abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon ijodidagi adabiy ta’sir masalasi

DOCX 52 pages 93.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 52
adabiy taʼsir masalasi abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon misolida bitiruv malakaviy ishi mundarija kirish 3 i bob. jo‘rji zaydon va abdulla qodiriy romanchiligi 6 1.1 sotti husaynning mavzuga doir qarashlari. 6 1.2. jo‘rji zaydon va abdulla qodiriy romanlaridagi tipologik o’xshashliklar. 13 ii. bob. “misrlik armanusa” va o'tkan kunlar” romanlarining qiyosiy tahlili 24 2.1. pеrsonajar tizimi va xaraktеrlar talqinidagi umumiylik 24 2.2. syujеt qurilishi va syujеt vaziyatlaridagi o’xshashlik. 30 2.3. xalq og’zaki ijodi bilan bog’liqlik. 40 xulosa 50 foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati: 52 kirish xx asr boshlarida markaziy osiyo xalqlari madaniy hayotida tub burilishlar yuz beradi. jadidchilik harakati, yangi usul maktablarining ochilishi, matbuotning rivojlanishi o‘zbek adabiyoti taraqqiyotiga kuchli ta’sir ko‘rsatdi. bu davrda badiiy ijod orqali jamiyatga ijtimoiy-ma’naviy g‘oyalarni singdirishga intilgan ilg‘or adiblar sahnaga chiqadilar ularning eng yirik vakillaridan biri abdulla qodiriydir. u o‘zbek adabiyotida birinchilardan bo‘lib tarixiy roman janrida roman yaratdi va bu yo‘nalishda o‘zbek realizmini yangi bosqichga olib chiqqan o‘zbek adibidir. …
2 / 52
alish bilan o‘zaro mushtaraklik kasb etadi. adiblarning ikkalasi ham tarixga murakkablik bilan yondashib, o‘tmishni idealizatsiyalashdan ko‘ra, uni real voqealar va shaxslar orqali tushuntirishga harakat qilgan. shu ma’noda, jo‘rji zaydon ijodi abdulla qodiriy uchun namunaviy-tarixiy roman konsepsiyasini shakllantirishda muhim o‘rnak bo‘lib xizmat qilgan, deb aytish mumkin. mazkur bitiruv malakaviy ishida abdulla qodiriy ijodiga jo‘rji zaydon asarlarining g‘oyaviy-badiiy ta’siri, ikki adibning tarixiy yondashuvi va uslubiy o‘xshashliklari tahlil qilinadi. bu orqali o‘zbek tarixiy romanining shakllanishida adabiy aloqalarning rolini yoritishga harakat qilamiz. bitiruv ishining oldiga qo‘yilgan maqsad va vazifalar: abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon ijodining umumiy badiiy-estetik xususiyatlarini o‘rganish; “o‘tkan kunlar” va “misrlik armanusa” romanlari orasidagi o‘xshashliklar va tafovutlarni aniqlash; sotti husaynning “o‘tkan kunlar” ham “o‘tkan kunlar” maqolasidagi fikrlarni tahlil qilish; “o‘tkan kunlar” romanidagi qahramonlar xususiyatini ochib berish orqali zaydon ta’sirini ko‘rsatish; milliy adabiyotimizda tarixiy roman janrining shakllanishida g‘ayri adabiyotlar ta’sirini yoritish. mavzuning o‘rganilish darajasi: mazkur mavzu bo‘yicha ayrim ilmiy maqolalar, xususan, sotti husaynning …
3 / 52
sa” asari bilan badiiy-estetik aloqador jihatlari. tadqiqot ishining obyekti: o‘zbek va arab adabiyotida tarixiy roman janrining taraqqiyoti, adiblar ijodi, tarixiy shaxslar va badiiy obrazlar tizimi. tadqiqot ishini yozishga asos bo‘lgan manbalar: abdulla qodiriy asarlari, jo‘rji zaydon romanlari, sotti husaynning “o‘tkan kunlar” ham “o‘tkan kunlar” maqolasi, adabiyotshunoslikka oid ilmiy izlanishlar, tarixiy va adabiy manbalar, sharq va g‘arb adabiyoti namunalari. bitiruv ishining ilmiy ahamiyati: mazkur ish o‘zbek adabiyotshunosligida tarixiy roman janri bo‘yicha olib borilayotgan ilmiy tadqiqotlarni boyitadi, arab va o‘zbek adabiyoti o‘rtasidagi badiiy aloqalarni yanada chuqur o‘rganish uchun asos bo‘ladi. shuningdek, qodiriy ijodini yangi metodologik nuqtai nazardan talqin qilish imkonini beradi. bitiruv ishining muhokamasi: ish davomida “o‘tkan kunlar” va “misrlik armanusa” romanlari o‘rtasida tarixiy voqealarni aks ettirish, qahramonlar xarakteri, syujet qurilishi va ijtimoiy muhit tasviri asosida qiyosiy tahlillar olib boriladi. natijada, zaydon ijodining qodiriyga bo‘lgan ta’siri aniq ilmiy asoslar bilan ko‘rsatiladi. bitiruv ishining tuzilishi: tadqiqot ishi kirish, ikki asosiy bob, xulosa va …
4 / 52
n avvalgi ijodkorlarning, o‘z ustozlarining asarlaridan ilhomlanib, baʼzi o‘rinlarda foydalanib, keyinchalik esa ularning g‘oyalarini, qahramonlarini maʼnan, ruhan va xarakter jihatdan rivojlantirib o‘z ijod yo‘llarini topganlar. hech qanday asar o‘z-o‘zicha yaralib qolgan emas, aksincha badiiy asarning yozilishiga qaysidir voqea, yozuvchining ko‘nglida tug‘ilgan muammolar yechimi yoki aksini ko‘rgan biron bir asar turki bo‘ladi. yuqorida takidlaganimizdek abdulla qodiriy ijodida ham jo‘rji zaydonning taʼsiri juda katta. sotti husayn “o‘tkan kunalar ” ham “o‘tkan kunalar ” maqolasida: “har bir yozuvchi boshida bir yozuvchidan shubhasiz ta’sirlanadi. ammo to‘g‘ridan-to‘g‘ri ko’chirib olish, yana to‘g‘risi qo‘pol o‘g‘riliq qilish juda kam boshlang’ich yozuvchilarda uchraydi. asosan butun yozuvchilar boshda boshqa yozuvchilardan ta’sirlansalar-da, kеyin-kеyin ko‘prak o‘zlari chеvarlik ko‘rsatadilar. agar biron yozuvchidan foydalanish bilan birga, o‘z so‘zini, o‘z ustakorlig‘ini ko‘rsatmaydigan yozuvchini yozuvchi (xudojnik) dеmak, juda og‘ir, to‘g‘risi, mumkin ham emas.”[footnoteref:2] bu tanqid emas, ko‘r-ko‘rona yozilgan ayblov xolos. fransuz adibi va tanqidchisi sharl ogyusten sent byov shunday degan edi: “men hamma vaqt qaysi adib …
5 / 52
jiz emas: qodiriy o‘zining “o‘tgan kunlar” (1922) va “mehrobdan chayon” (1929) romanlari bilan o‘zbek nasrini butunlay yangi bosqichga olib chiqqan deb bemalol ayta olamiz. qodiriy o‘z asarlarida tarixiy haqiqatni badiiy ifoda bilan uyg‘unlashtirishga intiladi. uning romanlarida voqealar o‘zbek xalqining o‘tgan hayoti, madaniyati, urf-odatlari, ijtimoiy va siyosiy munosabatlari bilan uzviy bog‘liq holda tasvirlanadi. tarixiy shaxslar, muhit, urf-odatlar, muhim tarixiy voqealar o‘zining badiiy shaklida aks ettiriladi. ayniqsa, “o‘tkan kunlar” romanida toshkent va uning atrofi, xix asr oxiri – xx asr boshlaridagi ijtimoiy-siyosiy ziddiyatlar, mahalliy feodal tuzum va uning inqirozi kabi masalalr teran yoritilgan. abdulla qodiriyning adabiy merosi nihoyatda rang-barangdir. uning qalamiga mansub asarlar orasida hikoya, feleton, maqola, tarjima, tanqidiy risolalar bilan bir qatorda roman janridagi yirik namunalari ham bor. ayniqsa, u tarixiy romanlar yozishda chuqur ilmiy-tarixiy tahlil, badiiy fantaziya va xalqona ruh uyg‘unligini bog‘lagan. qodiriy tarixiy roman yozishda ikki asosiy maqsadni ko‘zlaydi: birinchidan, xalqni o‘z tarixini ko‘rsatish orqali xalqning yashab turgan hayot …

