o‘simlikdagi suv muvozanati

DOCX 35.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1661367758.docx o‘simlikdagi suv muvozanati reja: 1. o‘simliklarning suv rejimi 2. tuproqdagi suv 3. suv transporti jarayonlari. suv tuproqdan o‘simliklar orqali havo muhitiga tomon harakati 4. ksilemada suvning o‘tkazilishi 5. o‘simlik ksilemasi yuzasida suv transportirovkasining fizikaviy xususiyatlari. xulosa 1. o‘simliklarning suv rejimi yer atmosferasidagi hayot yer usti o‘simliklari uchun muhim omillarni o‘zida aks ettiradi. bir tomondan atmosfera o‘simliklar fotosintezi uchun kerakli karbonad angidrid gazi manbaasi hisoblanadi. shu bois o‘simliklar atmosfera muhitiga intiladi. ikkinchi tomondan atmosfera nisbatan quruq bo‘lib, u o‘simliklar organizmini suvsizlantirib qo‘yishi mumkin. bu qaramaqarshi ehtiyojlarni qondirish hamda karbonad angidrid gazini imkon qadar ko‘proq o‘zlashtirish va suv yo‘qotishni imkon qadar kamaytirish maqsadida o‘simliklar evolyusion rivojlanish davomida barglari orqali suv bug‘lanishi va yo‘qotilgan suv o‘rnini to‘ldirish xususiyatlariga ega bo‘lganlar. ushbu bo‘limda biz o‘simlik va o‘simliklar muhiti darajasida, suv transorti harakatiga ta'sir etuvchi kuchlar va mexanizmlarni ko‘rib chiqamiz.suv transporti jarayonlarida suvning barglar orqali yo‘qotilishi suv bug‘lari konsentratsiyasinig gradient harakatlari natijasida yuzaga keladi. …

iladi. biz suv trnsporti jarayonlarini uning tuproqdagi harakatlarini ko‘rib chiqishdan boshlaymiz. 2. tuproqdagi suv tuproqdagi suvning tarkibi va harakati tuproqning turi va tarkibigi hamohang bog‘liqdir. turli tipdagi tuproqlarning fizikaviy xususiyatlari keskin farqlanishini ko‘rsatadi. tuproqning tarqalgan hududida 1 mm qalinlikda kum uchrashi mumkin. ammo ushbu qatlam tuproq yuzasining juda kam qismini tashkil etsada, qatlamlar orasidagi o‘tkazuvchanlik kanallarida muhim ahamiyatga ega bo‘ladi boshqa qavatida 2 mm qalinlikda loy qalami kuzatiladi. ushbu qatlam sezilarli katta yuzani egallasada lekin qatlamlar orasidagi uzviy aloqa kanallarida kamroq rol o‘ynaydi. gumus (organik moddalar parchalanishian hosil bo‘luvchi modda) kabi organik moddalar yordamida tuproqning loyli qatlami bilan aralashishi natijasida hosil bo‘lgan donadorlik tuproqda suv aylanishi va havo aeratsiyasi jarayonlarini birmuncha yaxshilaydi. tuproq kuchli yomgir yoki kuchli suv oqimi bilan sugorilganda yig‘ilgan suv og‘irlik kuchi ta'siri ostida qatlamlararo pastga harakatlanadi, ma'lum bir qismi esa ushbu kanallar orasidagi havo hisobiga qatlamlar orasida ushlab turiladi.tuproqdagi suv uning qatlamlari orasidagi yuzalarga yopishgan holatda …

i qatlamlar esa bir necha kunlik to‘yinishdan so‘ng suvning atigi 3 % ini o‘zida saqlab qolish xususiyatigi ega. keyingi bo‘limlarda o‘simliklar uchun zarur suv ildizlar orqali qanday so‘rilishini, tuproqdagi sua harakatini, tuproqdagi suvning qarshi bosimi tuproqning suv rejimini qanday o‘zgartirishini ko‘rib chiqamiz. tuproq suvlarining qarshi gidrostatik bosimi tuproq suv rejimini kamaytiradi. o‘simliklarning suv potensiali kabi tuproqning suv potensiali ham ikki asosiy unsur osmotik va gidrostatik bosimlarga asoslanadi. tuproqdagi suvning osmotik bosimi (3 bo‘lim) deyarli juda kam bo‘lib, unda erigin moddalar miqdorigi qarab, 0.02 mpa gacha bo‘lishi mumkin. tarkibidagi tuzlar miqdoriga qarab tuproqdagi bosim 0.2 mpa yoki undan kichik ko‘rsatkichda bo‘ladi. tuproq suv rejimining keyingi omili gidrostatik bosimdir. nam tuproqlarda rn ko‘rsatkichi nolga yaqin bo‘ladi. tuproqning qurishi natijasida rn kursatkichi kamayadi ba'zi holatlarda aks kursatkich darajasigacha tushib ketishi mumkin. savol tug‘iladi, tuproqdagi suvning aks bosimi qanday paydo bo‘ladi? biz 3-bo‘limda kapillyarlik hodisasini muhokama qilgan edik suv yuqori yuza qovushqoshligiga ega bo‘lib, …

