urug’li mevalar

DOCX 582,7 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1680696423.docx urug’li mevalar mevali daraxtlar urug’li, danakli, rezavor, yong’oq mevali hamda subtropik o’simlik va rezavor meva guruhlariga bo’linadi. har bir turning biologiyasi aniqlangandan keyin tuproq va iqlim sharoiti shu o’simlik tabiatiga moslashtirilsa, albatta u ning barvaqt hosil berishi, ko’p umr ko’rishini to’liq ta’minlashi mumkin. har bir o’simlikning tashqi sharoitga bo’lgan talabiga qarab respublika, viloyat, tumanlarda kattakatta maydonlarda mevazorlar barpo qilish mumkin. biz uzoq umr ko’rib, mo’l hosil beradigan mevali daraxtlarning o’sish va taraqqiyot qonunlarini yaxshi bilib olsak, o’stirilayotgan yoki o’stirilishi kerak bo’lgan mevali daraxtlar uchun zarur sharoitni to’liq yaratib bersak, uzoq umr ko’rish va sifatli hosil berishini ta’minlagan bo’lamiz. urug’li mevalilarga olma, nok, behi kabilar misol bo’ladi. bular yetilish vaqtiga qarab 5 guruhga bo’linadi: ertagi mevalar urug’li mevalarining boshqa guruhlariga nisbatan ertaroq yetiladi. uzilgandan keyin uzoq vaqt saqlanmaydi, olis joylarga yuborishga unchalik yaramaydi, kimyoviy tarkibi jihatidan boshqalardan farq qiladi. yozgi nav mevasi tusga kira boshlagan vaqtda uziladi. shunday qilinmasa, u …

lar yana yiriklashadi, rangi va hidi yaxshilanadi. kechki mevalar qishda yaxshi saqlanadi. ularning ba’zilari masalan: «zolotaya grayта», «renet simirenko» ancha vaqt buzilmay turadi. yetilish muddatlariga ko’ra meva navlarini guruhlarga bo’lish tartibi har bir tuman uchun alohida belgilanadi. bitta navning o’zi har xil o’sish sharoitiga ko’ra turli guruhga kirishi mumkin. 3-rasm. olma. «golden delishes» 4-rasm. olma. «nafis» navi. navi. 5-rasm. olma. «renet simirenko» navi. zararkunandalar qanday o’simliklarni zararlashiga qarab tavsiflanadi. bunday tavsiflash sababli zararkunandalar haqidagi ma’lumotlar birmuncha takrorlansa ham ma’lumotnomadan keng miqyosda foydalanish ancha qulay. har qaysi daraxt o’simlikka tushadigan zararkunandalar o’simlikning ayrim organlari (ildizi, tanasi, shoxlari, kurtak, tuguncha va mevalari)ga yetkazilgan zarariga qarab joylanadi. ma’lumotnomada zararkunandalarni bunday joylash himoya tadbirlari bilan belgilangan ishlarni ketma-ket olib borish uchun imkon beradi. o’simlik zararkunandalari deganda, o’zlari joylashib olgan o’simliklar bilan oziqlanib yashovchi bo’g’imoyoqli jonivorlarni tushunamiz, bu zararkunandalar qatoriga hasharotlar, o’rgimchaksimonlar, qisqichbaqasimonlar, ko’poyoqlilar va boshqalar kiradi. bulardan tashqari, qurtlar turkumi (tipi)ga qarashli o’simlikxo’r nematodalar; …

ridagi shirasini so’rish yo’li bilan zarar yetkazadi. hasharotlar o’zlarining rivojlanish davrida o’zgarib, ya’ni rivoj lanishning bir fazasidan ikkinchi fazasiga o’tib turadi. masalan, zararli turlarga qarashli hasharotlar chala hamda to’la yetiladigan ikki guruhga bo’linadi. olma qurti. bu quit urug’li meva, ayniqsa olma, nok va behi daraxtlarining asosiy zararkunandasi hisoblanadi. ba’zi yillarda shaftoli, o’rik, olxo’ri va do’lana daraxtlarining mevalariga ham zarati yetkazadi. qurtlar meva ichiga kirib, uning eti, so’ngra urug’lari bilan oziqlanadi. olma qurti shikastlagan mevalar pishib yetilishidan ancha ilgari to’kiladi. bunday mevalar saqlab qo’yish uchun yaramaydi, ularning bir qismi chirib ketadi. olma qurtiga qarshi yaxshi kurash olib borilmayotgan bog’larda hosilning 30– 70 foizi nobud bo’ladi. tashqi ko’rinishi. kapalagi qanotlarini yozganda 2 sm gacha yetadi. oldingi qanotlari to’q kulrang tusda, qoramtir to’lqinsimon ko’ndalang chiziqlar bilan qoplangan, qanotining uchida to’q bug’doy rangda tovlanib turadigan qo’ng’ir rangli dog’i bo’ladi. keyingi qanotlari och qo’ng’ir tusda, ularning chetlarida och rang li popuk bo’ladi. tuxumi yassi shaklda, …