Want to read more?

Download all 52 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon ijodidagi adabiy ta’sir masalasi"

adabiy taʼsir masalasi abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon misolida bitiruv malakaviy ishi mundarija kirish 3 i bob. jo‘rji zaydon va abdulla qodiriy romanchiligi 6 1.1 sotti husaynning mavzuga doir qarashlari. 6 1.2. jo‘rji zaydon va abdulla qodiriy romanlaridagi tipologik o’xshashliklar. 13 ii. bob. “misrlik armanusa” va o'tkan kunlar” romanlarining qiyosiy tahlili 24 2.1. pеrsonajar tizimi va xaraktеrlar talqinidagi umumiylik 24 2.2. syujеt qurilishi va syujеt vaziyatlaridagi o’xshashlik. 30 2.3. xalq og’zaki ijodi bilan bog’liqlik. 40 xulosa 50 foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati: 52 kirish xx asr boshlarida markaziy osiyo xalqlari madaniy hayotida tub burilishlar yuz beradi. jadidchilik harakati, yangi usul maktablarining ochilishi, matbuotning rivojlanishi o‘zbek adabiyoti taraqqiyotiga ...

This file contains 52 pages in DOCX format (93.0 KB). To download "abdulla qodiriy va jo‘rji zaydon ijodidagi adabiy ta’sir masalasi", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla qodiriy va jo‘rji zaydo… DOCX 52 pages Free download Telegram