mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi, botanik ta’rifi va umumbiologik xususiyatlari

DOCX 418,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1680696389.docx mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi, botanik ta’rifi va umumbiologik xususiyatlari reja: · mevali daraxtlarning morfologik vа biologik xususiyatlari · mevali daraxtlarning tuzilishi · mevali daraxtlarning ildiz tizimi · mevali daraxtlarning tashqi muhit sharoitlariga munosabatlari mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi hamda botanik ta’rifi. o’zbekistondagi mevali daraxtlar boshqa o’simliklardan mevalarining yirikligi, rangdorligi, uzoq saqlanishi, uzoq masofalarga yuborish mumkinligi hamda sanoat uchun qimmatbaho xomashyo ekanligi va iste’mol qilish u chun zarur bo’lgan moddalarga boyligi, bir yerda ko’p parvarish qilinishi hamda mo’l hosil berishi bilan ajralib turadi. bir necha yillar mobaynida olma, nok, behi, yong’oq, o’rik, bodom, gilos, olcha, tog’olcha, olxo’ri, shaftoli kabi mevalar ustida seleksiya ishlari olib borildi. ularning urug’laridan chiqqan yaxshi formalarini tanlab olib ko’paytirish natijasida o’zbekistonda yetishtirilayotgan meva turlari va navlari son jihatidan birmuncha ko’paydi hamda sifat jihatidan ancha yaxshilandi. boshqa joylardan ham ko’pgina meva va rezavor meva navlari olib kelib, respublikamizning tuproq-iqlim sharoitiga moslashtirildi. markaziy …

o’sishi, rivojlanishi, umr ko’rishi, hosilga kirishi, ildiz tizimi va yer ustki qismining o’sishiga qarab daraxt, buta, yarim buta hamda o’tsimon o’simliklarga bo’linadi. daraxtlar boshqa mevali o’simliklarga qaraganda yer ustki va yer ostki qismlarining baquvvat o’sishi bilan ajralib turadi. daraxtda shox-shabbalarini ushlab turadigan bitta tana bo’lib uning yuqori qismida bir necha yo’g’on ona shoxlar bo’ladi. bu shoxlar tananing har tomonida belgili masofada, biri ikkinchisiga xalaqit bermay o’sadi. ona shoxlarida ko’p yillik shoxlar bilan bir yillik novdalar joylashadi. meva daraxtlari bir necha yil mobaynida o’z shox-shabbalarini shakllantiradi, uzoq umr ko’radi va boshqa meva turlariga qaragan- da mo’l va sifatli hosil beradi. butalar meva daraxtlariga nisbatan past bo’yli bo’lib, tezroq hosilga kiradi, lekin nisbatan uzoq umr ko’rmaydi. ular bir necha shox va novdachalar chiqarib o’sadi. ularga smorodina, krijovnik va boshqalar kiradi. yarim butalarga malinani misol qilib keltirish mumkin. har yili yer ustki qismi ildizidan o’sib chiqqan yangi novdalar hisobiga yangilanib turadi. yangi o’sib …

lar suvli va unum dor yerlarda yaxshi, qumloq, toshloq hamda lalmikor yerlarda kuchsiz o’sadi. meva daraxtlari va rezavor mevalarning hosilga kirishi yerni ко’chat ekishga puxta tayyorlashga, ko’chatning sifatli parvarishiga va qanday payvandtaglarda o’stirilganligiga bog’liq. qulupnay avgust oyida ekilsa, kelgusi yili hosil berib 4–5 yil umr ko’radi. smorodina (qorag’at) 3-yildan boshlab hosil beradi, 12–15 yil umr ko’radi. krijovnik 3–4-yildan boshlab hosil beradi va 15–20 yil umr ko’radi. kuchli payvandtaglarda o’stirilgan olma, nok daraxtlari bir yerda 45–55 yil, shaftoli 15–26 yil, olcha 20–25 yil, olxo’ri 25– 30 yil, gilos 25–40 yil, bodom 40–45 yildan ko’p umr ko’radi. bu ma’lumotlar 2-jadvalda keltirilgan. 2-jadval navlar boqqa o’tqazilgandan keyin mevaga kirishi (yil) umr ko’rish davri (yil) yirik mevali zemlyanika 1–2 4–5 malina 2 10–12 qorag’at va qizilg’at 3 12–15 krijovnik 3–4 15–20 shafloli 2–3 15–20 olcha 3–4 18–25 olxo’ri 4–6 25–30 gilos 4–6 25–40 bodom 3–4 40–45 olma 5–8 45–50 nok 5–8 45–55 sitrus o’simliklar …

