zardushtiylikte tábiyattıń ullılanıwı

DOCX 11 pages 20.9 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.9 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

tema: zardushtiylikte tábiyattıń ullılanıwı jobasi: 1. zardushtiyliktin payda bolıwı. 2. zardushtiylikte tábiyattı ullilaw. 3. avestodagi real, dúnyalıq qádiriyatlar. 4."avesto" hám áyyemgi dıyxanshılıq dástúrleri haqqinda ayırım oy-pikirler. bul temada júdá kóp ideya, pikir, usınıs, bar bolǵanı ushın biz tek real, haqıyqıy turmısqa dúnyalıq munasábetlerge tiyisli házir de studentler ushın óz áhmiyetin joǵatpaǵan máseleler ústinde toqtaymiz. avestonin tiykarǵı ideyaları dunyadaǵı barlıq tártipler, jaqsı isler (jaqsılıq ) hám jamanlıqtaǵı, jariqliq hám qaranǵilıq, turmıs hám ólim ortasındaǵı gúreske baylanıslı ; dúnyadaǵı barlıq jaqsı islerdi ahuramazda, jamanlıqlardı ahriman ańlatadı ; bul gúresde adam joqarı kúshler iqtiyarindagi oyınshıq emes, ol tańlaw erkinligine iye, ol óz ǵayratı menen bul dúnyada ádalat tabıwına tásir ete alatuǵın kisi bolıp tabıladı. sonday eken, házir de kimde kim, ózin ilahiy kúsh qolındaǵı quwırshaq esaplamasa, ózine qandayda bir kásipti tańlap alsa, ǵayratlı bolsa, ádalatsızliqqa dus kelse oǵan qarsı gúrese alatuǵın insan bolıp jetiwleri shárt. avestoda ol zamanlarda keń tarqalǵan kóshpenshilik qaralanıp, dıyxanshılıq …

2 / 11

kenin aytıw kerek, insaniyat civilizatsiyasınıń áyyemgi orayları payda boliwi hám rawajlanıwda dıyxanshılıq mádeniyatı zárúrli faktor bolǵan. dúnya civilizatsiyasınıń áyyemgi oraylarınan biri bolǵan shıǵısda dıyxanshılıq mádeniyatınıń qáliplesiwi hám rawajlanıwı suwǵarılatuǵın dıyxanshiliqqa tiykarlanǵanlıǵı menen ajralıp turadı. buǵan baylanıslı sonı da aytıw kerek orta aziyadagi eń áyyemgi dıyxanshılıq mádeniyatı jaytun mádeniyatı bolıp, eramizga shekemgi bolǵan 6 -4 mıń jıllıqlarda qálipleskenliginen dárek beredi. dıyxanshılıq tariyxın úyreniw tariyxtıń túrli basqishlarinda xalqlarning social - ekonomikaliq sistemasın hám islep shigariw kúshleri rawajlanıwın xojaliq-mádeniy tiplar tariyxı máselelerin ilimiy analiz qılıw zárúrli bolıp tabıladı. áyyemgi dıyxanshılıq mádeniyatı, dástúriy dıyxanshılıq xojaligi hám ol menen baylanıslı dástúrler hám de agrar kultlar tariyxshi, arxeolog hám etnolog ilimpazlar ushın mudami aktual hám qızıqlı máselelerden biri bolıp kelgen, jáne bul boyınsha qánigelerdiń alıp barǵan ilimiy izertlewleri nátiyjesinde málim ámeliy nátiyjelerge de erisilgen. ásirese buǵan baylanıslı ózbekstandaǵı diyxanshiliq hám dıyxanshılıq mádeniyatı tariyxı, suwǵarılatuǵın diyxanshiliqtin qáliplesiwi hám rawajlanıw basqıshları hám de ol menen baylanisli bolǵan urbanistik …

3 / 11

annxardttin atap ótiwishe, dástúrler hám kultlar tiykarında insan tábiyattaǵı barlıq baska janzatlar sıyaqlı osimlikler de jasaydı degen qaraw sáwlelengen. alımniń pikirine qaraǵanda, ruxtin osimlikke aylanıwı haqqindagi mifologiya tómen mifologiya joqari ilahiy haqqindagi mifologiyaga tiykar bolǵan, atap aytqanda tómen mifologiya ayriqsha jasaǵısh bolǵan hám de onıń izleri dıyxanshılıq dástúrlerinde jaqsı saqlanıp qalǵan. ataqlı ingliz izertlewshisi j. frezer mannxardt materiallarına súyengen túrde áyyemgi agrar diniy dúńyaǵa kózqarasqa tiyisli tábiyat kórinisin qayta tiklegen jáne onıń rawajlanıw basqishlarin korsetken hám de áyyemgi kultlar mádeniyat túrli rawajlanıw basqishlarinda aralıq buwin formasında áhmiyetke iye dep aytıp ótken. etnolog alım tariyxıy - salıstırıwlaw usılı tiykarında dáslepki mifologiyaliq qarawlar hám rituallar menen evropa xalqlarinin dıyxanshılıq dástúrleriniń óz-ara baylanıslılıǵın korsetip beriwge háreket qilgan. haqıyqattan da dıyxanshılıq dástúrleri áyyemgi túbirlerge baylanısıwı menen birge ayriqsha dástúrlerge de iye bolǵan. hár bir dıyxanshılıq máwsiminde áyne bir waqit tákirarlanıwshı jumıs procesi túrli dástúr hám úrp-ádetlerdi qáliplesiwine sebep bolǵan. biz tómende aymagimizdagi diyqanshiliq mádeniyatınıń …

