генератив органлар

PPTX 14,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1701524660.pptx генератив органлар мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети биология факультети фан. ботаника (ўсимликлар анатомия ва морфологияси, тубан ўсимликлар) мавзу: генератив органлар режа: 1. гул тузилиши 2. чангчининг тузилиши 3. уруғчининг тузилиши 4. чангланиш 5. уруғланиш барг морфологияси барг анотомияси деганда нима тушинилади ва барг қандай вазифани бажаради? бир паллали ўсимликлар пояси қандай анотомик тузилишга эга? бир паллали ва икки паллали ўсимликлар поясининг ички тузилишида қандай фарқлар бор? блиц саволлар генератив органлар генератив органларга – кўпаювчи органлар: гул, мева ва уруғ киради. гул - гулли ўсимликларнинг репродуктив (лот. “re” – янгидан; “produkcio” – ҳосил қилиш) органи ҳисобланади. гул ўсимликларда шакли ўзгарган новда бўлиб, унинг барглари гул аъзоларига айланган. гул – фақат ёпиқ уруғли ўсимликлардагина бўлади. гулда уруғчи тугунчаси бўлиб, унинг ичида уруғи бўлган мева ҳосил бўлади. шунинг учун ҳам, улар ёпиқ уруғли ўсимликлар дейилади. ёпиқ уруғли ўсимликлардагина қўш уруғланиш бўлиб, бу хусусияти билан очиқ уруғлилардан фарқ қилади. генератив органлар мева …

ар оиласига мансуб бўлиб, ғўза, тугмачагул каби ўсимликларда учрайди. бириккан косачабарглар косачабарглар бирлашган (печак гулида) ёки эркин жойлашган (карам гулида) бўлиши мумкин. айрим ўсимликларда косачабарги, умуман бўлмаслиги (лола, бойчечак гулларида) ҳам мумкин. косачабарг гул аъзоларини ташқи муҳитнинг ноқулай шароитларидан ҳимоя қилади. гулқўрғон косачабарг билан тожбарглар биргаликда гулни ташкил этади ва гулқўрғон дейилади. гулқўрғон гулнинг ички қисмини ташқи муҳитнинг ноқулай таъсиридан (қуриб қолиш ва совуқдан) сақлайди. тожбарг тубида гул ўрнида нектардон жойлашган бўлиб, улар ҳашаротларни ўзига жалб этиш учун шира ажратиб чиқаради. 9 гулнинг тузилиши агар гулда фақат косачабарг ёки тожбарг бўлса, бундай гулқўрғон оддий гулқўрғон дейилади. оддий гулқўрғон лола марваридгул лилия 11 гулқўрғони бўлмаган гуллар гулқўрғонсиз (ялонғоч гуллар) гуллар дейилади тол гуллар: a-қийшиқ гул (зигоморф); б-тўғри гул (актиноморф); в-ассиметрик гул; г-гул қисмлари: 1-гул банди, 2-косачабарг, 3-тожбаргнинг найсимон қўшилиб ўсган қисми, 4-тожбарг асоси, 5-тожбарг гулларнинг шакли гулқўрғон (тожбарг, косачабарг) баргларининг шаклига кўра тўғри гул (актиноморф), қийшиқ (зигоморф) гулларга бўлинади. актиноморф гуллардан …

қилади. чангчилар йиғиндисини андроцей дейилади. чангчилар ҳам ўсимликларнинг турига қараб ҳар хил миқдорда бўлади. масалан: карамдошларда олтита, раънодошларда чексиз бўлади. чангчи - чангдон, чангчи ипидан иборат. чангчи чангдонда ҳар хил чанглар мавжуд бўлиб, улар шарсимон, эллипссимон, юлдузсимон ва х. шаклларда бўлади. 19 чангдоннинг кўндаланг кесими: 1-эпидерма; 2-фиброз (тола) қават-эндотеций; 3-чанг ҳалта; 4-чанглар; 5-тапетум (ички парда); 6-боғлагич чангчилар морфологик табиати ва функциясига кўра микроспорафиллардан ҳосил бўлган. ҳар бир чангчи чанг ипига, 2 та чанг ҳалтачаларига ва боғлағичга эга. чанг ҳалтачаларида 2 та микроспорангий бўлади ва баъзан улар чанг уялари бўлади. яъни, ҳар қайси чангчи 4 та микроспорангийга эга. чангдонда чанг ҳужайралари етилади. чангчи ипи ўсимликларнинг турига қараб узун, қисқа ёки умуман бўлмаслиги ҳам мумкин. чангчи кўпчилик ўсимликларда эркин жойлашса, айрим ўсимликларда қўшилган бўлади. кунгабоқар, қоқи гулларида чангчи қўшилиб ўсган; олма, гилосларда эса эркин жойлашган. айрим гулларда чангчилар умуман бўлмаслиги мумкин. бундай гуллар одатда бир жинсли гуллар бўлади. масалан: маккажўхори, бодрингнинг уруғчи …

