o’zbek musiqasi tarixi (mirsodiq tojiyev va maqom)

DOCX 55 pages 88.4 KB Free download

55 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 88.4 KB

File type DOCX

Pages 55

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 55

mirsodiq tojiyev va maqom mundarija bob va paragraflar nomlanishi betlar kirish 3 birinchi bob: mirsodiq tojiyev va o‘zbek simfoniyalari. 6 1.1§ o‘zbekistonda simfoniya musiqasining tarixi. 6 1.2§ mirsodiq tojiyev ijodida simfonik musiqa turlari. 9 1.3§ mirsodiq tojiyev asarlarida maqom ohanglari. 13 ikkinchi bob:“shoir muhabbati” simfonik-poemasida maqomning qo‘llanilishi. 18 2.1§ simfonik-poema janrining rivoji. 18 2.2§ “shoir muhabbati” simfonik-poemasining mazmuni. 23 2.3§ “shoir muhabbati” simfonik-poemasida maqom kuylari tahlili. 28 uchinchi bob: mirsodiq tojiyev simfoniyalarida maqom kuylari. 33 3.1§ birinchi simfoniyaning obrazli va kuy-intonatsion mazmuni. 33 3.2§ uchinchi simfoniyada mavzularni rivojlantirish usullari. 35 3.3§ uchinchi simfoniya dramaturgiyasining o‘ziga xosliklari. 38 xulosa. 43 foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati. 47 kirish “o’zbek musiqasi tarixi” hamza hakimzoda niyoziy nomli sanatshunoslik institutining muzyka bulimi ilmyai hodimlari va m. ashrafiy nomidagi toshkent davlat konservatoriyasining sharq musiqasi, music tarixi va nazariyasi cafédralari azolari hamkorligida yaratildi. kullanmaga ushbu ish mualliflarining oldin chop etylgan asarlari asos bo'ldi. xususan, bunda s. m. vekslerning “o‘zbek …

2 / 55

eti sotsialistik respublikasi musiqasi qurilishning yanada rivojlanishida tutgan rolini boshqarish, o’zbek xalqining boy musiqa merosi bilan va professional kompozitorlik ijodining hamma bilan rivojlanishiga oid muommolar bilan tanishtirishdan iboratdir. [1: qo’l yozma 1940-1941, h.h.niyoziy nomli san’atshunoslik instituti kutubxonasida saqlanadi.] [2: автореферат днссертации на соискание учсной степенн доктора иекусство- ведения. ташкент — ереван, 1970.] qo’llanmaga materiallar bayon qilishning tarixiy printsipi asos qilib olindi. kitob o’zbekistan musiqa madaniyatining ulug’ oktyabr sotsialistik inqilobisigach va undan keyingi ahvolini aks ettiruvchi ikki katta bo’limni o’z ichiga oladi. har bir bo’lim alohida davrida tarixiy-madaniy davrga bag’ishlangan boblarga bo’linadi. mualliflar ko’proq e’tiborni ulug' vatan urushidan keyingi davr (1945— 1975) ga jalb qiladilar. chunki bu davrda o'zbek professional bastakorlik ijodida katta yutuqlarga erishildi, musiqa taraqqiyotida muxim voqealar yuz berdi. shunga muvofiq ohirgi (oltinchi bobda respublikaning musiqani hayotga sharh berishdan tashqari o'zbek madaniyati uchun ushbu bosqichida muhim bo’lgan vokal va cholg’u musiqa janrlari, musiqali teatr baholanadi va ularga tavsifi beriladi. …

3 / 55

a madaniyatida juda katta tarixiy, ilmiy va amaliy korxona ega bo’lgan masalalardan biri bo’lib qoldi. ix- xix asr sharq musiqa madaniyatiga oid tarixiy - nazariy asarlar va tarixiy - adabiiy harakterdagi manbalarning ko'plarida maqomlar masalasiga alohida ahamiyat berilgan. so’nggi davrlarda ham ko'pgina musiqashunos olimlar maqomlar haqida o'zlarining ma'lumotlarini keltirganlar. shunga qaramay, maqomlar davridagi ko’pgina chalkashliklar va anglash-movchiliklar mavjud. buni hal etish esa juda murakkab va chuqur ilmiy tadqiqotlar olib borishni talab qiladi. maqomlar sharq xalqlari musiqasining asosini tashkil etadi. shu sababli maqomlarni atroflicha o'rganilishi musiqa madaniyatimiz tarixida muhim ahamiyatga ega. maqomlarning taraqqiyot tarixi o'rganilishida o'tmishda mashur bo'lgan fanning turli sohalari bilan bog'liq juda murakkab masalalarga duch kelinadi. bu hol esa, maqomlarni o'rganishda katta tezlik tug'diradi. maqomlarning nazariy ham amaliy tomonlari bor. ularning nazariy jihatlari shark musiqasiga bag'ishlangan risollarda o’z ifodasini topgan. o’zbek - tojik xalqlaridagi maqomlarning amaliy tomonlarini esa, ustoz sozanda va xonandadan shogirdga og’zaki o’tib, bizgacha yetib kelgan maqomlar …