shlaydi. nihoyat, olma qurti mevalar xillangan uchastkalarda, mevalar idishlarga joylangan binolarda, mevaxonalarda, daraxt shoxlariga qo’yilgan tirgovichlardagi teshik va yoriqlarda, yangi mevadan bo’shagan yashik larda qishlab chiqadi. olma qurti o’zbekistonning asosiy mevachilik rayonlarida uch bo’g’in, tog’li tumanlarida esa bir-ikki bo’g’in avlod beradi. qurtlar ko’klamda aprel oyida, ba’zan martda ham, g’umbakka aylanadi. birinchi kapalaklari olma daraxtlari gullay boshlagan davrda paydo bo’ladi. g’umbakdan chiqqan kapalaklari shox-shabbaning soya joylarida yashirinib turib, qosh qoraygandan keyin ucha boshlaydi. bu kapalaklar tezda juftlashib, tuxum qo’yishga kirishadi. tuxum larini havo harorati 16,5°c bo’lgan paytlarda, ko’pincha barglar ning ustki tomoniga, ba’zan mevalarga bitta-bittadan qo’yadi. yoz faslida mevalar o’sib kattalashgan sari kapalaklarning ko’pchiligi tuxumlarini mevalarga qo’yadi. har bir urg’ochi kapalak 50– 100 tagacha tuxum qo’yishi mumkin. bog’larda kapalaklarning paydo bo’lish, tuxum qo’yish va qurtlarning tuxumdan chiqa boshlash muddatlari juda muhim rol o’ynaydi. chunki, bu zararkunandalarning tuxumlarini hamda ulardan chiqayotgan qurtlarni yoz faslida dori purkab yo’qotish vaqtlari ana shu muddatlarga qarab …

da, olmaning renet simirenko navi gullab bo’lganidan keyingi 14–21-kunda tuxumdan chiqadi. ko’klamgi bo’g’in kapalaklarining g’umbakdan chiqishi va tu xum qo’yishi ayrim yillarda, ayniqsa ko’klam sovuq, seryog’in kelgan vaqtda uzoqqa cho’zilib, 30–35 kun davom qiladi. yangi qo’yilgan tuxumlardan 6–8 kunda qurtlar chiqadi. tuxumdan chiqqan qurtning tanasi oq, uzunligi 1,5 mm, boshi qoramtir bo’ladi. ular meva qidirib o’rmalab yuradi, mevaga borib yetganidan keyin avvalo uning sirtida o’rmalaydi va mevani teshib kirish uchun qulay joy qidiradi. qurtlarning ko’pchiligi mevaning yon tomonidan yoki meva bandi yaqinidan teshib kiradi. qurt mevaga kirayotganida uning po’stini yemasdan, balki o’zi kirgan teshik yoniga taxlab qo’yadi. qurtning mevani teshib kirishiga 1,5–2 soat va ba’zan undan ham uzoqroq vaqt sarflanadi. mevaga kirgan qurt dastlab uning eti, keyinchalik urug’lari bilan oziqlanadi, mevalardagi qurtlar 27–28 kun ichida rivojlanib bo’ladi. shu davrda bu qurtlar to’rt marta tulaydi. oziqlanib bo’lgan qurtlar daraxtlardagi hamda yerga to’kilgan mevalardan tashqariga chiqib po’stloq yoriqlari va qatlamlari, shox qo’ltiqlari, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "urug’li mevalar"

1680696423.docx urug’li mevalar mevali daraxtlar urug’li, danakli, rezavor, yong’oq mevali hamda subtropik o’simlik va rezavor meva guruhlariga bo’linadi. har bir turning biologiyasi aniqlangandan keyin tuproq va iqlim sharoiti shu o’simlik tabiatiga moslashtirilsa, albatta u ning barvaqt hosil berishi, ko’p umr ko’rishini to’liq ta’minlashi mumkin. har bir o’simlikning tashqi sharoitga bo’lgan talabiga qarab respublika, viloyat, tumanlarda kattakatta maydonlarda mevazorlar barpo qilish mumkin. biz uzoq umr ko’rib, mo’l hosil beradigan mevali daraxtlarning o’sish va taraqqiyot qonunlarini yaxshi bilib olsak, o’stirilayotgan yoki o’stirilishi kerak bo’lgan mevali daraxtlar uchun zarur sharoitni to’liq yaratib bersak, uzoq umr ko’rish va sifatli hosil berishini ta’minlagan bo’lamiz. urug’li ...

Формат DOCX, 582,7 КБ. Чтобы скачать "urug’li mevalar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: urug’li mevalar DOCX Бесплатная загрузка Telegram