н чангнинг тузилиши 1 - ядро, 2 - генератив ҳужайра, 3 - пора, 4 - экзина, 5 - интина, 6 - тикансимон ўсмалар чанг доначасининг ташқи пўсти экзинада яна поралар ҳам бўлиб, бу поралар орқали чанг найчалар ўсиб ташқарига чиқа бошлайди. экзинанинг ичкарисида ички қобиқ - интина жойлашган. чанг доначасининг ичида катта вегетатив ва кичик генератив ҳужайралар жойлашган. етилган чанг ўсишида ундаги интина чанг найчасини ҳосил қилади, бу найча экзина (пўст) пораси орқали ташқарига чиқади. генератив ҳужайра эса бўлиниб, икки спермийни ҳосил қилади. уруғчи (gynoeceum) гулнинг марказида битта ёки бир нечта уруғчи жойлашган бўлиб, асосан уруғ етиштириш учун хизмат қилади. уруғчи – тумшуқча, устунча ва тугунчадан иборат. тумшуқча – чанг доначаларини қабул қилиш учун хизмат қилади. устунчаси эса чангланиш усулига қараб узун, қисқа ёки умуман бўлмаслиги мумкин. уруғчи (gynoeceum) энг узун устунчани маккажўхори ва заранг гулларида кўриш мумкин. улар шамол ёрдамида чангланишга мослашган. лолақизғалдоқ, кўкнор гулларида устунча тараққий этмайди. уруғчи …

г қисмлари тугунчанинг ўртасига бирикади. устки тугунчада гул қисмлари тугунча остида ўрнашади. остки тугунчада гул қисмлари тугунча устида ўрнашади. ўсимлик гулининг тузилиши ва диаграммаси: 1–тўпгул ўқи, 2–гулёнбарг, 3 – косачабарг, 4 –тожбарг, 5–чангчи, 6 –уруғчи, 7–қоплағич барг 32 гул формуласи *-актиноморф ↑-↓- зигоморф לּ- ассиметрик р –оддий гулқўрғон (perigonium) ca- косачабарг (calyx) co- тожбарг (corolla) a- андроцей (androeceum) g- гинецей (gynoeceum) + агар қисмлар бир неча айланма ҳосил қилса; а10+10+5 ( ) – қўшилиб ўсса; с(5) ♂ - чангчили гул; ♀ - уруғчили гул; ♂ - икки жинсли гул; + чангланиш. гулда чангчининг чанги етилгач, чангдон ёрилади, чанг шамол, ҳашаротлар ёрдамида гулнинг уруғчи тугунчасига бориб тушади. натижада чангланиш содир бўлади. чангдонда етилган чангнинг оналик тумшуқчасига тушуши чангланиш дейилади. чангланиш ўз – ўзидан чангланиш четдан чангланиш ўз – ўзидан чангланишда: битта ўсимлик гулида бўлган чангчи чанги шу ўсимлик гулидаги уруғчи тумшуқчасига тушади. ўз – ўзидан чангланадиган ўсимликларда гул майда, кўримсиз, кўпинча …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "генератив органлар"

1701524660.pptx генератив органлар мирзо улуғбек номидаги ўзбекистон миллий университети биология факультети фан. ботаника (ўсимликлар анатомия ва морфологияси, тубан ўсимликлар) мавзу: генератив органлар режа: 1. гул тузилиши 2. чангчининг тузилиши 3. уруғчининг тузилиши 4. чангланиш 5. уруғланиш барг морфологияси барг анотомияси деганда нима тушинилади ва барг қандай вазифани бажаради? бир паллали ўсимликлар пояси қандай анотомик тузилишга эга? бир паллали ва икки паллали ўсимликлар поясининг ички тузилишида қандай фарқлар бор? блиц саволлар генератив органлар генератив органларга – кўпаювчи органлар: гул, мева ва уруғ киради. гул - гулли ўсимликларнинг репродуктив (лот. “re” – янгидан; “produkcio” – ҳосил қилиш) органи ҳисобланади. гул ўсимликларда шакли ўзгарган новда бўлиб, унинг барг...

Формат PPTX, 14,0 МБ. Чтобы скачать "генератив органлар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: генератив органлар PPTX Бесплатная загрузка Telegram