hlanish yuzasi (g) 1 mm ga teng bo‘lsa uning aks bosim ta'siri rn=- 0.15 mpa ga teng bo‘ladi.ushbu ko‘rsatkich havo-suv ta'sir yuzasi loy qatlamining sezilarli mayda qatlamlariga tomon siljishi natijasida -1mpa dan -2 mpa gacha o‘zgarishi mumkin tuproqshunoslar tuproqning suv rejimini tuproqdagi suvning potensiali bilan izohlashadi. suv grunt qatlamlar orqali oqim hosil qiladi. suv tuproq qatlamlari orasidan oqim yo‘nalishlari hosil qilib gradient bosim ta'siri ostida harakatlanadi. bundan tashqari suv bug‘larining diffuziyalanishi ham suvning harakati hisoblanadi. o‘simliklar tuproqdan suv yutishi natijasida tuproqning o‘simliklar ildiziga yaqin qismlarida suvsizlanish paydo bo‘ladi. bu suvsizlanish ildizlar atrofidagi tuproqning rn ko‘rsatkichini kamaytiradi va unga qo‘shni bulgan, yuqori rn ko‘rsatkichiga ega bo‘lgan tuproq maydonchalarining orasida gradient bosim hosil qiladi. o‘rni to‘ldirilgan suv hisobiga tuproq bo‘shliqchalari orasida uzviy bog‘liqdik yuzaga keladi va bu kanallar orqali gradient bosim ta'sirida suv oqim ko‘rinishida ildiz yuzalariga tomon harakat qiladi. tuproqdagi suvning harakat tezligi ikki omilga bog‘liq: gradient bosim ko‘rsatkichi va tuproqning …

vi natijasidagi suvning harakati esa kanallar tarmoqlari tomonidan chegaralab qo‘yiladi. tuproq o‘tkazuvchanlik kanallarining havo bilan almashinuvi oshishi bilan suv yana ham mayda kanallar orqali harakatlana boshlaydi va gidravlik o‘tkazuvchanlik xususiyati ham kamayib ketadi. juda quruq tuproqlarda suv potensiali tushib ketishi mumkin. bu doimiy qurg‘oqchilikka olib kladi. bu paytda suv potensiali kamligi bois o‘simliklar rivojlanishdan to‘xtaydi. bu shuni anglatadiki, suv potensiali (¥u>) o‘simliklar o‘simliklar osmotik potensiali (¥8) ko‘rsatkichidan kam yoki teng darajada bo‘ladi. o‘simliklar hujayrasi osmotik bosimi shu o‘simlik turiga bog‘liq bo‘lib, suvning doimiy almashinuv jarayonlari tuproqning noyob xususiyati hisoblanmaydi. bu jarayon bevosita o‘simliklarning turlari va boshqa omillarga ham bog‘liq. ildizlar orqali suvning yutilishi. ildizlar va tuproqning o‘zaro mustahkam yuza aloqalari suvning ildizlar orqali yutilishi samaradorligini oshirishda muhim rol o‘ynaydi. ildiz va ildiz popuklarining o‘sishi evaziga ushbu aloqa suv o‘zlashtirish hajmini oshirish uchun yuqori darajadagi suv yutish yuzasini hosil qilishni ta'minlaydi. ildiz popuklari ildiz epidermik hujayralarining kengayishidan hosil bo‘ladi. ular ildiz …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o‘simlikdagi suv muvozanati"

1661367758.docx o‘simlikdagi suv muvozanati reja: 1. o‘simliklarning suv rejimi 2. tuproqdagi suv 3. suv transporti jarayonlari. suv tuproqdan o‘simliklar orqali havo muhitiga tomon harakati 4. ksilemada suvning o‘tkazilishi 5. o‘simlik ksilemasi yuzasida suv transportirovkasining fizikaviy xususiyatlari. xulosa 1. o‘simliklarning suv rejimi yer atmosferasidagi hayot yer usti o‘simliklari uchun muhim omillarni o‘zida aks ettiradi. bir tomondan atmosfera o‘simliklar fotosintezi uchun kerakli karbonad angidrid gazi manbaasi hisoblanadi. shu bois o‘simliklar atmosfera muhitiga intiladi. ikkinchi tomondan atmosfera nisbatan quruq bo‘lib, u o‘simliklar organizmini suvsizlantirib qo‘yishi mumkin. bu qaramaqarshi ehtiyojlarni qondirish hamda karbonad angidrid gazini imkon qadar ko‘proq o‘zlashtir...

DOCX format, 35.7 KB. To download "o‘simlikdagi suv muvozanati", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘simlikdagi suv muvozanati DOCX Free download Telegram