4 / 11

xanshılıq dıyxanlar hám sharwadarlar axloqiy dúnyaǵa kóz qarasın sáwlelendiredi. dıyxanshiliqtin jaqsı tárepleri zardushttin ekinshi perzenti arvatatnara obrazında sáwlelengen. oǵan tán ayrıqshalıqlarǵa nizamga jáne social tártipke boysınıw etiwlik hám de taqat-sabırlılıq kirgen. sonday-aq mazdaparastlar oyinda sawlelendiriwine kore dunyadaǵı birinshi dıyxan arvatatnara esaplanadi. "vendidod" dıń 2-fargard, 42-bandida jazilıwına qaraǵanda, yimaxshayati (jamshid) qurǵan var xalqi arasında zardusht hám arvatatnara eń ullı hám eń dana bolıp tabıladı. "bundaxishn" de keledi: " arvatatnara dıyxanlardıń ullısı edi, endi jamshid dóretiw qilgan vardin ullisina aylandı. sol orında aytıp otish kerek, zardushtiylik dástúrine kora arvatatnara máńgi zatlar taypasına kirgen. "avesto" dıń júdá kop orınlarında onimdarliqti asırıwdaǵı tiykarǵı faktorlardan biri jerdiń izgarligin qashırıw, shorini juwıw dep maslahat beriledi. zardushtiylarda pútin bir agromadaniyat jaratıw ushın arnawlı irrigatsiya sisteması hám jer maydanların jámáát aǵzaları ortasında tártipli taqsimlaniwina ámel qilingan. sol orında aytıp otish kerek jınayat ushın adamlarǵa beriletuǵın jaza túrleri ishinde suw imaratları qurishda májbúran isletiw sharası da bolǵan (bul salmaqli …

5 / 11

islew, egin egiw, jerdiń meliorativ halation jaqsılawǵa tiyisli qatar jollar bayanlangan. atap aytqanda, "vandidod" dıń úshinshi fargardi, 4-bandinda zardushttin axura mazdaga qarata "jayi hámmeden kore baxıtlıraq bolǵan dúnyadaǵı úshinshi jay qayer? " — degen sorawına juwap jol menen axura mazda: " ey sipiytmon zardusht! bunday jay bir ashavan hámmeden kore kobirek biyday, may hám miywali terekler ekken, adamlar qurgaq jerlerge suw shigargan, suwlı jerlerdi súdigar qilgan jer.” dep juwap bergen. sonıń menen birge " vendidod" de aytılıwına qaraǵanda, uzaq waqit egilmegen hám pazna tiymegen jay baxtsız bolıp tabıladı. ol paznanı árman etedi. bunday jay jası tolıw máwsimine kirgen iyesi jamal qızdır. bul shańaraq quriw, qiz perzent koriwdi qalegeni sıyaqlı, aydalmagan jer da kushshini guzetedi". xalqimiz dúnyaǵa kóz qarası hám dıyxanshiliqqa tiyisli dástúriy xojaliq shınıǵıwında hazirge shekem bul qarawlar menen baylanıslı ayırım kórinisler saqlanıp qalǵan bolıp bunı tikkeley etnografik maǵlıwmatlar da tasdiqlaydi. atap aytqanda, ózbeklerde jerdi aydaw, onı egiwge tayarlaw, suw …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zardushtiylikte tábiyattıń ullılanıwı"

tema: zardushtiylikte tábiyattıń ullılanıwı jobasi: 1. zardushtiyliktin payda bolıwı. 2. zardushtiylikte tábiyattı ullilaw. 3. avestodagi real, dúnyalıq qádiriyatlar. 4."avesto" hám áyyemgi dıyxanshılıq dástúrleri haqqinda ayırım oy-pikirler. bul temada júdá kóp ideya, pikir, usınıs, bar bolǵanı ushın biz tek real, haqıyqıy turmısqa dúnyalıq munasábetlerge tiyisli házir de studentler ushın óz áhmiyetin joǵatpaǵan máseleler ústinde toqtaymiz. avestonin tiykarǵı ideyaları dunyadaǵı barlıq tártipler, jaqsı isler (jaqsılıq ) hám jamanlıqtaǵı, jariqliq hám qaranǵilıq, turmıs hám ólim ortasındaǵı gúreske baylanıslı ; dúnyadaǵı barlıq jaqsı islerdi ahuramazda, jamanlıqlardı ahriman ańlatadı ; bul gúresde adam joqarı kúshler iqtiyarindagi oyınshıq emes, ol tańlaw erkinligine iye, ol óz ǵayratı men...

This file contains 11 pages in DOCX format (20.9 KB). To download "zardushtiylikte tábiyattıń ullılanıwı", click the Telegram button on the left.

Tags: zardushtiylikte tábiyattıń ullı… DOCX 11 pages Free download Telegram