sibir va jazoir neft maydonlarida uchraydi. parafinlarning kristallanish harorati ularning molekulyar tuzilishiga bog'liq bo'lib, masalan, uzun zanjirli parafi...

This file contains 20 pages in PPTX format (92.4 KB). To download "neftning mineral komponentlari va ularning sanoat ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: neftning mineral komponentlari … PPTX 20 pages Free download Telegram