4 / 55

rining eng so’nggi shaklidir va bundan tahminan ikki asr erta (xvіi .) shakllangan. turli tushunchalar ifodasi bo’lgan "maqomlar" musiqada lad (parda) ushmalari ma’nosida keladi. bu turli davrlarda yashab kelgan maqomlarning hammasida ham o’z mazmunini birdek saqlab keldi. buning uchun shashmaqomni ham o'tmishda joriy etilgan "maqom" sanasi bilan birgalikda, uning tarixiy shakllanish jarayoni kesimida qarab chiqish alohida ahamiyatga ega. i bob: mirsodiq tojiyev va o‘zbek simfoniyalari 1.1§ o‘zbekistonda simfoniya musiqasining tarixi musiqiy san’atning turlari orasida simfonik musiqa eng murakkab janrlar qatoriga kiradi. tarixdan ma’lumki, professional kompozitorlaming ijodiy izlanishlari tufayli cholg‘u musiqaning turli shakl va janrlari avval xvi asrda italiyada paydo bo‘la boshladi. kelgusi asrlarda “simfonik syuita”, “uvertyura”, “simfonik poema”, “simfonik ballada”, “simfonik ato”, “rapsodiya” “simfoniya” va “cholg'u konsert” nomli atamalar bilan belgilanuvchi cholg‘u musiqalar kompozitorlik ijodida shakllandi.simfonik musiqaning ommalashishida va turli janrlarini rivojlanish jarayonida “vena musiqa maktabi” muhim rol o'ynadi. xviii-xix asrlarda korelli, vivaldi, gaydn, bax, gendel, mostart, betxoven, shubert, shuman, …

5 / 55

mpozitorlari tomonidan o‘zbek musiqa ohanglari asosida bir qator simfonik janrlarga xos asarlarni yaratilishi bilan bog‘liqdir. ikkinchi bosqich - hamkorlik, milliy kompozitorlik maktabi namoyandalari ijodida simfonik asarlami turli janrlarida namoyon bo‘lishi. uchinchi bosqich o'zbek simfonist-kompozitorlarining shakllanishi va jahon andozalariga xos yetuk asarlar yaratilishi bilan bogiiqdir. o‘zbek simfonik maktabining ilk namoyandalari rusiyzabon kompozitorlardan iborat edi. “samarqand syuitasi” (1930) v.deshevov, “0 ‘zbekistonning musiqali manzarasi” (1931) m.ippolitov-ivanov, “0‘zbekcha rapsodiya” va “farg‘onacha marsh” (1931) v.zolotaryov “советский восток” (1932) s.vasilenko, birinchi simfoniya (mi minor,1937) g.mushel kabi kompozitorlar tomonidan yaratilgan asarlar, o‘zining milliylik jihatlarini namoyon etadi. ayniqsa, a.f.kozlovskiyning 1937-yili yaratgan uch qismli “lola” simfonik syuitasi, g.mushelning uch qismli birinchi simfoniya (emoll) si, m.glierning “tantanavor uvertyura”si va 1939-yilda yaratgan “ферганский праздник”36 uvertyuralari mutaxassislar e’tirofiga sazovor bo‘ladi. ushbu kompozitorlar o‘zbek kompozitorlik maktabini shakllantirishda va kompozitorlaming yangi avlodini tarbiyalashda o‘ziga xos rahnamolik qiladilar. natijada 30-yillaming oxiriga kelib m.ashrafiy, t.sodiqov, m.burhonov sh.ramazonovlarning kompozitorlik ijodi namoyon bo‘la bosh- r.m.g heming “ферганский праздник” …

Want to read more?

Download all 55 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o’zbek musiqasi tarixi (mirsodiq tojiyev va maqom)"

mirsodiq tojiyev va maqom mundarija bob va paragraflar nomlanishi betlar kirish 3 birinchi bob: mirsodiq tojiyev va o‘zbek simfoniyalari. 6 1.1§ o‘zbekistonda simfoniya musiqasining tarixi. 6 1.2§ mirsodiq tojiyev ijodida simfonik musiqa turlari. 9 1.3§ mirsodiq tojiyev asarlarida maqom ohanglari. 13 ikkinchi bob:“shoir muhabbati” simfonik-poemasida maqomning qo‘llanilishi. 18 2.1§ simfonik-poema janrining rivoji. 18 2.2§ “shoir muhabbati” simfonik-poemasining mazmuni. 23 2.3§ “shoir muhabbati” simfonik-poemasida maqom kuylari tahlili. 28 uchinchi bob: mirsodiq tojiyev simfoniyalarida maqom kuylari. 33 3.1§ birinchi simfoniyaning obrazli va kuy-intonatsion mazmuni. 33 3.2§ uchinchi simfoniyada mavzularni rivojlantirish usullari. 35 3.3§ uchinchi simfoniya dramaturgiyasining o‘ziga xoslikla...

This file contains 55 pages in DOCX format (88.4 KB). To download "o’zbek musiqasi tarixi (mirsodiq tojiyev va maqom)", click the Telegram button on the left.

Tags: o’zbek musiqasi tarixi (mirsodi… DOCX 55 pages Free download Telegram