da foydalanishlariga qarab yovvoyi ajdodlaridan keskin farq qiladi. mevali daraxtlarning turi, oilaning botanik nomi va turlarning botanik holati 3-jadvalda keltirilgan. meva va rezavorlar o’zining o’sishi, rivojlanishi, umr ko’rishi, hosilga kirishi, ildiz mevasi va yer ustki qismining o’sishiga qarab daraxt, buta, yarim buta hamda o’tsimon o’simliklarga bo’linadi. meva va rezavor meva o’simliklarining 50 ga yaqin oilasi, 200 avlodi, mingdan ortiq turi va ko’pgina xillari mavjud. o’zbekistonda ayni vaqtda mevali va rezavor mevali ekinlarining 70 turi madaniylashtirilgan bo’lib, ulardan 25 tasi keng tarqalgan. dunyo mevachiligida, shu jumladan o’zbekistonda yetishtiriladigan turlarini bir-biridan ajratish maqsadida meva va rezavor meva ekinlarning morfologik tuzilishi va biologik xususiyatlarini hisobga olib 6 guruhga bo’lish mumkin. bular: urug’li (olma, nok, behi), danakli (o’rik, gilos, shaftoli, do’lana), yong’oqli (grek yong’og’i, pista, bodom, pekan), subtropik (anor, anjir, xurmo, chilonjiyda), sitrusli (limon, apelsin, mandarin, greypfrut), rezavor mevalar (qulupnay, smorodina, malina, mandarin)ga bo’linadi. 3-jadval guruhi turi oilaning botanik nomi turning botanik nomi urug’li …

. tut moraceae morus l. xurmo ebenaceae diospyros l. unabi phamnaceae ziziphus jujuba mill reza vor mevalar zaytun oleaceae olea l. zemlyanika va qulupnay rosaceae fragaria malina va maymunjon ‘‘ rubus l. krijovnik saxifragaceae grossularia smorodina ‘‘ ribes l. aktinidiya actinidiaceae van. tiegn. actinidia linde mevali va rezavor mevali o’simliklarning morfologik belgilari, ya’ni yer ustki qismining tuzilishi, hosil berishi, yashash muddatlari va boshqa xo’jalikdagi ahamiyatli belgilarini inobatga olgan holda ularni daraxt, buta, chala buta va ko’p yillik o’t o’simliklarga bo’lish mumkin. mevali daraxtlarning tuzilishi mevali daraxtlarning tashqi ko’rinishi shox-shabbalarining gabi tusi deb aytiladi. barcha qishloq xo’jalik ekinlari, shu jumladan mevali daraxtlar yer ustki qismlari va ildiz tizimidan iborat. mevali daraxtlarning yer ustki qismining o’sishi, rivojlanishi va hosilga kirishi hamda yashash muddatlari ularning ildiz tizimlariga bog’liq. 18 7 6 3 4 5 2 1-rasm. mevali daraxtlarning tuzilishi: 1 – o’q ildizlar; 2 – yon ildizlar; 3 – ildiz bo’g’in; 4 – …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi, botanik ta’rifi va umumbiologik xususiyatlari"

1680696389.docx mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi, botanik ta’rifi va umumbiologik xususiyatlari reja: · mevali daraxtlarning morfologik vа biologik xususiyatlari · mevali daraxtlarning tuzilishi · mevali daraxtlarning ildiz tizimi · mevali daraxtlarning tashqi muhit sharoitlariga munosabatlari mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi hamda botanik ta’rifi. o’zbekistondagi mevali daraxtlar boshqa o’simliklardan mevalarining yirikligi, rangdorligi, uzoq saqlanishi, uzoq masofalarga yuborish mumkinligi hamda sanoat uchun qimmatbaho xomashyo ekanligi va iste’mol qilish u chun zarur bo’lgan moddalarga boyligi, bir yerda ko’p parvarish qilinishi hamda mo’l hosil berishi bilan ajralib turadi. bir necha yillar mobaynida olma, nok, behi, yong’oq, o’rik, bodom, ...

Формат DOCX, 418,4 КБ. Чтобы скачать "mevali va rezavor mevali o’simliklarning kelib chiqishi, botanik ta’rifi va umumbiologik xususiyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: mevali va rezavor mevali o’siml… DOCX Бесплатная загрузка Telegram