stress omillar va ularga o‘simliklarni javob reaksiyalari

DOCX 26,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1661367864.docx stress omillar va ularga o‘simliklarni javob reaksiyalari reja: 1. o‘simliklarni noqulay sharoitga chidamliligi. o‘simliklarni chiniqtirish. 2. o‘simliklarning sho‘rga chidamliligi 3. o‘simliklarning issiqqa va qurg‘oqchilikka chidamliligi 4. o‘simliklarning noqulay omillar ta'siriga javob reaksiyasi turlari. 1. o‘simliklarni noqulay sharoitga chidamliligi. o‘simliklarni chiniqtirish o‘simliklar hosiliga turli noqulay sharoit salbiy tasir etadi. bular: sovuq va issiq, qurg‘oqchilik va o‘ta namgarchilik, tuproqning sho‘rlanishi va kasalliklar. o‘simliklarni himoya qilish uchun yuqorida ko‘rsatilgan omillar ularga qanday tasir etishini bilish kerak. ituzumdosh o‘simliklar asosan mdh ning ob-havo sharoiti tez va kuchli o‘zgarib turadigan janubiy tumanlarida ekiladi: ayrim davrlarda yog‘ingarchilik kam bo‘lishi va salqin nam havoning issiq quruq havoga almashinuvi, ko‘pincha bahorgi va xatto yozgi salqin kuzatiladi. ko‘chatlar dalaga ekilgandan keyin past xaroratda o‘sadi. noqulay o‘sish sharoiti moddalar almashinuviga salbiy ta'sir ko‘rsatadi, bu esa, o‘simliklar sekin o‘sishiga va hosil kamayishiga sabab bo‘ladi. sovuqqa chidamlilik. o‘simliklarning sovuqqa chidamlilik tabiati, ya'ni past (+3°s - +7°sda) haroratda zararlanishi va nobud bo‘lishi …

dagi energiya olinishi bilan uning iste'mol qilinishining bog‘liqligi uziladi. moddalar almashinuvi buzilishi natijasida o‘simliklar nobud bo‘ladi. past xaroratning ta'sirida sitoplazmaning quyuqligi oshadi, moddalar almashinuvi izdan chiqadi va protoplazma hamda xloroplastlarning submikroskopik tuzilishsi buziladi. shunday qilib, past haroratda o‘simliklarning tuproqdan va havodan oziqlanish tartibi buziladi, natijada ular nimjonlashib, turli kasalliklarga: fiziologik so‘lish, bakterial va virus kasalliklariga beriluvchan bo‘lib qoladi. urugdan o‘stirilgan, o‘zgaruvchan haroratda rivojlangan o‘simliklar yuqori fiziologik hossalari va past haroratga yaxshi moslashganligi bilan farq qiladi34. 16 kun davomida past harorat bilan ishlov berilgan bo‘rtgan urug‘lar ancha erta unib chiqqan, ildizi va maysalari yaxshi o‘sgan, kontrol o‘simliklarga nisbatan barglarida shakar ko‘p bo‘lgan. barglarida xlorofill, mevalarida quruq moddalar va organik kislotalar ko‘p bo‘lgan. 8 soatlik past xarorat kamlik qilgan, - 4°s dan past haroratda 4 kundan ortiq ishlov berish o‘simliklarning o‘sishini to‘xtatgan va umumiy hosilini kamaytirgan. chiniqtirilgan o‘simliklarda sovuq davrda fotosintez bir necha marta yuqori bo‘lgan. a.ye. voronova usuli bo‘yicha bo‘rtgan urug‘larni …

haroratda yetishtirilsa, reproduktiv organlar hosil bo‘lishi kuchayadi va ular kam to‘kiladi. bunda o‘simliklarning qarishi sekinlashadi, barglarida azot ko‘payadi va fotosintez intensivlashadi. chiniqtirish o‘simliklarda moddalar almashinuvini o‘zgartiradi va o‘simliklarning ancha past xaroratga chidamliligini oshiradi. bu seleksionerlarning keng ko‘lamda olib borgan tajribalarida tasdiklangan. ular ko‘p martalik ta'sir va tanlash yo‘li bilan shimoliy tumanlar uchun issiqsevar o‘simliklar (pomidor, tariq va b.)ning sovuqqa ancha chidamli navlarini yaratdilar. bu navlar past xaroratga chidamli va ancha uzun kunga moslashgan bo‘ladi. demak, chiniqtirish seleksiyada duragaylarni tarbiyalash va tanlashda, shuningdek, urug‘chilikda juda muhim ahamiyatga ega. issiqsevar o‘simliklarning sovuqqa chidamliligini oshirishning ikki hili farq qilinadi: 1. biologik - maysa va o‘simliklarni sovuqda saqlash yo‘li bilan hujayralari protoplazmasining sovuqqa chidamliligini oshirishga bog‘liq bo‘lgan chiniqishi; 2. urug‘larga preparat purkash va ularni parafinlash hamda o‘simliklarning o‘zini chiniqtirmaydigan boshqa usullar bilan maysalarni zararli mikroorganizmlar va xashorotlardan himoya qilish. ituzumdosh va boshqa o‘simliklarning sovuqqa chidamliligini oshirish va shimoliy xamda tog‘li tumanlarda ularning chidamliligini oshirish …

iklar o‘sishdan orqada qoladi.35 p.a.genkel (1966) tuproq va atmosferaning quruqligi protoplazmaning holatiga va biokimyoviy jarayonlarga salbiy ta'sir etishini ko‘rsatgan. urug‘ni ekishdan oldin ivitish va keyin quritish yo‘li bilan o‘simliklarni chiniqtirish qurg‘oqchilikka chidamlilikni oshiradi va o‘simliklarning fiziologik hossalarini yaxshilaydi. protoplazmaning quyuqligi va elastikligi chiniqqan o‘simliklarda ancha yuqori, ildizlarning (ayniqsa faol ildizlarning) shimish yuzasi, barglardagi xloroplastlarning suvliligi va kraxmal miqdori ham yuqori bo‘lgan. sun'iy tuproq qurg‘oqchiligi sharoitida o‘simliklarga harorati yuqori (45-40°s) va namligi ham yuqori (25-27%) bo‘lgan sharoit ta'sir etilganda, shamolning tezligi sekundiga 7-9 metr ekanligida, chiniqqan o‘simliklar qurg‘oqchilikka va isiqqa ancha chidamli bo‘lgan va mo‘l hosil bergan. chiniqtirish natijasida bunday o‘simliklarda mitoxondriyalarning qurg‘oqchilikka va oksidlar almashinuviga chidamlilik xam kuchaygan. qurg‘oqchil tumanlarda ituzumdosh o‘simliklar odatda sug‘orilib o‘stiriladi, shuning uchun bunday sharoitda qurg‘oqchilik (ayniqsa tuproq qurg‘oqchiligi) ular hosili uchun xavfli bo‘lmaydi. sug‘orishdan tashqari, maxsus agrotexnika usullarini ishlab chiqish, navlarini tanlash va hokazolar ham qurg‘oqchilikka qarshi kurash choralari hisoblanadi. tashqi sharoit ta'sirida o‘simliklarning qishga …

ziga singdiradi. bu bosqichda o‘simliklarda sovuqqa chidamlilik bilan tinim holati orasida bog‘lanish paydo bo‘ladi. tinim holat boshlanishi bilan o‘sish to‘xtab, tinim holati chuqurlashgan sari sovuqqa chidamlik ortib boradi. o‘simliklar tarkibidagi hamma suv bog‘langan holatga o‘tib, natijada hujayraning suvsizlanishi kuzatiladi. kuzgi bug‘doyning har xil navlarini sovuqqa chidamliligi turlicha bo‘ladi. bunda bo‘g‘im hosil qiluvchi poyalarning tuproqda joylashishi alohida ahamiyatga ega. chuqurroq joylashsa, shikastlanmaydi, yuza bo‘lsa shikastlanishi kuzatilgan. bo‘g‘imlarni chuqurroqda joylashishi tuproq namligini yaxshi o‘zlashtirishga yordam beradi, ildizning yer osti va yer usti qismining tez rivojlanishiga olib keladi. sovuqqa chidamlilik navlarning kelib chiqishiga bog‘liq. masalan, sharqdan kelib chiqqan navlarning, sovuqqa chidamliligi g‘arbdan kelib chiqqan navlarnikiga qaraganda yuqori bo‘ladi. sabzavot ko‘chatlari ikki hafta davomida 00s dan yuqoriroq haroratda o‘stiriladi. bunda ko‘chatlar chiniqadi, natijada sovuq ta'siriga chidamli bo‘ladi. past haroratga chidamlilik deb, o‘simliklarning past haroratni (3-50s) o‘tashi tushuniladi. bodring, qovoq loviya o‘simliklarini chiniqtirish mumkin emas, chunki yuqorida ko‘rsatilgan haroratda bir necha kunda nobud bo‘ladi. ayniqsa, …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "stress omillar va ularga o‘simliklarni javob reaksiyalari"

1661367864.docx stress omillar va ularga o‘simliklarni javob reaksiyalari reja: 1. o‘simliklarni noqulay sharoitga chidamliligi. o‘simliklarni chiniqtirish. 2. o‘simliklarning sho‘rga chidamliligi 3. o‘simliklarning issiqqa va qurg‘oqchilikka chidamliligi 4. o‘simliklarning noqulay omillar ta'siriga javob reaksiyasi turlari. 1. o‘simliklarni noqulay sharoitga chidamliligi. o‘simliklarni chiniqtirish o‘simliklar hosiliga turli noqulay sharoit salbiy tasir etadi. bular: sovuq va issiq, qurg‘oqchilik va o‘ta namgarchilik, tuproqning sho‘rlanishi va kasalliklar. o‘simliklarni himoya qilish uchun yuqorida ko‘rsatilgan omillar ularga qanday tasir etishini bilish kerak. ituzumdosh o‘simliklar asosan mdh ning ob-havo sharoiti tez va kuchli o‘zgarib turadigan janubiy tumanlarida ekiladi: ayrim davr...

Формат DOCX, 26,1 КБ. Чтобы скачать "stress omillar va ularga o‘simliklarni javob reaksiyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: stress omillar va ularga o‘siml… DOCX Бесплатная загрузка Telegram